Шәриф Солтанов
Шәриф Хәбибулла улы Солтанов (Шәриф Солтанов, рус. Шариф Хабибуллович Султанов, 9 август 1913, Карача-Елга, Уфа губернасы — 10 май 1998, Уфа) — Башкортстан АССРның Кушнаренко районы Салават исемендәге колхоз рәисе, Социалистик Хезмәт Герое. Бөек Ватан сугышында катнашучы.
Тормыш юлы
Шәриф Хәбибулла улы Солтанов 1913 елның 9 августында Карача-Елга авылында (хәзерге Башкортстан Республикасының Кушнаренко районы) туган. Урта белем ала.
Шәриф Солтанов хезмәт юлын 1928 елда Топорнин (хәзерге Кушнаренко) районының «Күмәк» колхозында башлый. 1933—1934 елларда — ВЛКСМның Топорнин райкомы яшьләр авыл хуҗалыгы станциясе директоры була.
1935—1937 елларда Кызыл Армия сафларында хезмәт итә.
1937—1938 елларда — Кушнаренко район эшче депутатлар советының махсус бүлек җитәкчесе.
1938—1942 елларда — Кушнаренко район хәрби комиссариатының 2 нче бүлек җитәкчесе ярдәмчесе, бүлек җитәкчесе.
1942—1943 елларда Бөек Ватан сугышында катнаша.
1943—1946 елларда Кушнаренко район советы башкарма комитетының дәүләт тәэминаты бүлеге мөдире, 1946—1957 елларда — районның социаль тәэминат бүлеге мөдире булып эшли.
1957 елдан — Кушнаренко районының Салават исемендәге колхоз рәисе була.
Шәриф Солтанов җитәкләгән колхозда 1965 елда ашлык җитештерү 1957 ел белән чагыштырганда 3 тапкырга, бәрәңге — 4 тапкырга, мөгезле эре терлек саны — 5 тапкырга, дуңгызлар — 2,5 тапкырга, сарыклар — 1,9 тапкырга арта. Бу чорда ашлык сату 6,6 тапкырга, бәрәңге — 40 тапкырга, ит — 4,6 тапкырга, сөт — 3,3 тапкырга, йомырка — 50 тапкырга, йон — 4 тапкырга арткан. 1965 елда ашлыкның уртача уңышы гектарыннан 14,5 центнер, шикәр чөгендере — 131 центнер, бәрәңге — 135 центнер тәшкил иткән. Колхозның акчалата кереме 1965 елда 790,6 мең сум булган, бу 1957 ел белән чагыштырганда 10 тапкырга күбрәк[1].
1965 елда һәр сыердан 1 994 килограмм сөт савып алына, һәр тавыктан 143 йомырка алына, бер сарыктан 2,3 килограмм йон кыркыла.
Солтанов рәис булып эшләгән чорда колхозда авыл клубы, 380 урынлык Мәдәният йорты, 25 койкалык участок хастаханәсе, 5 сыер абзары, 2 дуңгыз абзары, 4 бозау абзары, 7 000 тавыкка исәпләнгән кошчылык биналары төзелә.
Малчылыкны үстерүдәге, ит, сөт, йомырка, йон һәм башка продукция җитештерүне һәм хәзерләүне арттырудагы уңышлары өчен СССР Югары Советы Президиумының 1966 елның 22 мартындагы Указы белән Шәриф Солтановка Социалистик Хезмәт Герое исеме бирелә.
Кушнаренко районының Салават исемендәге колхозы белән 1975 елда пенсиягә чыкканчы җитәкчелек итә.
1998 елның 10 маенда вафат була.
Бүләкләре һәм мактаулы исемнәре
- Кызыл Йолдыз ордены(1943);
- Социалистик Хезмәт Герое (1966);
- Ленин ордены (1966);
- Кызыл Байрак ордены (1971);
- II дәрәҗә Ватан сугышы ордены (1985);
- Кушнаренко районының Мактаулы гражданины (1987);
- Медальләр.
Хәтер
Шәриф Солтанов истәлеген мәңгеләштерү максатыннан, Кушнаренко районы Шәрип урта мәктәбенең тарих музеенда мемориаль почмак булдырылган.
Герой исеме белән Башкортстан Республикасы Кушнаренко районы Шәрип авылындагы урамнарның берсе аталган[2].
Искәрмәләр
- ↑ Султанов Шариф Хабибуллинович. warheroes.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 26 март 2026.
- ↑ Александр Зиновьев. Шариф Султанов. Его именем назвали улицу. bashinform.ru (7 август 2008). Мөрәҗәгать итү датасы: 26 март 2026.