Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Зөлфия Рәүфова

Зөлфия Илнур кызы Рәүфова (рус. Зульфия Ильнуровна Раупова; 13 май 1976, Йошкар-Ола, Мари Автономияле Совет Социалистик Республикасы, РСФСР, СССР) — Россия композиторы, симфоник һәм камера музыкасы авторы. Татарстан Республикасының атказанган сәнгать эшлеклесе (2016). 2004 елдан Россия һәм Татарстан Композиторлар берлеге әгъзасы.

Тәрҗемәи хәле

Зөлфия Раупова 1976 елның 13 маенда Мари АССРның Йошкар-Ола шәһәрендә (хәзерге Мари Ил Республикасы) туа[1]. Яшь чагында Әлмәт һәм Казанда яши[2].

Башлангыч һөнәри белемне Әлмәт музыка училищесында «музыка теориясе» белгечлеге буенча ала. Югары академик белемне Н. Г. Җиһанов исемендәге Казан дәүләт консерваториясендә тәмамлый, анда шулай ук аспирантурада укый[3]. Студент елларында Родион Щедрин, Альберт Леман (Мәскәү) һәм Нидерланд композиторы Тео Лувендиның остаханәләрендә катнаша. Соңрак Россия театр сәнгате институты — ГИТИСта режиссёрлык белеме ала[4]. Мәскәүдә яши.

2003 елда «Опус первый» (Мәскәү) Бөтенроссия яшь композиторлар бәйгесе дипломанты була. 2004 елда Россия Федерациясе Президенты патронажы астында узган «Россиянең яшьләр академияләре» Бөтенроссия фестивалендә катнаша. 2004 елдан — Россия һәм Татарстан Республикасы Композиторлар берлеге әгъзасы[5]. Үз әсәрләрен «Европа-Азия» (2002, 2004, 2005, 2009) һәм «Тавыш галәме» (2010) халыкара заманча музыка фестивальләрендә тәкъдим итә.

Иҗаты

Зөлфия Раупованың әсәрләрен Россиянең әйдәп баручы музыкаль коллективлары башкара, алар арасында Татарстан Республикасы Дәүләт симфоник оркестры (Александр Сладковский җитәкчелегендә), Мәскәү филармониясенең академия симфоник оркестры һәм Михаил Михайлович Ипполитов-Иванов исемендәге Дәүләт музыкаль-педагогик институтының симфоник оркестры бар. Аның музыкасы белән концертлар Россия Федерациясе, Бөекбритания, Дания, Израиль һәм Хорватия Республикасы мәйданчыкларында уза.

Төп әсәрләре

  • «Золотой Храм» симфоник картинасы (2008). Япон язучысы Юкио Мисиманың шул ук исемдәге романы мотивлары буенча иҗат ителгән[6]. 2012 елда әсәр «Татарстан композиторлары музыкасы антологиясе» басмасына керә һәм Sony Music Entertainment һәм RCA Records лейбллары тарафыннан чыгарыла.
  • «Явление Сююмбике» симфоник поэмасы[7]. Казан дәүләт консерваториясе аспирантурасында укыганда язылган. Әсәр Мәскәү, Казан һәм Санкт-Петербург концерт залларында яңгырый, шулай ук Борис Эйфман балет театры хореографиясендә тәкъдим ителә[3].
  • «Ак Бүре» опера-әкияте (2013). Татарстан Республикасы Дәүләт симфоник оркестры сәнгать җитәкчесе Александр Сладковский заказы буенча татар телендә языла. Либретто авторы — шагыйрь Рүзәл Мөхәммәтшин. Премьера 2013 елның 15 июлендә Мәдәни Универсиада кысаларында Казан кирмәне диварлары янында ачык һавада уза. Мәскәү премьерасы Мәскәүдәге Татарстан Республикасы мәдәнияте көннәре кысаларында үтә[8][9].
  • «Pentatango» концерт пьесасы (2015). Ике солист һәм камера оркестры өчен баянчы Айдар Гайнуллин тәкъдиме буенча иҗат ителә. Композициядә Аргентина тангосы һәм татар пентатоникасы элементлары берләшә. Премьерасы Белгородта Борислав Борисович Струлёв фестивалендә була, соңрак пьеса Денис Мацуев фестивальләрендә (Чиләбе) һәм Мәскәү халыкара Музыка йортында яңгырый[10].

Спектакльләргә һәм кинофильмнарга музыка

Академик жанрлардан тыш, композитор театраль һәм кино музыкасы өлкәсендә дә эшли. Зөлфия Рәүфова — «Алтын Мөнбәр» халыкара мөселман кинофестивале программасына кертелгән «Нәгыймә» (2008) фильмының саундтрегы авторы.

2025 елда режиссёр-куючы буларак дебют ясый, Казанда Константин Листовның «Севастополь вальсы» опереттасының яңа редакциясен тәкъдим итә[11].

Бүләкләре, мактаулы исемнәре

  • «Россия халыклары ассамблеясе» медале — Россия Федерациясе халыкларының үзенчәлеген һәм бердәмлеген саклауга аерым өлеш керткәне, «Явление Сююмбике» симфоник поэмасын иҗат иткән өчен;
  • Татарстан Республикасы Президентының Рәхмәт хаты (2014)[12];
  • Татарстан Республикасының атказанган сәнгать эшлеклесе (2016)[13].

Гаиләсе

Ире — Рөстәм Кудояров, Россия пианисты, П. И. Чайковский исемендәге Мәскәү дәүләт консерваториясенең махсус фортепиано кафедрасы укытучысы. Гаиләдә ике бала: кызы — Альбина һәм улы — Тимур.

Кызы Альбина П. И. Чайковский исемендәге Мәскәү дәүләт консерваториясе каршындагы Академик музыка училищесында укый. Улы Тимурга «Ак Бүре» операсындагы музыкаль темаларның берсе — Ханбикә персонажының бишек җыры багышланган[3].

Искәрмәләр

  1. ↑ Раупова Зульфия Ильнуровна (рус.). Союз композиторов России (1 гыйнвар 2014). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  2. ↑ Явление Сююмбике. 13 август 2026 тикшерелде.
  3. ↑ 1 2 3 Алмаз Загрутдинов. Зульфия Раупова: «Для того, чтобы прогрессировать, композиторы должны слышать свои сочинения» (рус.). Собака.ru (14 февраль 2014). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  4. ↑ Вместо Черного моря – берег Казанки: в парке «Елмай» покажут «Севастопольский вальс» (рус.). Татар-информ (13 май 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  5. ↑ Детская татарская театральная студия «Апуш» (рус.). Министерство культуры Республики Татарстан (31 март 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  6. ↑ Ростовская филармония представила проект Антона Танонова «Репетиция оркестра» (рус.). Музыкальная жизнь (28 ноябрь 2019). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  7. ↑ Зульфия РАУПОВА:. 13 август 2026 тикшерелде.
  8. ↑ В Казани презентовали татарскую оперу «Ак буре» (рус.). РБК (16 июль 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  9. ↑ «Далекая музыка» прозвучала в Москве (рус.). Полномочное представительство Республики Татарстан в Российской Федерации (27 октябрь 2014). Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  10. ↑ В Белгороде прозвучит российская премьера «Pentatango» Зульфии Рауповой. 13 август 2026 тикшерелде.
  11. ↑ В Казани представили постановку «Севастопольского вальса» к 80-летию Победы. 13 август 2026 тикшерелде.
  12. ↑ Рустам Минниханов: «Мы ценим поддержку наших земляков в Москве» (рус.). Полномочное представительство Республики Татарстан в Российской Федерации. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.
  13. ↑ Композитор — Татарстан Композиторлар берлеге (рус.). kompozitor.tatar. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 август 2026.

Әдәбият

  • Антология музыки композиторов Татарстана / сост. (инициалы и фамилия). — Казан, 2012.

Сылтамалар

Төркемнәр