Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Ас

Ас (лат. Mustela erminea) - ерткычлар отряды сусарлар гаиләлегеннән имезүче кыйммәтле тиреле хайван. Аурупада, Азиядә һәм Төньяк Америкада киң таралган. Татарстан Җөмһүриятендә Казансу, Зөя, Нократ, Ык елгалары үзәнлегендә очрый.

Гәүдәсе сузынкы, сыгылучан, озынлыгы 17-32 см, койрыгының озынлыгы 6-12 см, авырлыгы 200 г. Җәен мехы көрән-саргылт төстә, кышын - ак, койрык очы кара яки коңгырт-кара. Агачларга яхшы менә һәм яхшы йөзә. Ояларын өннәрдә, куышларда, агач тамырлары астында ясый.

Төнлә актив яшәү рәвеше алып бара. Төп азыгы - тычкансыман кимерүчеләр, кошлар, кәлтәләр. Аслар - моногамнар, елга бер тапкыр үрчиләр. Кушылу вакыты яз яки җәй башында. Балалары (уртача 7-9 бала) киләсе елның язында туа. Кыйммәтле мех бирә торган җәнлек. 1920-30 елларда Татарстанда күп була, ел саен 14 мең данәгә кадәр ас аулана. 1960 елларда табыш 100 дән артмый. Хәзерге вакытта, аз санлы булу сәбәпле, промысел фаунасыннан төшеп кала. ТРның Кызыл китабына кертелгән.

Чыганаклар

  1. ↑ https://www.doc.govt.nz/nature/pests-and-threats/animal-pests/stoats/
  2. ↑ 1 2 3 Integrated Taxonomic Information System (ингл.) — 1996.
  3. ↑ 1 2 3 Mammal Species of the World (ингл.): A Taxonomic and Geographic Reference / D. E. Wilson, D. M. Reeder — 3 — Baltimore: JHU Press, 2005. — 35, 2142 p. — ISBN 978-0-8018-8221-0
  4. ↑ The IUCN Red List of Threatened Species 2022.2 — 2022.
  5. ↑ Heptner & Sludskii 2002, p. 1002
  6. ↑ Longevity of Mammals in Captivity; from the Living Collections of the World (ингл.) — 1 — 2005.
  7. ↑ Wildscreen ARKive (ингл.) — 2003.
  8. ↑ 1 2 3 4 5 Кызыл китап — 1964.
  9. ↑ 1 2 3 4 5 Cole T. C. H. Wörterbuch der Säugetiernamen - Dictionary of Mammal Names — 2015. — С. 138. — ISBN 978-3-662-46270-6 — doi:10.1007/978-3-662-46270-6
  10. ↑ 1 2 3 4 Бельгийский список видов
  11. ↑ Finnish Biodiversity Information Facility — 2012.
  12. ↑ http://www.sabencia.net/nomenclator.php
  13. ↑ Cumming V., Cunnington C. W., Cunnington P. E. ermine // The Dictionary of Fashion History — 1 — Berg Publishers, 2010. — С. 246. — ISBN 978-1-84788-533-3, 978-1-84788-534-0
  14. ↑ Heptner & Sludskii 2002 pp1002
  15. ↑ https://www.mammal.org.uk/species-hub/full-species-hub/discover-mammals/species-stoat/
  16. ↑ Grzimeks Enzyklopädie (нем.) — 1 — München: Kindler Verlag, 1988. — Vol. 3. — S. 440.

Төркемнәр