Ләбиб Гыйльми

Ләбиб Гыйльми (шулай ук Ләбиб Гильми; чын исеме — Ләбиб Гыйльман улы Гыйльманов; 12 июнь 1906 — 9 май 1938, Казан) — СССР татар язучысы, шагыйре һәм мөхәррире, 1937 елдан — Татарстан АССР Язучылар берлеге рәисе[1].

Тәрҗемәи хәле

Самара губернасының Бөгелмә өязе (хәзерге — Татарстан Республикасының Әлмәт районы) Иске Баграж-Елхово авылында туа. 1923 елда Чистайда партия мәктәбенә укырга керә. 1928—1930 һәм 1932—1934 елларда ВЛКСМның Татарстан өлкә комитетында эшли, 1932 елдан — икенче секретарь була. 1930—1932 елларда Улан-Баторда Монголия инкыйлаби яшьләр берлеге янында киңәшче булып эшли[1].

1935—1937 елларда — «Яшь ленинчы» газеты һәм «Пионер каләме» журналының җаваплы мөхәррире 1937 елда Татарстан АССР Язучылар берлеген җитәкли[1][2].

1937 елда контрреволюцион эшчәнлектә гаепләнеп, кулга алына. 1938 елның 9 маенда Казанда атып үтерелә. 1957 елның 25 маенда үлгәннән соң, аклана[2].

Иҗаты

Әдәби эшчәнлеген шагыйрь буларак башлый. Коллективлаштыру темасы чагылдырылган «Сәнәкчеләр» (1930) һәм «Фронттан» (1935) шигъри җыентыкларының авторы булып тора. 1930-елларда кече проза жанрында актив эшли, «Аучы Хәмит» (1931), «Чимит Дурже» (1933) һәм «Хикәяләр» (1936) кебек хикәяләр җыентыкларын бастырып чыгара.

Иҗатының соңгы чорында эре эпик формаларга мөрәҗәгать итә. «Чын мәхәббәт» романын (1936) һәм «Кайгылы җыр» тарихи драмасын (1937) яза. Монголиянең инкыйлаби юлбашчысы Сухэ-Батор эшчәнлегенә багышланган «Эмигрант» романы өстендә эшли, әмма авторның кулга алынуы сәбәпле әсәр тәмамланмыйча кала[1].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 Гильми Лябиб Гильманович (рус.). Tatarica. Татарская энциклопедия. Мөрәҗәгать итү датасы: 22 сентябрь 2026.
  2. ↑ 1 2 Гильманов Лябиб Гильманович (рус.). Альметьевская энциклопедия. Мөрәҗәгать итү датасы: 22 сентябрь 2026.

Әдәбият

  • Даутов Р. Н., Нуруллина Н. Б. Совет Татарстаны язучылары: биобиблиографик белешмә. — Казан, 1986.
  • Мостафин Р., Даутов Р. Н. Репрессияләнгән татар язучылары // Казан утлары. — 1992. — № 3.

Сылтамалар