Нариман Сабитов

Бу терминның башка аңлатмалары да бар, аларны карау өчен Сабитов битенә күчегез.

Нариман Сабитов (Нариман Гыйләҗетдин улы Сабитов, баш. Нариман Ғиләжетдин улы Сабитов) – композитор, дирижёр. БАССР атказанган сәнгать эшлеклесе (1961). Г.Сәләм (1968), Салават Юлаев (1972, вафатыннан соң) премияләре лауреаты. ССРБ композиторлар берлеге әгъзасы (1951).

1925 елның 11 гыйнваренда Казанда, Татар драма театры артисты Гыйләҗ Сабитов гаиләсендә ^[2] туган. 1932 елдан Уфада. Мәскәү дәүләт консерваториясендә (В. Белый сыйныфы) (1944-1948) укый, композиторлык (А. Александров сыйныфы) һәм дирижёрлык (И. Дружинин сыйныфы) сыйныфларын тәмамлый (1953). 1954 елдан Уфада опера һәм балет театрында баш дирижёр вазыйфасында (1960-1969, дирижёр)

Беренче һөнәри милли композиторларның берсе буларак, театр, симфоник, камера-вокал, ансамбль өчен һәм хор музыкалары үсешенә зур өлеш кертә. Н. Сабитов башкорт һәм татар фольклорына мөрәҗәгать итеп, заманча һәм классик композицияләр иҗат итә. Иҗатында бигрәк тә балет зур урын алып тора. Шулай ук җыр жанрында күп эшли: татар һәм башкорт шагыйрьләре сүзләренә язылган 200 җыр һәм романс авторы.^[3]

Опера

«Мыексыз тылсымчы» (Безусый волшебник) (Уфа, 1967).

Балет

«Дуслык» (Дружба) (Xөсәен Әхмәтов белән бергә; Уфа, 1954, 2- ред. — «Тау бөркете» (Горный орёл), 1959)
«Буратино» (Уфа, 1960)
«Гөлнәзирә» (Гюльназира) (Уфа, 1963)
«Мурзилка-космонавт» (Уфа, 1964)
«Яратам сине, тормыш» (Люблю тебя, жизнь) (Уфа, 1967)
«Айгөл иле» (Страна Айгуль) (Уфа, 1971)

Оратория-хор әсәрләре

«Үлемсезлек» (Бессмертие), Гыйлемдар Рамазанов сүзләренә кантата (1952)

Камера-вокал әсәрләре

«Күзләреңә карыйм» (Гляжу в глаза) вокал шәлкеме, 1965
Башкорт һәм татар шагыйрьләре сүзләренә җыр һәм романслар, 1971
«Язгы җырлар» (Весенние песни), «Сөю җырлары» (Песни любви) , 1968

Камера-инструменталь әсәрләре

Эскрипкә һәм оркестр өчен концерт (1951, 1959, 1965)
Фортепьяно һәм оркестр өчен концерт (1958)
Фортепьяно өчен 7 көй (Семь наигрышей для фортепиано), 1965
Фортепьяно өчен кереш көйләр (Прелюдии для фортепиано)

Симфонияләр

Оркестр өчен «Героик поэма» (Героическая поэма) (1950)
Оркестр өчен «Ау» (Охота) (1955)
Оркестр өчен «Яулык турында поэма» (Поэма о платке) (1961)

Дирижёрлык иткән спектакльләре

«Патша кәләше» (Царская невеста) Н.А. Римский-Корсаков
«Трубадур» Дж. Верди
«Кармен» Ж. Бизе
«Акбүзат»
«Замандашлар»
«Эсмеральда» балеты, Ч. Пуньи
«Лакме» балеты, Л. Делиб
«Өмет яры» (Берег надежды), А.П. Петров^[4]

Улы Рөстәм Сабитов (1955) - композитор, Салават Юлаев премиясе лауреаты^[1]
Улы Илдар Сабитов (1953) – архитектор, архитектура белгече, профессор

Г. Сәләм премиясе (1968)
Салават Юлаев премиясе (1972, вафатыннан соң)
Хезмәт Кызыл Байрагы ордены (1955, 1971)
«Хөрмәт билгесе» ордены (1969)

ССРБ композиторлар берлеге әгъзасы (1951)

Уфадагы 1- музыка мәктәбенә исеме бирелгән.
Н. Сабитов исемендәге халыкара ачык музыкант-башкаручылар конкурсы оештырылган (1995)^[5]

«Татарский энциклопедический словарь» Казань, Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1999
«Татарская энциклопедия» Казань, Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 2002-14

«Тау бөркете» балетына кереш (музыканы тыңларга)

↑ ¹ ² Помни про сайты, archived from the original on 2014-07-02, retrieved 2015-01-03
↑ Халык уен кораллары сайтында
↑ Уфа-гид сайты
↑ cultin.ru сайты
↑ Музыка бәйгеләре берлеге сайты

[Помни_про_сайты-1] ¹ ² Помни про сайты, archived from the original on 2014-07-02, retrieved 2015-01-03

[2] Халык уен кораллары сайтында

[3] Уфа-гид сайты

[4] ultin.ru сайты

[5] Музыка бәйгеләре берлеге сайты

[2]

[3]

[4]

[1]

[5]

Нариман Сабитов

Тәрҗемәи хәле

Иҗаты

Опера

Балет

Оратория-хор әсәрләре

Камера-вокал әсәрләре

Камера-инструменталь әсәрләре

Симфонияләр

Дирижёрлык иткән спектакльләре

Гаиләсе

Бүләкләре, мактаулы исемнәре

Хәтер

Чыганаклар

Сылтанмалар

Шулай ук карагыз

Искәрмәләр

Төркемнәр