Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Күренешне көйләүТелне алыштыруМәгълүмат
РУВИКИ ТУРЫНДА

Гөлнара Сәмитова-Галкина

РУВИКИ проектының татар бүлегендә Сәмитов фамилияле башка кешеләр турында да мәкаләләр бар


Гөлнара Искәндәр кызы Галкина-Самитова (9 июль 1978, Яр Чаллы, Татарстан АССР) — Россия җиңел атлеты, каршылыклар белән 3000 метрга йөгерүдә тарихта беренче олимпия чемпионы. Каршылыклар белән 3000 метрга йөгерүдә дөньяның экс-рекордчысы (2008).

Тәрҗемәи хәле

1978 елның 9 июлендә Татарстан АССРның Яр Чаллы шәһәрендә туа[1].

Җиңел атлетика белән тугыз яшендә Яр Чаллының балалар-яшүсмерләр спорт мәктәбендә шөгыльләнә башлый. Остазлар Виктор Аржевитин, Миңнула Чинкин һәм Россиянең атказанган тренеры Геннадий Суворов җитәкчелегендә күнегүләр ясый[2]. Бөтенроссия һәм халыкара дәрәҗәдә «Динамо» физкультура-спорт җәмгыятенең һәм Татарстан Республикасының данын яклый[3].

2004 елда Кама дәүләт физик культура институтын «Җиңел атлетикада спорт әзерлеге технологиясе» белгечлеге буенча тәмамлый[4].

Ул — полиция майоры[5].

Спорт карьерасы

2003 елда Россиянең җиңел атлетика буенча милли җыелма командасы составына керә. 2003 елның 10 августында Тулада узган Россия чемпионатында каршылыклар белән 3000 метрга йөгерүдә үзенең беренче дөнья рекордын (9.08,35) куя, 2004 елның 4 июлендә Ираклиондагы ярышларда дөнья рекордын 9.01,59 га кадәр яңарта[1]. 2004 елгы XXVIII җәйге Олимпия уеннарында Афинада 5000 метрга йөгерүдә 6 нчы урынны ала[2].

2008 елда Пекин Олимпиадасында 17 августта 3000 метрга каршылыклар белән йөгерү дистанциясендә (бу дисциплина беренче тапкыр Олимпия уеннары программасына кертелгән була) 8 минут 58,81 секундлык яңа дөнья рекорды белән алтын медаль яулый[6].

Аның тарафыннан куелган олимпия рекорды 2024 елга кадәр саклана һәм Париждагы Олимпиадада Бәхрәйн вәкиле Уинфред Яви тарафыннан узып кителә[7].

2012 елда Лондондагы XXX җәйге Олимпия уеннарында катнаша. 2013 елда Лиссабон ярыммарафонында чыгыш ясап, 1:15.50 нәтиҗәсе белән 13 нче урынны алы[2].

Спорттагы казанышлары

Спорт карьерасы дәвамында Гөлнара Галкина-Самитова урта дистанцияләргә, 5000 метрга йөгерүдә һәм стипль-чезда (каршылыклар белән 3000 метр) иң эре дөньякүләм җиңел атлетика беренчелекләрендә чыгыш ясый[1].

Халыкара турнирлар

Ел Турнир Үткәрү урыны Дисциплина Урын Нәтиҗә
2003 Дөнья чемпионаты Париж, Франция 5000 м 7 14.54,38
2003 XXII Бөтендөнья җәйге Универсиадасы Тэгу, Корея Республикасы 5000 м 3 Бронза 3 15.40,23
2004 Бинада дөнья чемпионаты Будапешт, Маҗарстан 1500 м 3 Бронза 3 4.08,26
2004 XXVIII җәйге Олимпия уеннары Афина, Греция 5000 м 6 15.02,30
2007 Дөнья чемпионаты Осака, Япония 3000 м к/б 7 9.30,24
2008 XXIX җәйге Олимпия уеннары Пекин, Кытай 3000 м к/б 1 Алтын 1 8.58,81 (WR)
2008 XXIX җәйге Олимпия уеннары Пекин, Кытай 5000 м 12 15.56,97
2008 Бөтендөнья җиңел атлетика финалы (IAAF) Штутгарт, Алмания 3000 м к/б 1 Алтын 1 9.21,03
2009 Дөнья чемпионаты Берлин, Алмания 3000 м к/б 3 9.11,09
2011 Команда Европа чемпионаты Стокгольм, Швеция 3000 м к/б 1 Алтын 1 9.31,20

Дөнья рекордлары

Каршылыклар белән 3000 метрга йөгерүдә (стипль-чез) өч рәсми дөнья рекорды куя[8]:

  • 9.08,35 — 10 август 2003 ел (Тула, Россия);
  • 9.01,59 — 4 июль 2004 ел (Ираклион, Греция);
  • 8.58,81 — 17 август 2008 ел (Пекин, Кытай) — хатын-кызлар стипль-чезы тарихында 9 минуттан тизрәк беренче нәтиҗә[1].

Шәхси рекордлары

  • 800 метр — 2.00,29 (2009);
  • 1500 метр — 4.01,29 (2004);
  • 1 миль — 4.20,23 (2007);
  • 3000 метр — 8.42,96 (2008);
  • 3000 метр каршылыклар белән — 8.58,81 (2008);
  • 5000 метр — 14.33,13 (2008)[9].

Тренерлык эшчәнлеге

Гөлнара Галкина-Самитова Яр Чаллыдагы «Яр Чаллы» олимпия резервы спорт мәктәбендә тренер булып эшли, анда яшь җиңел атлетларны әзерләү белән шөгыльләнә[10]. Аның хөрмәтенә балалар арасында җиңел атлетика ярышлары, шул исәптән «Көзге кросс» турниры үткәрелә[11].

Иҗтимагый эшчәнлеге

Ул Татарстан Республикасында балалар-яшүсмерләр спортын үстерүдә һәм сәламәт яшәү рәвешен популярлаштыруда катнаша. Яр Чаллыда олимпия чемпионы Гөлнара Галкина-Самитова призларына ел саен үткәрелә торган җиңел атлетика ярышларының һәм «Көзге кросс» республика турнирының төп оештыручысы һәм мактаулы хөкемдары булып чыгыш ясый[11].

Шәхси тормышы

2004 елның 30 октябрендә Антон Галкинга кияүгә чыга[12]. 2010 елда кызлары Алинә туа[13].

Бүләкләре, мактаулы исемнәре

  • Дуслык ордены — физик культура һәм спортны үстерүгә зур өлеш керткәне, Пекиндагы 2008 елгы XXIX Олимпиада уеннарында югары спорт казанышлары өчен[14];
  • Россиянең атказанган спорт остасы;
  • «Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы төзелүгә 100 ел» медале[15];
  • «Татарстан Республикасы алдындагы казанышлар өчен» ордены[16][17];
  • Яр Чаллы шәһәренең мактаулы гражданины (2008)[18].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 Галкина-Самитова Гульнара Искандеровна (рус.). Большая российская энциклопедия (1 март 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 2 сентябрь 2026.
  2. ↑ 1 2 3 Олимпийская чемпионка проведет турнир в Челнах (рус.). ОГО ФСО «Динамо» Республики Татарстан (21 март 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 2 сентябрь 2026.
  3. ↑ Галкина-Самитова Гульнара Искандеровна — карточка тренера-преподавателя (рус.). Электронное образование в Республике Татарстан (1 гыйнвар 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 2 сентябрь 2026.
  4. ↑ Олимпийская чемпионка начинает тренерскую карьеру: Гульнара Галкина-Самитова набирает учеников (рус.). Газета «Челнинские известия» (30 июнь 2023). Мөрәҗәгать итү датасы: 2 сентябрь 2026.
  5. ↑ Российские спортсмены-полицейские показывают лучшие результаты в легкой атлетике и пляжном волейболе | Организация "Динамо" № 25 [неопр.]. dinamo-mvd.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 3 сентябрь 2026.
  6. ↑ Российская бегунья выиграла золото Олимпиады с мировым рекордом. Мөрәҗәгать итү датасы: 17 август 2008. Архивировано 18 август 2008 года.
  7. ↑ На Олимпиаде побили державшийся 16 лет рекорд россиянки в стипль-чезе — РБК. amp.rbc.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 3 сентябрь 2026.
  8. ↑ Гульнара Галкина-Самитова: Через все препятствия (рус.). Сетевое издание «События» (16 сентябрь 2017). Мөрәҗәгать итү датасы: 2 сентябрь 2026.
  9. ↑ Gulnara Galkina — Profile & Personal Bests (ингл.). World Athletics (7 июль 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 2 сентябрь 2026.
  10. ↑ В Набережных Челнах прошли соревнования по легкой атлетике на призы олимпийской чемпионки Гульнары Галкиной-Самитовой. Динамо Татарстан. Динамо Татарстан (27 март 2023). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  11. ↑ 1 2 В Набережных Челнах прошел «Осенний кросс» на призы олимпийской чемпионки Гульнары Галкиной-Самитовой. Министерство спорта Республики Татарстан. Министерство спорта Республики Татарстан (10 октябрь 2023). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  12. ↑ Олимпийская пара: Антон плюс Гульнара. Советский спорт. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  13. ↑ Олимпийская чемпионка Галкина-Самитова стала матерью. Чемпионат. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  14. ↑ Указ Президента Российской Федерации от 02.08.2009 г. № 885 «О награждении государственными наградами Российской Федерации» (рус.). Администрация Президента России (2 август 2009). Мөрәҗәгать итү датасы: 2 сентябрь 2026.
  15. ↑ О награждении медалью «100 лет образования Татарской Автономной Советской Социалистической Республики» [неопр.]. rais.tatarstan.ru (10 декабрь 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 5 август 2026.
  16. ↑ Галкина-Самитова Гульнара Искандеровна. Большая российская энциклопедия. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  17. ↑ Олимпийская чемпионка Гульнара Галкина-Самитова награждена орденом «За заслуги перед Республикой Татарстан». Официальный сайт города Набережные Челны. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  18. ↑ Гульнара Самитова стала почетным гражданином Челнов и капитаном милиции. Татар-информ (10 сентябрь 2008). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.

Сылтамалар

Төркемнәр