Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Лайнус Полиң

Лайнус Полинг (ингл. Linus Carl Pauling[1], 28 февраль 1901(1901-02-28)[2][1][…] — 18 август 1994(1994-08-18)[2][1][…] (93 яшь)) — химик, физик, эсперантист, университет профессоры, тереклек химиячесе, антивоенный активист, кристаллограф, бияфизик, инвест-активист (Америка Кушма Штатлары). Химия өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1954), Тынычлык өчен Нобель премиясе иясе (1962).

АКШ химия җәмгыяте рәисе (1949). Кристалл рәшәтәкләрдәге «дефект структура» типы төшенчәсен кулланышка керткән. АКШ физик-химигы Джон Слейтер белән бергә молекулалар структурасын тасвирлау һәм өйрәнүнең квант-механик ысулын эшләгән. Ксенон кушылмаларын (XeF6 va XeF8) синтезлау ысулын күрәстеп биргән (1933). Аксымларны структур анализлау ысулына нигез салган (Җ. Бернал va В. Л. Лоуренс белән). Аксым молекуласының α-спирале төзелешен аңлатып биргән (Р. Корн белән). Анемиянең килеп чыгу сәбәпләрен, ДНӘ төзелешен өйрәнгән.

Белем

Калифорния технология институты,[9] Орегон штаты университеты дигән уку йортларында белем алган.

Оешмаларда әгъзалык

Лондон корольлеге җәмгыяте,[10] Америка фәлсәфә җәмгыяте,[10] Бавария фәннәр академиясе,[10] АКШ милли фәннәр академиясе,[10] Квант молекуляр фәннең халыкара академиясе,[10] Франция фәннәр академиясе,[10] Америка сынлы сәнгать һәм фәннәр академиясе,[10] ССРБ Фәннәр академиясе,[10] Эдинбург кыйрал җәмгыяте,[10] Леопольдина,[10] Париж тыйб академиясе,[10] Польша фәннәр академиясе дигән оешмаларда әгъза булган.

Бүләкләр, мактаулы исемнәр

  • Тынычлык өчен Нобель премиясе[11][12][10] (1962)
  • Рөблиң мидәле[10] (1967)
  • Химия өлкәсендә Нобель премиясе[13][12] (1954)
  • Ел һуманисты[10] (1961)
  • Ганди тынычлык мөкәфәте[10] (1962)
  • Виллард Гиббс мөкәфәте[10] (1946)
  • М. В. Ломоносов исемендәге Зур алтын медаль[10] (1977)
  • Америка химия җәмгыятенең чиста химия буенча мөкәфәте (1931)
  • АКШ милли фән мидәле (1974)
  • Милли фәннәр академиясенең химия фәннәре өлкәсендә мөкәфәте (1979)
  • Пристли мидәле[14] (1984)
  • «Халыклар арасында тынычлыкны ныгыту өчен» халыкара Ленин мөкәфәте (1969)
  • Калифорния дан залы (2008)
  • Толман мөкәфәте[15][16] (1990)
  • Лавуазье мидәле (1986)
  • Америка физика җәмгыяте әгъзасы
  • Деви мидәле[17] (1947)
  • Ливерсиҗ мөкәфәте (1948)
  • Ирвиң Ләңмьюр мөкәфәте[18] (1931)
  • Америка Сәнгать һәм фәннәр академиясе әгъзасы
  • Кыйрал җәмгыятенең чит ил әгъзасы (27 май 1948)
  • Гуггенһайм стипендиясе (1926)
  • Гуггенһайм стипендиясе (1965)
  • Силлимен ликсәсе (1945)
  • «Казанышлар өчен» мидәл[19] (1948)

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 https://www.biography.com/people/linus-pauling-9435195 // Biography: Historical & Celebrity Profiles — 2014.
  2. ↑ 1 2 3 4 Linus Pauling // Internet Speculative Fiction Database (ингл.) — 1995.
  3. ↑ Уэйд Н. Twists in the Tale of the Great DNA Discovery — The New York Times, 2011.
  4. ↑ Dunitz J. D. Obituary: Linus Carl Pauling, 28 February 1901 - 18 August 1994 (ингл.) // Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society / J. T. Stuart — The Royal Society, 1996. — ISSN 0080-4606; 1748-8494
  5. ↑ Linus Pauling, Obituary (ингл.) // The Daily Telegraph / C. Evans — London, Thailand: 1994. — ISSN 0307-1235; 0307-269X; 1477-3805
  6. ↑ http://muse.jhu.edu/journals/biography/v019/19.4.article.html
  7. ↑ Полиң Л. The Determination With X-Rays of the Structures of Crystals, Dissertation (Ph.D.) — 1925.
  8. ↑ https://archive.org/details/linuspaulinglife0000goer_i4n1
  9. ↑ The Determination With X-Rays of the Structures of Crystals, Dissertation (Ph.D.).
  10. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 https://www.biography.com/people/linus-pauling-9435195; тикшерү датасы: 2 сентябрь 2018; кайда басылган: biography.com; чыгару датасы: 2 апрель 2014. Чыганакка җибәрү хатасы: Ярамаган <ref> исемле тамга: «wikidata-e9cf567abe912f216043385c8de96421b3278593-v3» исеме берничә тапкыр төрле эчтәлек өчен билгеләнгән Чыганакка җибәрү хатасы: Ярамаган <ref> исемле тамга: «wikidata-e9cf567abe912f216043385c8de96421b3278593-v3» исеме берничә тапкыр төрле эчтәлек өчен билгеләнгән Чыганакка җибәрү хатасы: Ярамаган <ref> исемле тамга: «wikidata-e9cf567abe912f216043385c8de96421b3278593-v3» исеме берничә тапкыр төрле эчтәлек өчен билгеләнгән Чыганакка җибәрү хатасы: Ярамаган <ref> исемле тамга: «wikidata-e9cf567abe912f216043385c8de96421b3278593-v3» исеме берничә тапкыр төрле эчтәлек өчен билгеләнгән Чыганакка җибәрү хатасы: Ярамаган <ref> исемле тамга: «wikidata-e9cf567abe912f216043385c8de96421b3278593-v3» исеме берничә тапкыр төрле эчтәлек өчен билгеләнгән Чыганакка җибәрү хатасы: Ярамаган <ref> исемле тамга: «wikidata-e9cf567abe912f216043385c8de96421b3278593-v3» исеме берничә тапкыр төрле эчтәлек өчен билгеләнгән
  11. ↑ http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/peace/laureates/1962/; тикшерү датасы: 27 декабрь 2018.
  12. ↑ 1 2 https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/; тикшерү датасы: 27 декабрь 2018.
  13. ↑ The Nobel Prize in Chemistry 1954. Мөрәҗәгать итү датасы: 27 декабрь 2018.
  14. ↑ https://www.acs.org/content/acs/en/funding-and-awards/awards/national/bytopic/priestley-medal.html.
  15. ↑ Linus Pauling: Awards, Honors and Medals.
  16. ↑ https://scalacs.org/?page_id=1376.
  17. ↑ Award winners : Davy Medal [неопр.]. Мөрәҗәгать итү датасы: 30 декабрь 2018.
  18. ↑ https://www.aps.org/programs/honors/prizes/langmuir.cfm; тикшерү датасы: 6 октябрь 2018.
  19. ↑ http://scarc.library.oregonstate.edu/coll/pauling/peace/papers/1948h.1.html.

Төркемнәр