Көньяк фронт (Бөек Ватан сугышы)
Көньяк фронт (КФ) рус. Южный фронт (ЮФ) — Бөек Ватан сугышы вакытында ССРБ Кораллы көчләре эчендәге оператив стратегик хәрби берләшмә.
Беренче оештыру
Сугышның беренче периоды (22 июнь 1941 — 18 ноябрь 1942)
Көньяк фронт 1941 елның 21 июнендә Одесса хәрби округының нигезендә оештырылган.
1941 елның җәй-көз кампаниясе
22 июнне Көньяк-Көнбатыш фронтының Көнбатыш Украинада саклану операциясе башлана.
Молдавиядә саклану операциясе
1 июльне Молдавиядә саклану операциясе башлана, 1941 елның 1 июленнән 26 июленә хәтле үтүче.
2 июльне иртән алман-румыннар гаскәрләре Яссы — Бельцы ягына иң нык һөҗумен китерделәр
5 июльне дошман Черновцыны басып алды.
Тирасполь-Мелитополь саклану операциясе
4 августны Көньяк фронтының гаскәрләре Днестр елгасы артына чигенә башладылар.
28 сентябрьне Көньяк фронтының Тирасполь-Мелитополь саклану операциясе (27 июль — 28 сентябрь) тәмамланды.
Донбасс операциясе (1941)
29 сентябрьне. Көньяк фронт гаскәрләренең Көньяк-көнбатыш фронт сул канаты гаскәрләре булышлыгы белән Донбасс саклану операциясе (29 сентябрь — 4 ноябрь) башлана (картаны карагыз— Донбасская оборонительная операция (29 сентября — 4 ноября 1941 г.)).
29 сентябрьне 1-нче танк төркеме Днепропетровск районыннан көньяк-көнчыгыш юнәлешкә һөжүмгә күчә һәм Иван Галанинның 12-нче армиясының уң флангын саклауны өзә.
17 октябрь. Фронтның гаскәрләре Таганрогны калдыралар.
Ростов операциясе (1941)
17 ноябрь. Көньяк фронт гаскәрләре Ростов һөҗүм операциясе башлады (17 ноябрь — 2 декабрь 1941).
Сугышның икенче периоды (19 ноябрь 1942—1943)
1942—1943 елның кышкы кампаниясе
1942 елның 19 ноябрендә совет гаскәрләре каршы һөҗүмне башлыйлар, ә 23 ноябрьдә Сталинград һәм Көньяк-Көнбатыш фронтларның гаскәрләре Калач-на-Дону шәһәре янында тоташалар һәм дошманныкы 22 дивизяне чолгап алалар. «Малый Сатурн» операциясе нәтиҗәсендә Эрих фон Манштейн җитәкчелеге астында армияләрнең «Дон» төркеме җиңелә.
1942 елның 10 июлендә Төньяк-Көнбатыш фронтта беренче булып татар телендә “Ватан өчен” дип исемләнгән фронт газетасы чыга башлаган. 1944 елның апреленә кадәр дөнья күрә.[1]
Әдәбият
- ҺҺС Көньяк фронты // Великая Отечественная война 1941 — 1945. Энциклопедия / М. М. Козлова. — М.: Советская энциклопедия, 1985.
Искәрмәләр
- ↑ Фронт матбугаты тарихы буйлап(үле сылтама)
Сылтамалар
- Аникин А. А. Южный фронт. Сайт памяти 94 гв. сд. Мөрәҗәгать итү датасы: 21 гыйнвар 2013. Архивировано 7 февраль 2013 года.
- Россия Федерациясе саклану министрлыгы. Южный фронт. Великая Отечественная война 1941-1945 гг.. — Приложение к официальному сайту Министерства обороны России. Мөрәҗәгать итү датасы: 21 гыйнвар 2013. Архивировано 8 апрель 2010 года.