Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Россиядә урман янгыннары (2025)

2025 елда Россиядә урман янгыннары (рус. Лесны́е пожа́ры в Росси́и в 2025 году́) — 2025 елның гыйнварыннан декабренә кадәр Россия Федерациясе территориясендә урнашкан урман массивларында янгын чыгу очраклары.

Прогноз

Урман хуҗалыгы федераль агентлыгы  [рус.] (тат. мәгълүматлары буенча, 2025 елда урман янгыннары аномаль һава шартлары нәтиҗәсендә иртәрәк башлана[1]. Кыш аз карлы килгәнгә, Үзәк федераль округка табигый янгыннарга март уртасында әзерләнә башларга боерык бирелә[2]. Шулай ук янгын чыгуда кешеләрнең ут белән саксыз эш итүе дә йогынты ясый.

« 2025 елда янгын куркынычы югары булуның төп сәбәпләре — Россиянең урман зонасының күпчелек төбәкләрендә язның иртә килүе һәм илнең көнбатыш өлешендә көтелә торган каты корылык. Корылыкның булу-булмавы, җәй һәм яз айларында яуган яңгырларның күләменә бәйле. Әмма хәзер ышаныч белән, узган елның коры көзе һәм аз карлы кышы туфракта һәм карлы туфракта дымның аз туплануына китерде, дип әйтергә мөмкин.
Алексей Ярошенко, «Җир һәркемгә йогынты ясый» («Земля касается каждого») проектында урманнар, тотрыклы урман хуҗалыгы һәм янгыннар буенча эксперт[3].
 »

2025 елның мартыннан янгын чыгу куркынычы Үзәк, Көньяк, Идел буе, Төньяк-Кавказ федераль округларының 30 га якын төбәгендә, шулай ук Ерак Көнчыгышта югары булыр дип фаразлана. Брянск, Белгород, Мәскәү, Воронеж өлкәләре, Курск, Орлов һәм Смоленск өлкәләренең көнбатыш һәм үзәк өлешләре куркыныч зонасында була[4].

14 мартка янгынга каршы махсус режим Россия Федерациясенең өч субъектында урнаштырыла: Калининград өлкәсенең барлык территориясендә, Краснодар краеның ике муниципаль берәмлегендә, Приморье краеның 14 муниципаль берәмлегендә.

Россия Федерациясенең сигез субъектында урманнарда янгын куркынычы сезоны ачыла: Краснодар крае, Карачай-Чиркәс, Кабарда-Балкария, Чечня, Белгород, Әстерхан, Калининград өлкәләре, Приморье краеның 18 муниципаль берәмлеге[5].

Янгыннарга каршы көрәшне финанслау

2025 елда урман янгыннарына каршы көрәш өчен төбәкләргә федераль бюджеттан 20 млрд сумга якын акча каралган, бу 2024 ел дәрәҗәсеннән югарырак[6].

Төбәкләрдәге янгыннар

Амур өлкәсе

2025 елның язында төбәкнең барлык территориясендә янгынга каршы махсус режим кертелә. Амур өлкәсенең Свободный районындагы  [рус.] (тат. урман массивында май аенда янгын чыга, ул көчле җил һәм коры һава торышы нәтиҗәсендә тиз тарала. Шул исәптән, 13 майда ут «Восточный» космодромы районында Циолковский шәһәренә якынлаша[7], 14 майда янгын туктатыла[8].

Байкал арты крае

7 апрельгә булган мәгълүматлар буенча, төбәктә 57 мең гектардан артык мәйданда гамәлдәге 32 янгын очрагы теркәлә. Гадәттән тыш хәл режимы Тунгокоченский, Чернышевск һәм Чита районнарында гамәлдә була[9].

Урман хуҗалыгы федераль агентлыгы 17 апрельдә Байкал арты краенда федераль дәрәҗәдәге гадәттән тыш хәл режимын кертү мөмкинлеге турында фикер алышалар, дип белдерә. 2025 ел башыннан апрельгәчә Россия территориясендә теркәлгән барлык урман янгыннары мәйданының 60 % ка якыны Байкал арты краена туры килә[10].

2025 елның 23 апрелендә Байкал арты краенда федераль дәрәҗәдәге гадәттән тыш хәл режимы кертелә[11].

2025 елның 13 маена Байкал арты краенда 576 мең гектардан артык территориядә 45 урман янгыны гамәлдә була. Чита муниципаль округында 31 мең гектардан артык җир яна. Россия Гадәттән тыш хәлләр министрлыгының коткаручылар төркеме Сохондо, Яблоново һәм Тургутуй торак пунктларына күчерелә, шулай ук янгыннарны сүндерү өчен Россия Гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Ил-76 очкычлары җәлеп ителә[12].

21 майда «Байкал» федераль трассасы көчле урман янгыны нәтиҗәсендә ябыла. Ут юл өслегенә якын килә, шунлыктан Улёты районында дүрт чакрым озынлыктагы автомобиль юлында хәрәкәт туктатыла[13].

Приморье крае

Февраль ахырында һәм март аенда Приморье краенда коры, аз карлы кыш һәм шулай ук кешеләрнең ут белән саксыз эш итүе нәтиҗәсендә килеп чыккан массакүләм янгын чыгу очраклары теркәлә. Ут көчле җил нәтиҗәсендә тарала.

Ростов өлкәсе

2 апрельдә Тозлы күл (Батай) янында ландшафт янгыны башлана, коры үлән һәм камыш яна. Кыргый кошларның ояларына зыян килә, көчле төтен Ростов-на-Донуга кадәр җитә[14].

Төмән өлкәсе

Янгын куркынычы сезоны режимы төбәктә 1 апрельдән кертелә. Төмән шәһәрендә «янгын куркынычсызлыгын тәэмин итү максатларында гражданнарның шәһәр урманнарында булуларын чикләү турында» карар кабул ителә[15].

Хабаровск крае

Хабаровск крае 2024 елда урман янгыннарыннан аеруча зыян күргән (урман фонды мәйданының 3,3 %) Россия төбәкләре бишлегенә керә.

Россия Федерациясе Экология һәм табигый байлыклар министры Александр Козлов 10 апрельдә Хабаровск краенда янгын куркынычсызлыгы сезонына әзерлек чараларына багышланган утырыш үткәрә[16].

Хакасия

2025 елның 5 апрелендә республика территориясендә төбәктә янгын таралуны кискенләштергән көчле җил нәтиҗәсендә гадәттән тыш хәл режимы һәм янгынга каршы махсус режим кертелә. Бу көнне барлыгы 43 табигый янгын чыганагы теркәлә[17]. 2025 елның 6 апрелендә 60 янгын теркәлгән, 35 ландшафт янгыны сүндерелгән, табигый янгыннарның утлы фронтының гомуми озынлыгы 80,6 км чамасы тәшкил итә[18][19]. Абакан, Саяногорск, Аскиз, Бей, Орджоникидзе, Усть-Абакан, Алтай районнарындагы торак йортларга һәм корылмаларга зыян китерелә[20].

11-13 апрельдә Хакасиянең Таштып, Боград һәм Шырын районнарында урман янгыннары сүндерелә[21].

19-20 апрельдә республиканың тугыз районында һәм шәһәрендә янгын чыгу очраклары теркәлә[22][23].

Бурятия

2025 елның 13 маеннан Бурятиядә урман янгыннарына бәйле рәвештә төбәк әһәмиятендәге гадәттән тыш хәл режимы кертелә. 13 май иртәсенә билгеле булган мәгълүматлар буенча, Баунтовский эвенкийский һәм Еравнин районнарында 53 208 га мәйданда 22 урман янгыны теркәлә[24].

Тыва

2025 ел башыннан апрель уртасына Тыва Республикасы территориясендә 17 урман һәм 17 дала янгыны теркәлә. Янгыннар Сут-Холь, Бай-Тайгинский, Барун-Хемчикский, Тандинский, Каа-Хемский, Чаа-Холь, Чеди-Хольский районнарында һәм Кызыл шәһәрендә барлыгы 291,39 гектарны биләп алалар. Әлеге янгыннарның 10 ы торак пунктлардан 5 километр ераклыктагы җирлектә чыга. Беренчел мәгълүматлар буенча, төп сәбәп — билгесез затларның ут белән саксыз эш итүләре[25]. Гадәттән тыш хәл режимы 16 апрельдә Тандинский районында күләмле урман янгыннары чыгу нәтиҗәсендә кертелә. Ул Кызыл-Арык, Арыг-Баҗы һәм Свой торак пунктлары тирәсендәге 354 гектар мәйданны чолгап ала. Көндез эссе һава торышы, яңгырлар булмау сәбәпле һаваның корылыгы һәм көчле җилләр хәлне катлауландыра[26].

Искәрмәләр

  1. ↑ Лесные новости | Рослесхоз (рус.). rosleshoz.gov.ru (12 февраль 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 март 2025.
  2. ↑ Рослесхоз ожидает лесные пожары в центре России в марте (2025-02-12). 14 март 2025 тикшерелде.
  3. ↑ Худший пожарный прогноз за последние пять лет [неопр.]. earthtouches.me (26 февраль 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 март 2025.
  4. ↑ Из искры: лесные пожары могут начаться в 30 регионах уже в марте (2025-02-21). 14 март 2025 тикшерелде.
  5. ↑ Авиалесоохрана: О лесопожарной обстановке в России на 00:00 мск 14.03.2025 г. НАНС (14 март 2025).
  6. ↑ Дмитрий Патрушев: Для борьбы с лесными пожарами в 2025 году регионы получат из федерального бюджета почти 20 млрд рублей - Арктикпост (рус.). arcticpost.ru (14 март 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 март 2025.
  7. ↑ МЧС России. Telegram. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 май 2025.
  8. ↑ Пожар около космодрома Восточный локализовали (2025-05-14). 14 май 2025 тикшерелде.
  9. ↑ В Забайкалье горит 32 пожара, с утра их было на три больше (2025-04-07). 7 апрель 2025 тикшерелде.
  10. ↑ В Забайкалье из-за лесных пожаров могут ввести федеральный режим ЧС (2025-04-17). 17 апрель 2025 тикшерелде.
  11. ↑ В Забайкальском крае ввели федеральный режим ЧС из-за лесных пожаров (2025-04-23). 23 апрель 2025 тикшерелде.
  12. ↑ МЧС России. Telegram. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 май 2025.
  13. ↑ Российскую федеральную трассу перекрыли из-за пожара (2025-05-21). 21 май 2025 тикшерелде.
  14. ↑ «Апокалипсис рядом с нами»: зарево пожара возле Батайска видно за километры (2025-04-02). 3 апрель 2025 тикшерелде.
  15. ↑ Тюменцам запретят посещать городские леса. СПИСОК (2025-03-26). 26 март 2025 тикшерелде.
  16. ↑ К глобальным таежным пожарам готовятся в Хабаровском крае (2025-04-10). 10 апрель 2025 тикшерелде.
  17. ↑ В Хакасии из-за пожаров и сильного ветра объявили режим ЧС (2025-04-05). 23 май 2025 тикшерелде.
  18. ↑ 60 пожаров, один пострадавший - огнеборцы Хакасии об итогах штормовой субботы (2025-04-06). 23 май 2025 тикшерелде.
  19. ↑ Специалисты МЧС ликвидировали более 30 ландшафтных пожаров в Хакасии (2025-04-06). 23 май 2025 тикшерелде.
  20. ↑ Названы все территории Хакасии, где из-за ветра бушевали пожары (2025-04-06). 23 май 2025 тикшерелде.
  21. ↑ Леса в Хакасии горели из-за подростков и искр от тепловоза (2025-04-14). 23 май 2025 тикшерелде.
  22. ↑ Масштабные пожары охватили Хакасию (2025-04-21). 23 апрель 2025 тикшерелде.
  23. ↑ В Хакасии за день потушено шесть ландшафтных и техногенных пожаров (2025-04-19). 23 май 2025 тикшерелде.
  24. ↑ В Бурятии в связи с лесными пожарами объявили режим ЧС (2025-05-13). 13 май 2025 тикшерелде.
  25. ↑ В Туве в связи с усложняющейся лесопожарной обстановкой готовятся ввести особый противопожарный режим
  26. ↑ В Тыве ввели режим ЧС из-за крупного лесного пожара

Сылтамалар

Төркемнәр