Чехословак корпусы
Чехословак корпусы (совет әдәбиятендә шулай ук ак чехлар) — 1917 елның көзендә Россия империясе гаскәре эчендә Австро-Венгрия хәрби әсирләреннән туплана башлаган үзирекле милли хәрби берләшмә, укчы корпус. Башлыча Алмания һәм Австро-Венгрия гаскәрләренә каршы сугышырга риза булган чех һәм словак милләте вәкилләреннән торган.
Тарих
Чехословак корпусының күтәрелеше. Көнчыгышта сугышның башлану
1918 елның корпус үзен Франция армиясенең часте итеп игълан итте. Корпусның Украинадан Ерак Көнчыгыш портлары аша Көнбатыш Европага күчерүгә хәзерләнү башланды. Корпус төялгән эшелоннар Пензадан Владивостокка кадәр сузылдылар. 20 майда бәлшәвикләр хөкүмәте Чехословак корпусның коралсызлануын таләп итте, ләкин чехословаклар баш тарттылар, һәм кызыл отрядларга каршы актив хәрәкәтләргә күчтеләр. 25 майда чехословаклар Мариинскта, 26 майда — Чиләбедә күтәрелеш оештырдылар, аннаң соң чехословаклар ярдәме белән бәлшәвикләр хакимияте Новониколаевскта (26 майда), Пензада (29 майда), Сызранда (30 майда), Тумда (31 майда), Курганда (31 майда), Омскида (7 июньдә), Самарда (8 июньдә) һәм Красноярскта (18 июньдә) төшерелде.
Искәрмәләр
Шулай ук карагыз
Әдәбият һәм чыганаклар
- Недбайло, Борис Николаевич. Чехословацкий корпус в России (1914—1920 гг.)(үле сылтама)
- К. В. Сахаров Чешские легионы в Сибири: чешское предательство. Берлин. 1930.
- Александр Котомкин. О чехословацких легионерах в Сибири. 1918—1920. Париж. 1930.
- В.В. Хрулев. Чехословацкий мятеж и его ликвидация. М., 1940.
- Клеванский А. Х. Чехословацкие интернационалисты и проданный корпус. М., 1965
- А.В. Санин. Участие Чехословацкого корпуса в белом терроре // "Военно-исторический журнал", № 5, 2011. стр.25-27
- Прайсман Л. Г. Чехословацкий корпус в 1918 г. // Вопросы истории. 2012. № 5. С. 75—103; № 6. С. 54—76.
- Preclík, Vratislav. Masaryk a legie (Masaryk and legions), váz. kniha, 219 pages, first issue vydalo nakladatelství Paris Karviná, Žižkova 2379 (734 01 Karvina, Czech Republic) ve spolupráci s Masarykovým demokratickým hnutím (Masaryk Democratic Movement, Prague), 2019, ISBN 978-80-87173-47-3, pages 36 – 39, 41 — 42, 106 — 107, 111-112, 124–125, 128, 129, 132, 140–148, 184–209.
Сылтамалар
- Отдельный Чехословацкий корпус 2007 елның 12 ноябрь көнендә архивланган.
- Отдельный Чехословацкий корпус и золотой запас России. 2010 елның 2 сентябрь көнендә архивланган.
Калып:Беренче бөтендөнья сугышында Россияның Кораллы көчләре
