Георгий Гурджиев
Гео́ргий Ива́н улы Гурджи́ев — грек-әрмән килеп чыгышлы Россия мистигы, башта Тифлиста, аннан соң Санкт-Петербургта, ә 1920-нче еллар башыннан бирле Франциядә яшәгән. Язучы, рухи остаз, сәяхәтче һәм композитор, оригиналь мистик тәгълимат нигезләүчесе буларак мәшһүр.
Тбилиси руханилар семинариясендә (христиан каһине булыр өчен) укыган, әмма тормышка христиан караш белән канәгать булмыйча, үзлектән дини эзләүләр белән мәшгуль була башлаган. Башы белән шул вакытта популяр теософия һәм нео-оккультизм, экстрасенсорика, медитация, гипноз, йогага чумган.
«Көнбатышта югалган сакраль белемнәр»не эзләп, Шәрыкъта күп сәяхәт иткән. Фараз иткәнчә берничә мәртәбә (1899—1900 һәм 1906—1907) суфичылык Сармун борадәрлеге таныштыру семинарларын узган, бу, янәсе, өч мең ел тарихлы дини юнәлеш (ягъни суфичылык шуның юнәлеше булган исламнан борынгырак), аның турында Гурджиев сүзләреннән генә мәгълүм.
«Кешенең гаромник үсеше институты»н нигезләгән (1919-1922), аның эшчәнлеге кешенең шәхси үсешенә, аның аңына һәм көн саен тормышта булуга багышланган булган.
Аның автор үзеңне үстерү методологиясе өйрәнчекләре һәм тарафдарлары арасында «Гурджиев системасы» яки «Гурджиев тәгълиматы» атамасын алган.
Тәрҗемәи хәле
Әтисе — грек милләтеннән Иван Иванович Гурджиев, әнисе — әрмән милләтеннән Тавризов-Багратуни ыруыннан (әрм.Թավրիզ — Բագրատունի). Аның кузены Меркуров, Сергей Дмитрий улы — мәшһүр совет сынчы-монументалисты.
Гурджиев буенча аның үзара дус булган ике әтисе булган: туган әтисе көнчыгыш эпосы башкаручысы һөнәр иясе - ашуг булган; рухи әтисе - декан Бош, Кавказ артының көнбатыш христиан (католик яки лютеран) гыйбадәтханәләренең берсенең җитәкчесе. Нәкъ менә бу икәү анда Җирдә тормыш процессын һәм аеруча кеше тормышы максатын белү сусавын тудырганнар.
Гурджиев Азия һәм Африканың төрле илләре буенча сәяхәтләрен иртә башлаган, анда ул дөнья корылышы буенча кызыксындырган сорауларына җаваплар табып караган. Ул барган илләр арасында - Греция, Мисыр, Төркия, Әфганстан, Төркестан, һәм шулай ук Якын Көнчыгышта башка урыннар. Бу сәяхәтләр Гурджиев бергәләп барлыкка китергән "Хакыйкать эзләүчеләр" җәмгыятенең башка әгъзалар оештырган экспедицияләр формаларын алган. Сәяхәтләрендә Гурджиев төрле рухи традицияләрне өйрәнгән (алар арасында суфизм, буддизм һәм көнчыгыш христианлыгы), борынгы белем өзекләрен һәм шулай ук ул барган илләрнең рухи музыкасын һәм биюләрен туплаган. Гурджиев тәгълиматын еш "Хайда-йога" яки "Хәйләкәр юлы" дип атаган.
Искәрмәләр
- ↑ Itaú Cultural G. I. Gurdjieff // Enciclopédia Itaú Cultural (порт.) — São Paulo: Itaú Cultural, 2001. — ISBN 978-85-7979-060-7
- ↑ George Ivanovitch Gurdjieff // Encyclopædia Britannica (ингл.)