Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Баязитов Илдар Рәфкать улы

Илдар Рәфкать улы Баязитов (рус. Илдар Рафкатович Баязитов; 30 гыйнвар 1973, Термиз, СССР) — Россия мөселман дин һәм җәмәгать эшлеклесе, хәйрияче һәм публицист. Казанның «Ярдәм» мәчете имам-хатыйбы, Казанның Киров һәм Мәскәү районнары имам-мөхтәсибе, Татарстан Республикасы мөфтиенең социаль мәсьәләләр һәм хәйриячелек буенча киңәшчесе[1].

«Ярдәм — Помощь» гомуммилли хәйрия фонды (элек — «Ярдәм» милли ислам хәйрия фонды) шурасы рәисе, Казанда күрмәүчеләр өчен уку-тернәкләндерү үзәгенә нигез салучы, Татарстан Республикасы Иҗтимагый палатасы һәм Россия Җәза үтәтү федераль хезмәте каршындагы Иҗтимагый шура әгъзасы[2], Россия исламында социаль хезмәт концепциясе идеологларының берсе[3].

Тормыш юлы

Иртә еллары һәм белеме

Илдар Баязитов 1973 елның 30 гыйнварында Үзбәкстан ССРның Сөрхандәрья өлкәсе Термиз шәһәрендә туган[1].

1990—1994 елларда Термиз дәүләт университетының рус филологиясе факультетында «филолог» белгечлеге буенча укый[1]. Шул ук вакытта 1990—1992 елларда Термиз шәһәр Пионерлар йортында «Яшь журналист» түгәрәген җитәкли, 1992—1994 елларда өлкә Пионерлар һәм укучылар сараеның социаль мөнәсәбәтләр бүлеге мөдире була[3].

Дини белемне 1994—1997 елларда Ислам динен кабул итүгә 1000 ел исемендәге Казан югары мөселман мәдрәсәсендә ала, аннары Бохарадагы «Мир-Гарәп» мәдрәсәсендә  [рус.] (тат. укый[2][4].

Журналистика һәм хезмәт эшчәнлеге

1995—1996 елларда Лениногорскның «Новая Волна» газетасында өлкән корреспондент, аннары баш мөхәррир урынбасары вазифаларын башкаручы булып эшли[1]. 1996—1997 елларда «Бумеранг» ЯАҖ матбугат хезмәтен җитәкли, 1997—2000 елларда «Якташ» ҖЧҖ директоры була[3].

Соңрак «Инфо-Ислам» (info-islam.ru) һәм «Татар-Ислам» (tatar-islam.ru) мөселман мәгълүмат порталларын гамәлгә куя. «Ислам info» газетасының баш мөхәррире була. Татарстан Журналистлар берлеге әгъзасы[3][5].

Дини хезмәте

Мөселман дин әһеле буларак хезмәтен 2000 елда башлый:

  • 2000—2001 — Татарстан Республикасы Биектау районы Озёрный бистәсе мәчетенең имам-хатыйбы;
  • 2001—2002 — Казанның «Болгар» мәчете мөәзине;
  • 2002 елдан — Левченко бистәсендәге Казанның «Сөләйман» мәчете имам-хатыйбы;
  • 2007–2010 елларда — Татарстан мөфтиенең хәйрия мәсьәләләре буенча урынбасары, 2010 елдан — ТР мөселманнары диния нәзарәтенең хәйрия бүлеге мөдире;
  • 2013—2017 — Татарстан Республикасы мөфтие урынбасары, ТР МДНнең социаль проектлар юнәлеше җитәкчесе[4];
  • 2013 елдан — Казанның «Ярдәм» мәчете имам-хатыйбы;
  • 2016 елдан — Казанның Киров һәм Мәскәү районнары имам-мөхтәсибе;
  • 2017 елдан — Татарстан Республикасы мөфтие киңәшчесе[1][2].

Хәйрия эшчәнлеге

2007 елның апреленнән ул үзе гамәлгә куючыларның берсе булган «Ярдәм» хәйрия фонды шурасын җитәкли[3].

«Сөләйман» мәчете каршында Баязитов күрмәүчеләр белән системалы эш башлый, «Ислам info» газетасын нәшер итүне, хафизлар әзерләү үзәген, балалар лагерьларын һәм хәйрия ашларын оештыруны юлга сала[4].

2013 елда Казанда Коләхмәтов һәм Серов урамнары киселешендә күрмәүчеләр өчен уку-тернәкләндерү үзәге булган «Ярдәм» мәчете комплексы ачыла; проектның авторы — Татарстан Республикасының атказанган архитекторы Айвар Саттаров. Комплекс үз эченә намаз залы, читтән килүчеләр өчен тулай торак, ашханә, компьютер һәм уку сыйныфлары, китапханә һәм типографияне ала[6][7].

Баязитов җитәкчелегендәге фонд эшенең төп юнәлешләре:

  • күрмәүчеләр һәм начар күрүчеләр, ишетмәүчеләр һәм начар ишетүчеләр, коляскада инвалидлар һәм ДЦП белән авыручы кешеләр өчен бушлай тернәкләндерү курслары;
  • Луи Брайль системасы буенча укырга һәм язарга, компьютерда эшләргә өйрәтү һәм киңлектә ориентлашу күнекмәләренә өйрәтү;
  • йортсызлар һәм аз керемлеләр өчен көндәлек бушлай төшке ашлар, адреслы азык-төлек һәм матди ярдәм;
  • ятим балалар белән эшләү («Гаилә учагы» программасы) һәм Балтач районының Борбаш авылында балалар өчен мөселман пансионаты;
  • алкогольгә һәм наркотикларга бәйле затларны тернәкләндерү;
  • хөкем ителүчеләр белән рухи-әхлакый эш алып бару һәм аларның ресоциализациясенә ярдәм итү[8][7].

COVID-19 пандемиясе чорында 2020 елда фонд үзизоляциядә булган кешеләргә өйләренә кайнар ризыклар китерү буенча «Тормыш юлы» (рус. Дорога жизни) акциясен башлый[9]. 2023 елда фонд махсус хәрби операциядә катнашучылар өчен гуманитар ярдәм тапшыра[10].

2021—2023 елларда Баязитов катнашында Казанның Левченко бистәсендә гомуми мәйданы 1000 м²-дан артык булган «Сөләйман» мәчете һәм мөселман мәдәни үзәгенең яңа бинасы төзелде; тантаналы ачылышы 2023 елда булды[11].

2014 елда Милли хәйриячеләр берлеген гамәлгә куючыларның берсе булды, аның президенты булып тора[12][5].

Иҗтимагый эшчәнлеге

  • 2013 елдан — Татарстан Республикасы буенча Эчке эшләр министрлыгы каршындагы Иҗтимагый шура әгъзасы;
  • 2019 елдан — Татарстан Республикасы Иҗтимагый күзәтү комиссиясе әгъзасы;
  • 2020 елдан — Татарстан Республикасы Иҗтимагый палатасы әгъзасы;
  • 2021 елның декабреннән — Җәза үтәтү федераль хезмәте каршындагы Иҗтимагый шура әгъзасы;
  • Казан мэриясенең милләтара һәм конфессияара мөнәсәбәтләр буенча эшче төркеме әгъзасы;
  • Казандагы инвалид балаларны тернәкләндерү «Апрель» үзәгенең попечительләр советы һәм Анжела Вавилова исемендәге фондның күзәтүчелек советы әгъзасы[1][2][13].

Баязитов үзенең интервьюларында һәм мәкаләләрендә Россиядә исламны яңадан торгызуның татар милли һәм дини традицияләрен саклап калу белән аерылгысыз бәйләнеше, шулай ук социаль хезмәт һәм мәгърифәтчелек аша радикальлекне булдырмау зарурлыгы турындагы фикерне ассызыклый[14][3].

Басмалары

Исламда социаль хезмәт, хәйриячелек һәм рухи-әхлакый тәрбия мәсьәләләре буенча берничә китап һәм күпсанлы мәкаләләр авторы:

  • «Россия өммәте һәм мәхәлләсе узган заманда, хәзер һәм киләчәктә» (рус. Российская умма и махалля в прошлом, настоящем и будущем);
  • «Традицион ислам: кризистан чыгу юллары» (рус. Традиционный ислам: пути выхода из кризиса);
  • «Традицион ислам: торгынлыктан чыгу юллары» (татар телендә);
  • «Исламда социаль хезмәт» (рус. Социальное служение в исламе);
  • «„Ярдәм“ мәчетендә гамәлгә ашырылучы социаль проектлар» (рус. Социальные проекты, реализуемые в мечети «Ярдэм»);
  • «Хәйриячелек — бәхет ачкычы» (рус. Благотворительность — ключ к счастью);
  • «Пенитенциар система һәм рухи-әхлакый тәрбия: җәзадан төзәлүгә кадәр» (рус. Пенитенциарная система и духовно-нравственное воспитание: от наказания к исправлению)[3][5].

Бүләкләре һәм мактаулы исемнәре

Дәүләт һәм муниципаль бүләкләре

  • Казан шәһәре мэрының Мактау грамотасы (2008);
  • «Россиянең җинаять-башкару системасын үстерүгә керткән өлеше өчен» Җәза үтәтү федераль хезмәте медале (2017);
  • Казан шәһәренең «Казан хакына хезмәте һәм батырлыгы өчен» аерымлык билгесе;
  • «Фидакарь хезмәт өчен» медале (Татарстан Республикасы, 2017);
  • «Гомумроссия #МыВместе үзара ярдәмләшү акциясен оештыруга риясыз өлеш керткән өчен» медале (2020);
  • «Дуслык» ордены (Татарстан Республикасы, 2022);
  • «Россиянең җинаять-башкару системасын үстерүгә керткән өлеше өчен» Россия Җәза үтәтү федераль хезмәтенең алтын медале (2024)[3][1].

Дини һәм иҗтимагый бүләкләре

  • Россия Мөфтиләр шурасының «Рухи бердәмлек өчен» медале (2016);
  • Мәскәү шәһәре МДН ҮДОның «Исламны рухи-әхлакый яңадан торгызу эшенә керткән өлеше өчен» медале (2016);
  • Әстерхан төбәк мөселманнары Диния нәзарәтенең «Фәрештә канаты» ордены (2017);
  • Россия Федерациясе мөселманнары Диния нәзарәтенең «Казанышлары өчен» медале;
  • Свердловск өлкәсе МДНнең «Көмеш ярымай» (2016), «Бронза ярымай» (2023) һәм «Алтын ярымай» (2024) медальләре;
  • Татарстан Республикасы Җәмәгать эшлеклеләре берлегенең I (2016) һәм II (2020) дәрәҗә «Җәмгыять алдындагы казанышлары өчен» медальләре;
  • Бөтенроссия саңгыраулар җәмгыятенең I дәрәҗә «Аерым казанышлары өчен» күкрәк билгесе (2024)[3][15].

Премияләре һәм җәмәгатьчелек тануы

  • «Ел хәйриячесе» республика конкурсы җиңүчесе (2013, 2015, 2016, 2019);
  • «Деловой квартал» журналы версиясе буенча «Социаль бизнес» номинациясендә «Ел кешесе» (2014);
  • «Ел хатын-кызы. Ел ир-аты: хатын-кыз карашы» шәһәр конкурсының «Ир-ат — изге йөрәк» номинациясендә җиңүче (2017);
  • «Собака.ru» журналының «Казанның иң танылган 50 кешесе» рейтингының «Социаль өлкә» номинациясендә җиңүче (2018);
  • Гражданлык җәмгыяте институтларын үстерүгә керткән өлеше өчен Татарстан Республикасы Президенты премиясе лауреаты (2020)[8][3][13].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Баязитов Илдар Рафкатович (рус.). Общественная палата Республики Татарстан. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  2. ↑ 1 2 3 4 Баязитов Илдар Рафкатович — советник муфтия РТ по социальным вопросам, имам-хатыб мечети «Ярдэм» (рус.). БИЗНЕС Online. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  3. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Илдар Баязитов (рус.). Общенациональный благотворительный фонд «Ярдам — Помощь». Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  4. ↑ 1 2 3 Ильдар хазрат Баязитов (рус.). Ислам-тудей. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  5. ↑ 1 2 3 Илдар Баязитов. Официальный сайт (рус.). ibayazit.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  6. ↑ Реабилитационный центр для инвалидов по зрению и мечеть Ярдэм открылись в Казани (рус.). Духовное управление мусульман Российской Федерации. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  7. ↑ 1 2 Учебно-реабилитационный центр и мечеть «Ярдэм» в Казани отмечают своё шестилетие (рус.). Татар-информ. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  8. ↑ 1 2 Баязитов Ильдар Рафкатович. Татар-информ. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  9. ↑ Илдар хазрат Баязитов: «Люди, когда ввели режим самоизоляции, звонили и плакали» (рус.). БИЗНЕС Online. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  10. ↑ Фонд «Ярдам-Помощь» передал гуманитарную помощь для бойцов СВО (рус.). Общенациональный благотворительный фонд «Ярдам — Помощь». Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  11. ↑ Камиль Самигуллин: Мечеть «Сулейман» станет филиалом мусульманского пансионата (рус.). Татар-информ. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  12. ↑ «Мусульманская благотворительность — это не помощь мусульманам, это помощь мусульман» (рус.). БИЗНЕС Online. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  13. ↑ 1 2 Илдар Баязитов — Благотворитель 2013 года (рус.). Мечеть «Ярдэм». Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  14. ↑ «Адекватный мусульманин — законопослушный гражданин»: о религии, политике и об исправлении заключённых (рус.). БИЗНЕС Online. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.
  15. ↑ Имам Ильдар Баязитов награждён медалью «За вклад в духовно-нравственное возрождение ислама» (рус.). Татар-информ. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 июль 2026.

Сылтамалар

Төркемнәр

© Правообладателем данного материала является АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ».
Использование данного материала на других сайтах возможно только с согласия АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ».