Иван Казаков
Иван Фомич Казаков (18 июнь 1908, Кадрәк, Минзәлә вулысы, Минзәлә өязе, Уфа губернасы, Россия империясе — 2 сентябрь 1975, Казан) — СССР ветеринария галиме, патофизиолог. Ветеринария фәннәре докторы (1967), профессор (1971)[1].
Тормыш юлы
1908 елның 18 июнендә Уфа губернасының Минзәлә өязе Кодряково авылында туа[1].
1932 елда Казан ветеринария институтын тәмамлый. 1932—1960 елларда Казан фәнни-тикшеренү ветеринария институтында эшли, 1946 елдан аның патофизиология бүлеген җитәкли[1]. 1960—1975 елларда Казан ветеринария институтының эксперименталь патология һәм физиология лабораториясе мөдире була[1].
Бөек Ватан сугышында катнаша[1].
1967 елда ветеринария фәннәре докторы гыйльми дәрәҗәсенә, 1971 елда профессор исеменә ия була. 1975 елның 2 сентябрендә Казанда вафат була[1].
Фәнни эшчәнлеге
Иван Казаков йогышлы һәм паразитар авырулар вакытында терлекләр канының биохимик үзгәрешләрен, цитотоксик сывороткалар һәм прополис препаратларының хайван организмына тәэсирен өйрәнә. Аның хезмәтләре шулай ук инфекцияләр һәм нурланыш шартларында хайваннарның югары нерв эшчәнлеге патофизиологиясенә багышлана[1]. Казан ветеринария фәнни мәктәбе кысаларында аутогистолизатларны һәм цитотоксиннарны тикшерә[2].
Прополисны өйрәнү
1950—1960 нчы елларда Иван Казаков хезмәттәшләре белән прополисның ветеринариядә кулланылышы турында мәкаләләр һәм тәкъдимнәр бастыра[3][4].
1957 елда А. П. Калинин белән бергә прополисның дәвалау үзлекләренә багышланган хезмәтен бастыра. 1958 елда А. А. Аристов һәм К. А. Савина белән берлектә язылган мәкаләдә зәгыйфь дуңгыз балаларына прополислы сөт бирү тәҗрибәсе карала[3].
1961 елда В. П. Кивалкина белән фәнни тикшеренү материалларын гомумиләштереп, терлекчелектә прополис препаратларын дәвалау һәм авыруларны кисәтү максатында куллану буенча тәкъдимнәр әзерлиләр[5]. Аларның ветеринариядә прополис куллану буенча тәкъдимнәре 1962 елда Казанда басыла[4].
Сайланма хезмәтләре
- Казаков И. Ф., Калинин А. П. О лечебных свойствах прополиса // Бюллетень научно-технической информации Казанского научно-исследовательского ветеринарного института. — 1957. — № 2.
- Казаков И. Ф., Аристов А. А., Савина К. А. Опыт применения поросятам-заморышам прополисового молока // Бюллетень научно-технической информации Казанского научно-исследовательского ветеринарного института. — 1958. — № 3. — С. 20—24[3].
- Кивалкина В. П., Казаков И. Ф. Рекомендации по применению прополиса в ветеринарии. — Казань, 1962[4].
Бүләкләре
- Хезмәт Кызыл Байрагы ордены;
- Кызыл Йолдыз ордены;
- медальләр[1].
Искәрмәләр
- ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 Казаков Иван Фомич (рус.). Татарская энциклопедия TATARICA. Мөрәҗәгать итү датасы: 4 октябрь 2026.
- ↑ Хазипов Н. З. Казанская ветеринарная научная школа (рус.). Татарская энциклопедия TATARICA. Мөрәҗәгать итү датасы: 4 октябрь 2026.
- ↑ 1 2 3 Маннапова Р. Т. Иммуноморфологическая перестройка лимфоидных органов при иммунизации салмонеллёзным антигеном с прополисополиэтиленгликолевым адъювантом (рус.). DisserCat (1984). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 октябрь 2026.
- ↑ 1 2 3 Лазебник Л. Б., Дубцова Е. А., Касьяненко В. И., Комиссаренко И. А. Прополис, его антимикробные свойства и использование в лечении гастритов и язвенной болезни (рус.). Журнал «Традиционная медицина» (30 декабрь 2007). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 октябрь 2026.
- ↑ Тетерев И. И. (1998). "Введение" (in ru). Прополис в животноводстве и ветеринарии. Киров: Кировская областная типография. . https://vetua.com/article/Propolis-v-zhivotnovodstve-i-veterinarii_1.
Әдәбият
- Учебно-методическая и научно-исследовательская работа кафедры физиологии // Казанский ордена Ленина ветеринарный институт имени Н. Э. Баумана. — Казань, 1993. — С. 124. (рус.)