Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Фәрит Җиһангиров

Фәрит Нургали улы Җиһангиров (рус. Фарид Нургалиевич Зигангиров; 15 август 1954, Киров, Киров өлкәсе, РСФСР, СССР — 20 август 2026, Киров) — СССР хоккейчысы (туплы хоккей һәм чирәмдәге хоккей), чирәмдәге хоккей буенча СССР милли җыелма командасы һәм Алматының «Динамо» клубы сакчысы һәм капитаны. 1980 елгы җәйге Олимпия уеннарының бронза призёры, 1981 елгы Континентара кубок җиңүчесе, 1983 елгы Европа чемпионатының көмеш призёры, Европа чемпионнары кубогына ике тапкыр ия булучы (1982, 1983), унөч тапкыр СССР чемпионы. СССРның атказанган спорт мастеры (1984)[1][2].

Тәрҗемәи хәле

1954 елның 15 августында Киров шәһәрендә күпбалалы гаиләдә туа[3].

Мәктәпнең беренче сыйныфыннан ук Кировның «Родина» стадионында спорт белән шөгыльләнә, анда футбол һәм туплы хоккей секцияләрендә күнегүләр ясый[4]. 1970 елда, 16 яшендә, туплы хоккей буенча «Родина» (Киров) осталар командасы составына чакырыла, аның өчен ул 1973 елга кадәр чыгыш ясый[5].

1973 елда СССРның атказанган тренеры Эдуард Бочков чакыруы буенча Казакъстан ССРна күчеп китә һәм Алматының «Динамо» спорт клубына керә[6][7]. Башта бенди һәм чирәмдәге хоккейны бергә алып бара, әмма тиздән үзәк сакчы позициясен биләп, тулысынча җәйге хоккей уйный[6].

1973—1987 елларда 15 сезон дәвамында «Динамо» (Алматы) командасы өчен чыгыш ясый, шулай ук Бөтенсоюз аренасында Казакъстан ССР җыелма командасын тәкъдим итә[8].

1977—1987 елларда чирәмдәге хоккей буенча СССР милли җыелма командасы составына җәлеп ителә, аның составында берничә ел дәвамында капитан тасмасы белән мәйданга чыга[6][4][9].

1980 еллар ахырында арка җәрәхәте аркасында уенчы буларак чыгышларын тәмамлый һәм тренерлык эшчәнлегенә күчә[6]. 1991—1992 елларда чирәмдәге хоккей буенча ир-атларның «Динамо» (Алматы) командасының баш тренеры вазифасын башкара[10]. Аннан соңгы елларда Казакъстанның балалар-яшүсмерләр спорт мәктәпләрендә һәм республика спорт оешмаларында остаз һәм тренер булып эшли[8].

2026 елның 20 августында 72 яшендә вафат була[11][12][1].

Спорт казанышлары

Клуб командасы казанышлары

  • Унөч тапкыр чирәмдәге хоккей буенча СССР чемпионы (1973, 1975—1979, 1981—1987)[1];
  • СССР чемпионатының көмеш призёры (1974);
  • биш тапкыр Чирәмдәге хоккей буенча СССР Кубогына ия булучы (1982—1984, 1986, 1987)[1];
  • Чирәмдәге хоккей буенча Европа чемпионнары кубогының ике тапкыр җиңүчесе (1982, 1983)[1][8];
  • Европа чемпионнары кубогының көмеш призёры (1984), бронза призёры (1985);
  • Казакъстан ССР җыелма командасы составында СССР халыклары спартакиадасының ике тапкыр җиңүчесе (1979, 1983)[6].

СССР җыелма командасы составындагы казанышлары

  • Мәскәүдә узган 1980 елгы җәйге Олимпия уеннарының бронза призёры (турнирның барлык 6 матчында да уйный)[4][2];
  • Чирәмдәге хоккей буенча Континентара кубок җиңүчесе (1981, Куала-Лумпур, Малайзия)[1];
  • Чирәмдәге хоккей буенча Европа чемпионатының көмеш призёры (1983, Амстелвен, Нидерланд)[6];
  • Чирәмдәге хоккей буенча «Дуслык-84» халыкара ярышлары җиңүчесе (1984, Мәскәү)[5].

Тренерлык казанышлары

  • Ир-атлар командалары арасында Чирәмдәге хоккей буенча СССР/БДБ чемпионы (1991, Алматы "Динамо"сының баш тренеры)[8].

Бүләкләре, мактаулы исемнәре

  • СССРның атказанган спорт мастеры (1984)[1];
  • Казакъстанның атказанган тренеры[13].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Редакция спортивного отдела NUR.KZ. Умер легендарный хоккеист, игравший за алматинский клуб «Динамо» (рус.). Новостной портал NUR.KZ (21 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  2. ↑ 1 2 Справочно-статистический портал «Олимпийские чемпионы России и СССР». Олимпийские чемпионы и призёры: Зигангиров Фарид Нургалиевич (рус.). Olympic-champions.ru (1 гыйнвар 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  3. ↑ Фарит Зигангиров. Судьба капитана [неопр.]. www.caravan.kz. Мөрәҗәгать итү датасы: 10 август 2020. Архивировано 18 октябрь 2017 года.
  4. ↑ 1 2 3 Владимир Шеин. Москва-1980 глазами кировского оператора: кировчане на Олимпиаде (рус.). Областная газета «Кировская правда» (16 июль 2020). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  5. ↑ 1 2 Редакция газеты «Комсомольская правда в Кирове». Умер 72-летний олимпийский призёр из Кирова Фарид Зигангиров (рус.). Издательский дом «Комсомольская правда» (21 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  6. ↑ 1 2 3 4 5 6 Артур Шишига. Залазили на сугробы, чтобы поболеть за нас — призёр Олимпиады-80 о своей карьере (рус.). Международное информационное агентство Sputnik Казахстан (29 июль 2020). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  7. ↑ Редакция газеты «Вечерний Алматы». В Алматы возрождается традиционный для города вид спорта — летний хоккей (рус.). Общественно-политическая газета «Вечерний Алматы» (5 май 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  8. ↑ 1 2 3 4 Редакция Meta-ratings.kz. Умер призёр Олимпиады и легенда алматинского «Динамо» Фарид Зигангиров (рус.). Спортивно-аналитическое издание Meta-ratings.kz (21 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  9. ↑ Федерация хоккея на траве России. Федерация хоккея на траве России: летопись отечественного хоккея на траве (рус.). Официальный сайт ФХТР (15 август 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  10. ↑ Зигангиров Фарит Нургалиевич (рус.). Музей Динамо. Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  11. ↑ В Кирове ушёл из жизни легендарный хоккеист «Родины» Фарид Зигангиров (2026-08-21). 21 август 2026 тикшерелде.
  12. ↑ Умер прославленный кировский спортсмен Фарид Зигангиров [неопр.]. kirov.kp.ru (21 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 21 август 2026.
  13. ↑ Казахстан потерял легенду спорта: ушел из жизни Фарид Зигангиров (2026-08-21). 21 август 2026 тикшерелде.

Әдәбият

  • Черневич Г. Л., Школьников Е. А. Динамо. Энциклопедия. — М.: ОЛМА-ПРЕСС, 2003. — С. 318. — 480 с. — ISBN 5-224-04399-9.
  • Хавин Б. Н. Всё об олимпийских играх. — М.: Физкультура и спорт, 1985. — С. 244. — 576 с.
  • Хоккей с мячом. Хоккей на траве: Справочник. — М.: Физкультура и спорт, 1979. — С. 126. — 208 с.

Сылтамалар

Төркемнәр