Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Күренешне көйләүТелне алыштыруМәгълүмат
РУВИКИ ТУРЫНДА

Бәхти Гайсин

Бәхти (Бәхтигани) Миниярович Гайсин (24 гыйнвар 1930, Кешәнле, Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы — 5 октябрь 1991, Уфа) — СССР аккордеончысы һәм композиторы. Башкорт АССРның халык артисты (1962), РСФСРның атказанган артисты (1986)[1].

Тәрҗемәи хәле

1930 елның 24 гыйнварында Башкорт АССРның Стәрлетамак кантоны Беренче Новоадзитарово авылында (хәзерге Башкортстанның Авыргазы районы Кшанны авылы) туа. 1953 елда И. П. Фоменков классында Башкорт музыка училищесын тәмамлый. Башкорт академия драма театрында, 1961—1990 елларда Башкорт дәүләт филармониясендә концертмейстер булып эшли[1][2].

1991 елның 5 октябрендә Уфада вафат була[1].

Иҗаты

Башкаручы буларак, Бәхти Гайсин үз әсәрләре һәм башкорт, татар халык көйләренең эшкәртмәләре белән чыгыш ясый. 1961—1962 елларда Фәридә Кудашева белән эшләгән инструменталь ансамбльне оештыра һәм җитәкли. СССР буйлап гастрольләрдә йөри, ГДР, Финляндия һәм Франциядә чыгыш ясый[1][3].

Ул язган җырлар арасында Гөлшат Зәйнашева сүзләренә «Ҡара мыйыҡ», Ә. Баян сүзләренә «Ике аҡҡош» һәм Ә. Атнабаев сүзләренә «Ниңә, иркәм?» була. «Фантазия на темы современных плясовых мелодий», «Праздничный марш», «Вальс», «Чабаны» инструменталь пьесалары да аңа карый. 1980 елда Уфада аның «Йырҙар» исемле әсәрләр басмасы нәшер ителә[1].

1968 елда чыккан Фәридә Кудашева һәм Мәсгут Имашев язмалары тупланган пластинкада Бәхти Гайсинның «Ҡара мыйыҡ» һәм «Нигә гелән иркәм» җырлары күрсәтелә. Пластинка аннотациясендә ул Фәридә Кудашева башкарган ике татар халык җырын уйнаучы аккордеончы буларак та күрсәтелә[4].

Бүләкләре һәм мактаулы исемнәре

  • Башкорт АССРның халык артисты (1962);
  • РСФСРның атказанган артисты (1986).

Гаиләсе

Хатыны — җырчы Фәридә Кудашева[3].

Кызы — Розалия Гайсина, оныклары — Тимур, Дмитрий һәм Станислав.

Исемен мәңгеләштерү

Толбазы авылындагы балалар музыка мәктәбенә (1997 елдан) һәм бер урамга музыкантның исеме бирелә.

Уфада ул яшәгән йортка мемориаль такта эленә.

Кшанны авылы мәктәбендә Бәхти Гайсин музее ачыла.

2014 елда Башкортстанда Бәхти Гайсин һәм Фәридә Кудашева истәлегенә багышланган «Два лебедя» музыка бәйге-фестивале үткәрелә[1][2].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 Гайсин Бәхти Миниярович. Региональный интерактивный энциклопедический портал «Башкортостан». Мөрәҗәгать итү датасы: 23 сентябрь 2026.
  2. ↑ 1 2 Его музыка радовала сердца людей: к 85-летию музыканта и композитора Бәхти Гайсина. Башинформ (24 гыйнвар 2015). Мөрәҗәгать итү датасы: 23 сентябрь 2026.
  3. ↑ 1 2 История Башкирской государственной филармонии. Послевоенные десятилетия (1946—1962). Вечерняя Уфа. Мөрәҗәгать итү датасы: 23 сентябрь 2026.
  4. ↑ Фарида Кудашева / Масгут Имашев: пластинка Д—21765-6 (1968). Каталог советских пластинок. Мөрәҗәгать итү датасы: 23 сентябрь 2026.

Төркемнәр