Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Александр Калаганов

Александр Викторович Калаганов (Александр Виктор улы Калаганов, рус. Александр Викторович Калаганов, 10 март 1947, Каманича, Хмельницки өлкәсе, Украина Совет Социалистик Республикасы, СССР — 22 февраль 2001, Түбән Тагил, Свердловск өлкәсе, Россия) — совет һәм Россия театр артисты. Татарстан АССРның атказанган артисты (1981), Татарстан Республикасының халык артисты (1995).

Тормыш юлы

Александр Калаганов 1947 елның 10 мартында Украина Совет Социалистик Республикасының Хмельницкий өлкәсе Каменец-Подольск шәһәрендә туа. 1969 елда Сарытау театр училищесын тәмамлый (хәзерге вакытта Сарытау театр институты)[1].

1969—1970 еллар сезонында Калининград өлкәсенең Советск шәһәре драма театрында эшли. 1970 елда Казанга күченә һәм шул ук елны Казан дәүләт яшь тамашачы театры труппасына кабул ителә. 1970 елдан 1981 елга кадәр — Казан дәүләт яшь тамашачы театры артисты була. 1981—1983 елларда Киров яшь тамашачы театрында хезмәт итә[2].

1983 елдан 1999 елга кадәр Качалов исемендәге Казан академия рус зур драма театрында эшли. 2000 елда Түбән Тагил шәһәр театрының тәкъдимен кабул итә һәм эшкә шул театрга күчә[2][3].

Театрда башкарган рольләре

Казан яшь тамашачы театрында эшли башлаганда, ул күбесенчә яшь геройларны (Букин, Сильва, Бумбараш) уйный. 1980-еллардан, В. Качалов театрына күчкәч, Калаганов М. Булгаков, Н. Гоголь, У. Шекспир әсәрләре буенча спектакльләрдә төп рольләрне (Шариков, Азазелло, Городничий, Шейлок) башкара. Аның уенында гротесклы комедия (Тарелкин, Гулячкин) белән психологик тирәнлек (Простой человек) бергә тора. Театр белгечләре аны «аның спектакльдә катнашуы спектакльгә ниндидер яңа сулыш өстәп, җанлы кызыксыну уята» дип бәялиләр[4].

Казан яшь тамашачы театрында башкарган рольләре

  • «Живой портрет» (Морето-и-Кабанья) — Слуга;
  • «Гроза» (А. Островский) — Кудряш;
  • «Золушка» (Е. Шварц) — Король;
  • «Сын полка» (В. Катаев) — Егоров;
  • «Прощание в июне» (А. Вампилов) — Букин;
  • «Свидание в предместье» (А. Вампилов) — Сильва;
  • «Свой остров» (Р. Каугвер) — Янус;
  • «В добрый час!» (В. Розов) — Афанасий;
  • «Оборотень» (А. Кицберг) — Яанус;
  • «Остановите Малахова!» (В. Аграновский) — Малахов-отец;
  • «Казанский университет» (Д. Валеев) — Смелянский[4].

В. Качалов исемендәге Казан Олы драма театрында башкарган рольләре

  • «Человек на все времена» (Р. Болт) — Простой человек;
  • «Дело» (А. Сухово-Кобылин) — Тарелкин;
  • «Собачье сердце» (М. Булгаков буенча) — Шариков;
  • «Мастер и Маргарита» (М. Булгаков буенча) — Азазелло;
  • «Мандат» (Н. Эрдман) — Гулячкин;
  • «Венецианский купец» (У. Шекспир) — Шейлок;
  • «Слуга двух господ» (К. Гольдони) — Труфальдино;
  • «Дон Жуан» (Ж. Мольер) — Сганарель;
  • «Ревизор» (Н. Гоголь) — Городничий[4].

Гаиләсе

Хатыны — Нина Калаганова, Казан яшь тамашачы театры артисты[5].

Кызы — Елена Калаганова 1970 елның 14 октябрендә туган, Казан яшь тамашачы театры артисты, Татарстан Республикасының атказанган артисты[6].

Оныгы — Дарья Тюрина 2000 елның 23 ноябрендә туган[5].

Фаҗигале үлеме

Александр Калаганов 2001 елның февралендә Түбән Тагилда фаҗигале рәвештә һәлак була: аңа яшьүсмерләр төркеме һөҗүм итә[7]. Артистның һәлак булуы җәмгыятьтә зур резонанс тудыра[8].

Бүләкләре һәм мактаулы исемнәре

Искәрмәләр

  1. ↑ Александр Калаганов - KinoX.ru. KinoX.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 9 февраль 2026.
  2. ↑ 1 2 Александр Калаганов. Кино-Театр.Ру. Мөрәҗәгать итү датасы: 9 февраль 2026.
  3. ↑ Калаганов Александр Викторович. Матбугат.ру (Электронная энциклопедия). Мөрәҗәгать итү датасы: 9 февраль 2026.
  4. ↑ 1 2 3 Илялова И. Народные артисты СССР, РФ, РТ. — Казань: Магариф-Вакыт, 2011.
  5. ↑ 1 2 Ольга Любимова. Кто живая история Казанского ТЮЗа? Аргументы и факты - Казань (9 июнь 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 9 февраль 2026.
  6. ↑ Елена Калаганова. Казанский ТЮЗ. Мөрәҗәгать итү датасы: 9 февраль 2026.
  7. ↑ Наталья Щербакова. Тагильским подросткам, забившим до смерти актера, сегодня вынесли приговор. NewDayNews (11 сентябрь 2001). Мөрәҗәгать итү датасы: 9 февраль 2026.
  8. ↑ Смерть в последнем акте. Республика Татарстан (онлайн) (13 декабрь 2017). Мөрәҗәгать итү датасы: 9 февраль 2026.

Әдәбият

  • Илялова И. Народные артисты СССР, РФ, РТ. — Казань: Магариф-Вакыт, 2011.

Төркемнәр