Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Хәйруллин Рөстәм Миңнехәйдәр улы

РУВИКИ проектының татар бүлегендә Хәйруллин фамилияле башка кешеләр турында да мәкаләләр бар

Рөстәм Миңнехәйдәр улы Хәйруллин (рус. Рустам Минхайдарович Хайруллин; 28 февраль 1983, Бөгелмә, Татарстан АССР) — Россия дин эшлеклесе, Казанның «Гаилә» мәчете имам-хатыйбы, «Гаилә» хәйрия фонды рәисе, социология фәннәре кандидаты. Аның эшчәнлеге Татарстан Республикасы мөселманнарының диния нәзарәте, ислам мәгърифәте, гаиләгә консультацияләр бирү һәм дини белем бирү белән бәйле[1].

Тормыш юлы

Рөстәм Хәйруллин 1983 елның 28 февралендә Татарстан АССРның Бөгелмә шәһәрендә туган.

2004 елда Россия ислам университетын тәмамлый. 2017 елда Россия ислам институтын, 2018 елда исә Казан федераль университетының аспирантурасын тәмамлый. 2018 елда «Феномен религиозной толерантности в поликонфессиональном российском регионе: социологический анализ» темасына социология фәннәре буенча кандидатлык диссертациясен яклый, социология фәннәре кандидаты[2]. КФУ, Россия ислам институты һәм Болгар ислам академиясе доценты[3].

2003—2005 елларда Бөгелмәнең үзәк мәчете имам-хатыйбы, 2005—2015 елларда Бөгелмә шәһәре һәм Бөгелмә районы имам-мөхтәсибе вазифасын башкара. 2013—2017 елларда Татарстан Республикасы мөфтие урынбасары булып эшли. 2013 елдан ― Казандагы «Гаилә» мәчете имам-хатыйбы[1]. 2022—2024 елларда Хәйруллин «Мөхәммәдия» мәдрәсәсе директорының беренче урынбасары вазифасын били[4].

Татарстан мөфтие урынбасары булып эшләгән чорда Хәйруллин республика районнарында имамнар һәм дини оешмалар эшен оештыру белән бәйле чараларда катнаша. 2013 елның июлендә ул Татарстанның берничә районына мәчетләргә эшкә җибәрелгән яшь имамнар — мәдрәсәләрне тәмамлаучыларның эшчәнлеге белән танышу өчен барган ТР МДН делегациясен җитәкли[5].

Гаилә хәле

Рөстәм хәзрәт Хәйруллин өйләнгән, дүрт бала әтисе: кызы һәм өч улы (Ахмат, Амин, Али) бар. 2021 елның 11 маенда Казанның 175 нче гимназиясендә булган фаҗига вакытында аның ике улы мәктәптә була, кече улы Амин күкрәгенә кыйпылчык тиеп яралана[6].

Гарәп, рус, татар, төрек һәм инглиз телләрен белә[7].

Мәгърифәтчелек эшчәнлеге

Мәгърифәтчелек эшенең төп өлеше «Гаилә» мәчете һәм мәчеттә оештырылучы курслар белән бәйле. Мәчеттә төрле яшьтәге төркемнәр өчен ислам нигезләре курслары, «Тәрбияле бала» төркеме, хәйрия проектлары эшли[8].

Хәйруллин ТР МДНнең гомумбелем бирүче дини проектларында да катнаша. 2022 елның октябрендә ул ТР МДН намазга һәм ислам нигезләренә өйрәтү өчен үткәргән «Бер көнлек мәктәп» проектының унынчы сезонында катнашучылар алдында нәсыйхәт сүзләре белән чыгыш ясый. Сезонның беренче дәресе 180 нән артык кешене җыя, ә укулар рус һәм татар телләрендә бушлай алып барыла[9].

Хезмәтләре

Мәгърифәтчелек эшчәнлегенең бер юнәлеше гаилә тематикасы белән бәйле. Ул 2013 елдан алып «Гаилә» мәчетендә гаилә институтын саклауга багышланган дәресләр үткәрә, әлеге дәрес материаллары буенча бастырылган «Гаилә дәресләре» китабы 2022 елның ноябрендә Татарстан Республикасы Милли китапханәсендә укучыларга тәкъдим ителә[10]. Китапта гаилә төзү, ир-хатын хокуклары һәм бурычлары, балалар тәрбияләү, никах һәм аерылышу мәсьәләләре карала; нигез булып Коръан аятьләре һәм Пәйгамбәр сөннәте тора[11].

Рөстәм хәзрәт Хәйруллин — фәнни мәкаләләр авторы. Хезмәтләре төрле дин вәкилләре арасындагы коммуникация процесслары һәм конфессияара мөнәсәбәтләрне саклау мәсьәләләренә багышланган[12]:

Дини һәм иҗтимагый эшчәнлеге

Хәйруллин гавами киңлектә ислам практикасы, гаилә, тәрбия һәм җәмгыять әхлагы мәсьәләләре буенча вәгазьләр укый һәм чыгышлар ясый. Төрле мәтбугат чараларында дини сорауларга, шул исәптән Рамазан ае, намаз, гаилә мөнәсәбәтләре, балалар тәрбияләү һәм хәйриячелек  [рус.] (тат. турындагы сорауларга җавап бирә[3].

«Гаилә» мәчете каршында «Адәм белән Һава» гаилә төзү һәм саклау үзәге хезмәт күрсәтә, конфиденциаль ышаныч телефоны бар, консультацияләрне белгечләр бирә, шулай ук мәчет каршында танышу хезмәте эшли[13].

2016 елның 23 июнендә Казанда «Гаилә» («Семья») хәйрия фонды теркәлгән. Хәйруллин 2017 елның 25 декабреннән алып аның рәисе булып тора. Фонд авыр тормыш хәлендә калган гаиләләргә матди, социаль һәм психологик ярдәм күрсәтә; ятим балаларны гаиләләргә урнаштыруда һәм алмаш гаиләләр белән эшләүдә булышлык итә[14].

2024 елның маенда Хәйруллин «Россия — Ислам дөньясы: KazanForum» Халыкара икътисади форумының «Спорт һәм дин» секциясендә катнаша. Аның чыгышы мөселман спортчылары һәм ярышларны оештыручылар исәпкә алырга тиешле дини таләпләргә багышлана[15].

2025 елның сентябрендә Яшел Үзән шәһәрендә узган Терроризмга каршы көрәштә теләктәшлек көненә багышланган күчмә республика семинарында, үз гаиләсе мисалында 2021 елда Казанның 175 нче гимназиясендә булган фаҗиганең нәтиҗәләре турында сөйләп, «Төзәлмәс яра» дигән тема белән чыгыш ясый[16].

Мәчет белән җитәкчелек итү

«Гаилә» мәчете 2013 елның 8 августында Казанда ачыла, аның беренче имамы Хатып хәзрәт була. Мәчетне ул Хәйруллинга тапшыра[3][17]. 2013 елдан башлап Хәйруллин мәчетнең имам-хатыйбы вазифасын башкара.

Мәчет каршында «Ислам дине нигезләре» курслары, мәктәпкәчә әзерлек буенча «Тәрбияле бала» төркеме, гаиләләр төзү һәм саклау хезмәте, бушлай таратылучы «Мөселманнар» газетасы редакциясе эшли. Шулай ук дини бәйрәмнәр күрсәтелгән еллык календарь чыгарыла. Хәйрия һәм социаль эшчәнлек алып барыла: мохтаҗларга әйберләр җыю һәм тапшыру өчен «Мәрхәмәт бүлмәсе» эшли, «Приют человека» хәйрия проекты белән берлектә ачылган туклану пунктлары эшли[8][13].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 Хайруллин Рустам хазрат, имам-хатыб мечети «Гаиля» («Семья»), председатель благотворительного фонда «Семья» (рус.). БИЗНЕС Online. Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  2. ↑ Хайруллин Р. М. Феномен религиозной толерантности в поликонфессиональном российском регионе: социологический анализ. — Казань, 2018. — 183 с.
  3. ↑ 1 2 3 Татьяна Завалишина, Нурия Фатхуллина. Рустам хазрат Хайруллин: «Цель уразы — списать грехи, чтобы мы дальше были еще добрее» (рус.). БИЗНЕС Online (6 март 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  4. ↑ Шакирды «Мухаммадии» отметили День знаний в новом корпусе медресе (рус.). Духовное управление мусульман Республики Татарстан (1 сентябрь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  5. ↑ Делегация ДУМ РТ ознакомилась с деятельностью молодых имамов (рус.). Духовное управление мусульман Республики Татарстан (25 июль 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  6. ↑ Лилиана Гарифуллина. Отец детей, пострадавших при стрельбе в казанской гимназии №175, о теракте в «Крокус Сити Холле»: «Это боль для нас всех» (рус.). www.kazan.kp.ru (28 март 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  7. ↑ Хайруллин Рустам Минхайдарович. Общие сведения (рус.). Казанский (Приволжский) федеральный университет. Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  8. ↑ 1 2 Альфред Мухаметрахимов. Рустам Хайруллин: «Наша цель — чтобы человек получил базовые понятия о своей вере» (рус.). БИЗНЕС Online (23 август 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  9. ↑ В ДУМ РТ начался 10 сезон «Школы одного дня». Научиться читать намаз пришли 180 человек (рус.). Духовное управление мусульман Республики Татарстан (15 октябрь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  10. ↑ В Национальной библиотеке РТ состоится презентация книги «Уроки семьи» Рустама хазрата Хайруллина (рус.). Духовное управление мусульман Республики Татарстан (7 ноябрь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  11. ↑ Хайруллин Р. Уроки семьи. — Казань: ИД «Хузур», 2024. — 384 с. — ISBN 978-5-6046480-5-6.
  12. ↑ Хайруллин Р.М. Теоретико-методологические основы изучения религиозной толерантности (систематизация подходов) // Научные труды Центра перспективных экономических исследований Академии наук Республики Татарстан. Казань: издательство «Артифакт» : журнал. — 2017. — С. 141—146.
  13. ↑ 1 2 Алия Зиганшина. Супруга Пророка была успешной бизнес-леди — весь рынок Мекки принадлежал ей (рус.). БИЗНЕС Online (28 апрель 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  14. ↑ БФ «Семья» (Гаиля) (рус.). focus.kontur.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 23 июнь 2026.
  15. ↑ Энже Габдуллина. Рустам Хайруллин напомнил требования, которые нельзя нарушать спортсменам-мусульманам (рус.). Татар-информ (18 май 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  16. ↑ В г.Зеленодольске состоялся выездной республиканский семинар, приуроченный ко Дню солидарности в борьбе с терроризмом (рус.). Духовное управление мусульман Республики Татарстан (25 сентябрь 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.
  17. ↑ Рамадан, семья, дети: имам Рустам хазрат Хайруллин ответит на самые важные вопросы верующих (рус.). БИЗНЕС Online (8 февраль 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 22 июнь 2026.

Сылтамалар

Тема буенча өстәмә

Төркемнәр

© Правообладателем данного материала является АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ».
Использование данного материала на других сайтах возможно только с согласия АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ».