Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Күренешне көйләүТелне алыштыруМәгълүмат
РУВИКИ ТУРЫНДА

Владимир Акимов

Владимир Яковлевич Акимов (27 ноябрь 1950, Янтурай[d], Сергиевск районы, РСФСР, СССР яисә Янтурай[d], Самара өлкәсе) — совет һәм Россия рәссамы, монументалист, педагог. Татарстан Республикасының халык рәссамы (2006), Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе (1994), Россия Федерациясенең атказанган рәссамы (2014)[1][2][3][4].

Тәрҗемәи хәле

1950 елның 27 ноябрендә Самара өлкәсенең Сергиевск районы Янтурай авылында туган[3][4]. Милләте — чуаш[5].

1971 елда Чабаксар сынлы сәнгать училищесын тәмамлый[3][5]. 1974–1980 елларда Ленинградтагы И. Е. Репин исемендәге сынлы сәнгать, скульптура һәм архитектура институтының монументаль сынлы сәнгать бүлегендә профессор А. А. Мыльников остаханәсендә белем ала[4][6][7][8].

1980 елда Казанга күчеп килә. 1980–1983 елларда Казандагы СССР Сәнгать академиясенең иҗат остаханәсендә СССРның халык рәссамы Харис Якупов җитәкчелегендә укый һәм эшли[3][4][9].

1982 елда ТАССР Мәдәният министрлыгы тәкъдиме буенча Яр Чаллыга күченә[10]. Монда яңа төзелгән шәһәрнең мәктәпләре һәм балалар бакчалары интерьерларын бизәү эшендә катнаша[1][7]. 1983 елда СССР Рәссамнар берлегенә кабул ителгән[3][4][5], шулай ук ЮНЕСКО каршындагы Халыкара сынлы сәнгать ассоциациясе (IAA/AIAP) әгъзасы булып тора[11].

1985 елда «АНСВАКИ» (Анютин, Свинин, Акимов) иҗат төркемен оештырган. Төркем күргәзмәләре Яр Чаллы картиналар галереясында һәм Казанда уза. 1990–1992 елларда бу төркем Яр Чаллыдагы Косьма һәм Дамиан чиркәвен бизәү эшләрен башкара[7][1].

Яр Чаллы шәһәрендә яши һәм иҗат итә, Казан федераль университетының Яр Чаллы институтында профессор булып эшли[12][1][10].

Иҗаты

В. Я. Акимов — сюжетлы-тематик картиналар, пейзажлар, натюрмортлар һәм портретлар остасы. Аның иҗаты реализмнан («Зәңгәр иртә», «Озату», 1986) башлап сюрреализмга («Кентавр мәхәббәте», 1990), И. Босх һәм Ф. Гойя сәнгате алымнары белән аваздаш гротеск һәм фантастик реализм формаларына кадәр төрле юнәлешләрне үз эченә ала («Ванюша абыйның төше», 1989; «Ванюша абыйны җирләү», 1990)[3][4].

Рәссам иҗатында авыл темасы үзәк урынны алып тора. 1985–1990 елларда ул туган төбәге фольклорына һәм истәлекләренә нигезләнгән «Янтурай авылы риваятьләре» исемле график һәм сынлы сәнгать әсәрләре циклын булдыра[9]. Бу циклдагы төп эшләр: «Ванюша абыйның төше», «Ванюша абыйны җирләү», «Очу мөмкинлеге», «Очучы сыерга һәйкәл кору» (1996), «Очучы сыер турында әкият» (1996)[3]. Әлеге картиналарның берсендә рәссам үзенең туган авылында яшәгән, «Яшка-Кино» кушаматы белән танылган реаль авылдашы образын сурәтли[8].

Портрет жанрындагы эшләре: «Әти портреты» (1987), «Кузьмич» (1987), «Яшка-Кино» (1988), «Ванюша абый» (1989)[3].

Монументаль сәнгать өлкәсендәге әһәмиятле хезмәтләре:

  • Казандагы автозаправка станциясендәге мозаикалы рельеф (1981);
  • Лениногорск шәһәрендәге мозаика панносы (1983);
  • Казандагы Татар ашлары йорты интерьерының дивар рәсемнәре (1989);
  • Яр Чаллы шәһәрендәге Косьма һәм Дамиан чиркәвен бизәү (1991–1992, В. Анютин һәм Ю. Свинин белән берлектә)[3][1].

1990 еллардан башлап рәссам үз иҗатында Тәүрат һәм Инҗил мотивларына («Кариотлы Яһүдә», «Сүзсез диалог»), шулай ук антик сюжетларга мөрәҗәгать итә[5]. 2000 елларда ул үзенең күләмле фәлсәфи полотноларының берсе булган «Рәссам, син нигә Армагеддон турында искә төшерәсең?» картинасын иҗат итә[1][10].

Күргәзмәләре

В. Я. Акимов 90 нан артык халыкара, Бөтенсоюз, Бөтенроссия, төбәкара һәм республика күләмендәге сәнгать күргәзмәләрендә катнашкан, 40-тан артык шәхси күргәзмәсен уздыра[1][10].

Россиядә һәм чит илләрдә шәхси күргәзмәләре уза[6].

Шәхси күргәзмәләре:

Париждагы «Ике автоград» (1995) халыкара экспозициясендә[7], Гютерслодагы (Алмания, 2000) халыкара экспозициядә катнаша[6]. 2025 елда Казандагы «Хазинә» милли сәнгать галереясында рәссамның 75 яшьлек юбилее уңаеннан «Һәм янә мәңгелек турында...» исемле зур шәхси күргәзмәсе оештырыла[1][10].

Рәссамның хезмәтләре Татарстан Республикасы дәүләт сынлы сәнгать музеенда, Яр Чаллы шәһәре картиналар галереясында, Чуаш дәүләт сәнгать музеенда һәм чит илләрдәге шәхси коллекцияләрдә саклана[3][6][10].

Мактаулы исемнәре һәм бүләкләре

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 В Национальной художественной галерее «Хазинэ» откроется выставка живописца Владимира Акимова, приуроченная к 75-летию художника (рус.). Министерство культуры Республики Татарстан (11 ноябрь 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  2. ↑ 1 2 Акимов Владимир Яковлевич. Награды, почетные звания (рус.). Казанский федеральный университет. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  3. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Р. Р. Султанова. Акимов Владимир Яковлевич (рус.). Татарская энциклопедия. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  4. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 Ю. В. Викторов. Акимов Владимир Яковлевич (рус.). Чувашская энциклопедия. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  5. ↑ 1 2 3 4 5 6 В Доме Дружбы народов Татарстана открылась выставка Владимира Акимова (рус.). Министерство культуры Республики Татарстан (17 октябрь 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  6. ↑ 1 2 3 4 5 Акимов Владимир Яковлевич (рус.). Чувашский государственный художественный музей. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  7. ↑ 1 2 3 4 5 Акимов Владимир Яковлевич (рус.). Централизованная библиотечная система г. Набережные Челны. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  8. ↑ 1 2 Сказка о летающей корове (рус.). Артефакт. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  9. ↑ 1 2 3 В.Я.Акимов: «Золотой век в душе» (рус.). Art16 (25 ноябрь 2010). Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  10. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Выставка Владимира Акимова «И снова о вечном...» (рус.). Государственный музей изобразительных искусств Республики Татарстан. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  11. ↑ Любовь Агеева. Владимир Акимов: для творчества в наше время совершенно не важно, где ты живешь (рус.). Казанские истории (18 декабрь 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.
  12. ↑ Акимов Владимир Яковлевич. Общие сведения (рус.). Казанский федеральный университет. Мөрәҗәгать итү датасы: 8 октябрь 2026.

Әдәбият

  • Акимов, В. Я. Владимир Акимов: [книга-альбом с репродукциями картин] / В. Я. Акимов. – Набережные Челны, [б. г.].
  • Акимов Владимир Яковлевич // Энциклопедия города Набережные Челны / гл. ред. Б. Л. Кузнецов, М. Ш. Бибишев; отв. ред. Б. А. Канеев. – Казань: Идел-Пресс, 2007. – С. 17–18.
  • Акимов Владимир Яковлевич // Два автограда: художественная выставка / сост. Н. Шишкова. – Набережные Челны, 1995. – С. 10–11.
  • Акимов Владимир Яковлевич // Набережночелнинская картинная галерея [изоматериал]: каталог / под ред. Ф. М. Гайнутдиновой. – Набережные Челны: Диамант, 2010. – С. 8–9.
  • Владимир Акимов // Союз художников Татарстана. Региональное отделение ВТОО «Союз художников России» / сост. М. Кузнецов. – Казань: Идел-Пресс, 2006. – С. 26.
  • Владимир Яковлевич Акимов / 15 лет Набережночелнинской организации ВТОО «Союз художников России»: альбом-каталог / сост. Р. З. Мухаметдинов. – Набережные Челны, 2006. – С. 1.

Сылтамалар

Төркемнәр