Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Россиядә икетеллелек

Россия Федерациясе территориясендә икетеллелек Алтай, Башкортстан, Татарстан, Чуашстан, Саха (Якутия) Республикасы, Төньяк Кавказ, Бурятия һәм башка төбәкләрдә киң таралган[1][2]. Бу республикаларда тел торышы түбәндәге типик структурага ия: шәһәр халкы еш кына рус телендә сөйләшә яки автохтон этносның (төп халыкның) телен берникадәр белә. Авыл халкы еш кына этносның туган телен куллана, ә рус телен белүләре тотрыксыз яки тулы булмаска мөмкин. Икетеллелекнең башка төре (туган тел буларак рус теле һәм башка телне белү) сирәгрәк таралган[3].

2025 елда мәктәпләрдә өйрәнелә торган Россия халыклары телләренең саны арта, туган телләрне 2 миллионнан артык укучы өйрәнә[4].

Карелия

undefined

Карелия Республикасында тел ситуациясе читтән килгән, нигездә рус телле халыкның күп булуы белән характерлана. Үзләрен җирле халыклар белән тәңгәлләштерүче, аларның телләрендә (карел, вепс, фин, саам) сөйләшүче халык өлеше зур түгел: 11,9 % (2002 елгы җанисәп буенча)[5]. Билингвизм нигездә җирле халыклар яшәгән авыл җирлегенә, шәһәрләрдә билингвизм өлкән яшьтәге кешеләргә, авыллардан күчеп килүчеләргә хас. Шулай да, рус теленнән тыш, бу телләрнең ике-өчен милләтара аралашу өчен кулланучы һәм белүче кешеләр очрый (моңа телләрнең тугандаш булуы һәм халыкның үзара аралашуы ярдәм итә), яшьләр ешрак рус телендә сөйләшә.

Җирле халык саны аз булуга карамастан, Карелия Республикасында туган телләрне саклау һәм куллануны үстерү өчен төрле чаралар күрелә: бу телләр берничә мәктәптә, рус теленнән тыш, туган тел буларак, яисә факультатив рәвештә укытыла; Лённрот исемендәге фин-угор мәктәбендә, Петрозаводск университетында, Петрозаводсктагы Карелия педуниверситетында предмет буларак өйрәнелә. Бу телләрдә Карелия Республикасында газеталар, журналлар, китаплар чыга, телевидение һәм радио тапшырулары[6], спектакльләр сәхнәләштерелә. Карел теленә дәүләт теле статусын бирү буенча эш алып барыла[7]. Ике телдә язылган элмә такталар еш очрый, алар гадәттә рус һәм карел, яисә фин телләрендә язылган (учреждение һәм кибет исемнәре, автомобиль юлларындагы торак пунктлар күрсәткечләре, тимер юл станциясе пунктлары атамалары)[8].

Төп аралашу теле — рус теле.

Коми Республикасы

Коми Республикасында тел халәте шулай ук читтән килгән рус телле халыкның күп булуы белән билгеләнә. Республика хөкүмәте телне саклау буенча түбәндәге чаралар күрә:

  • торак пунктлар, алардагы урамнарның күрсәткечләре һәм йортлардагы такталар, сәүдә нокталары хуҗалары турында мәгълүмат, сәүдә нокталары һәм учреждениеләренең эш расписаниесе ике телдә — коми һәм рус телләрендә бирелгән;
  • республика һәм район әһәмиятендәге китаплар, әдәби журналлар, газеталар коми телендә дә нәшер ителә[9].

Коми-рус икетеллелеге тарихи яктан бу телләрдә сөйләшүчеләрнең озак вакыт аралашуы нәтиҗәсендә барлыкка килә. Массакүләм коми-рус икетеллелеге совет чорында үсә башлый, өстәвенә, рус телен куллану даирәләре даими рәвештә киңәя. XX гасыр ахырында авыл комиларының 95 % ы теге яки бу дәрәҗәдә туган телләрен һәм рус телен белә. Рус телен туган тел дип санаучы комилар (нигездә, шәһәр кешеләре) саны арта. 1989 елда СССРда җанисәп мәгълүматлары буенча, алар барлык комиларның 20 % ын тәшкил иткән, һәм аларның 50 % ы гына коми телен иркен белүен күрсәткән. Рус-коми икетеллелеге очраклары да күзәтелә. Мәсәлән, 1989 елда Коми Республикасы территориясендә яшәүче русларның 1,2 % ы коми телен иркен белүләрен күрсәткән[10].

Башкортстан

Башкортстан Республикасындагы тел вәзгыяте гомуми халык арасында билингвларның (ике телле кешеләрнең) чагыштырмача зур өлеш тәшкил итүе белән сыйфатлана. 2020 елгы Бөтенроссия халык санын алу мәгълүматлары буенча, республикада 1 482 740 кеше, рус телен дә кертеп, ике телле; 259 558е — өч тел, ә 28 551е өч һәм аннан да күбрәк тел белә[11].2010 елгы Бөтенроссия халык санын алу мәгълүматларына караганда, республика халкының яртысы диярлек ике һәм аннан да күбрәк телдә сөйләшкән, ә 382,5 мең кеше өч һәм аннан да күбрәк телдә аралашкан була[12].

1999 елның 4 маенда «Башкортстан Республикасы халыкларының телләре турында» Башкортстан Республикасы Законы кабул ителә, ул республика территориясендә башкорт һәм рус телләрен дәүләт телләре итеп раслый[13].


Икетеллелек бигрәк тә авыл районнарына хас һәм төрле этнос вәкилләренең үзара көнкүреш аралашу ихтыяҗы белән бәйле. Башкортстанның көнчыгыш авыл районнарында рус-башкорт икетеллелеге киң таралган; көнбатыш районнарында шулай ук рус-татар икетеллелеге дә бар. Милләтара аралашу теле (сөйләм койнесы) функцияләрен еш кына рус теле, сирәгрәк татар яки башкорт теле үти. Мәсәлән, 2002 елгы җанисәп мәгълүматлары буенча, башкорт телен 21445 этник рус, яки республикадагы барлык рус халкының 1 % ы белә (Башкортстанда шундый 14765 кеше яши); шулай ук башкорт телен 137785 татар, яки республикадагы барлык татар халкының 14 % ы белә. 2020 елгы мәгълүматлар буенча бу сан ― 31 438 этник рус һәм 91 581 татар башкорт телендә аралаша ала. Башкорт һәм татар телләре арасында, кардәш телләр булу сәбәпле, тел киртәсе юк. Төбәктәге тел ситуациясенең үзенчәлеге башкорт һәм татар телләренең горизонталь диглоссиясе ситуациясенә бәйле, ул әлеге ике телнең билгеле бер якынлыгы белән хуплана һәм асылда әлеге телләрнең дистант диалектлары (мишәр, типтәр телләре, башкорт теленең көнчыгыш диалекты) катнашында тел континуумына киңәйтелә. Республикада яшәүче күп кенә чуашлар (7,7 %), марилар (3,3 %) һәм удмуртлар (14 %) шулай ук башкорт яки татар телен беләләр һәм аны башка җирле этнос вәкилләре белән көндәлек аралашуда кулланалар[14].

Башкортстан шәһәрләрендә милләтара аралашу теле сыйфатында ешрак рус теле кулланыла.

2024 елның декабренә Башкортстанда 9 полилингваль (күптелле) мәктәп ачылган, аларда укыту бер үк вакытта рус, туган һәм чит телләрдә алып барыла. Шулай ук 50 мәктәпкәчә белем бирү учреждениесендә 72 полилингваль төркем эшли[15].

БР дәүләт телләрен белү
(2002 елгы исәп алу буенча) 		Руслар Башкортлар Татарлар Чуашлар Марилар Украиннар Мордвалар Удмуртлар Башкалар
Башкорт теле[16] 14765 912204 109799 9126 3548 556 323 2921 3629
Рус теле[17] 1481250 1135714 955368 114001 100308 54974 25835 20662 н/д
Башка телләр белү[16]:
Инглиз теле 61833 36667 42146 1661 1241 1936 317 295 3228
Казакъ теле 300 2162 1792 63 94 35 — 11 2486
Болын мари теле 1396 3126 1512 164 88605 39 27 432 104
Немец теле 1396 15198 17373 1080 1053 1022 259 101 4374
Татар теле 21519 449207 859748 22345 27330 1197 919 8623 5981
Удмурт теле 270 1336 495 8 217 10 9 19102 28
Украин теле 4285 417 538 81 54 19726 46 6 566
Француз теле 4119 2127 2966 88 196 131 15 9 322
Чуаш теле 2400 1909 2207 91050 331 80 353 12 146

Татарстан

undefined

Татарстан Республикасы Конституциясенең 8 нче маддәсе нигезендә, рус һәм татар телләре Татарстан Республикасының бөтен территориясендә тигез хокуклы дип таныла. Шул ук маддәдә Татарстан Республикасының дәүләт хакимияте органнарында, җирле үзидарә органнарында, дәүләт учреждениеләрендә ике тел дә тигез нигезләрдә кулланыла дип күрсәтелә[18].

Билингвизм (икетеллелек) мәсьәләсе Татарстанда актив фикер алышу темасы булып тора[19][20], бу темага фәнни тикшеренүләр алып барыла[21][22], мәкаләләр басыла[23]. Көндәлек сөйләмдә еш кына русча-татарча суржик ишетергә мөмкин, ягъни татар сөйләмендә рус сүзләре, тел конструкцияләре һәм тулы җөмләләр очрый[24].

Русча-татарча икетеллелек республика халкының зур өлешен колачлый һәм Россиядәге милли-рус билингвизмының төп формаларының берсе булып тора. 2021 елгы халык санын алу мәгълүматлары буенча, этник татарларның 59 % ы татар телен белә (Россия Федерациясендә 2,76 млн кеше), шул ук вакытта 97 % ы рус телен белә; 80 % ы татар телен туган тел дип саный[25][26]. Татарлар күпчелекне тәшкил иткән авыл районнарында татар теле аралашу теле ролен саклый, шәһәрләрдә рус теле өстенлек итә, татар теле гаиләдә, мәдәнияттә һәм диндә кулланыла[27].

Татарстанда күбесенчә татарлар һәм чуашлар яшәгән авыл районнарында милләтара аралашу теле ролен татар теле үти. Татарстанның татар авылларында яшәүче руслар шулай ук татар телен үзләштерәләр һәм аны татар күршеләре белән көндәлек аралашуда кулланалар. Татарстан чуашларының өлкән буыны өчен төп аралашу телләре булып чуаш һәм татар телләре торса, чуаш яшьләре арасында татар теле, рус теленә урын биреп, икенче урыннан өченчегә күчкән. Татарстандагы чуашларның күпчелеге көндәлек аралашу өчен җитәрлек дәрәҗәдә чуаш, рус һәм татар телләрен белә.

Мәгариф һәм тел сәясәте

2001 елгы сораштыру мәгълүматлары буенча, Татарстан Республикасында сораштыруда катнашкан татарларның 53,8%ы үз балаларын татар телен фән буларак өйрәнә торган рус телле мәктәпләрдә укытырга теләк белдергән. Республиканың нефть районнарында татар егетләре һәм кызларының 15%ы һәм рус яшьләренең 16,5%ы туган телне үз милли бергәлегенең яшәеше гарантиясе итеп кабул иткән; татар яшьләренең 31%ы һәм рус яшьләренең 59,5%ы туган телгә бары тик аралашу чарасы итеп кенә караган[28].

2025 елда туган тел темасы Татарстанның иҗтимагый бәхәсләрендә үзәк тема булып тора: тавыш бирү нәтиҗәләре буенча «Туган тел» гыйбарәсе ел сүзе дип таныла[29][30][31]. Бәхәсләр мәктәпләрдә татар теле сәгатьләрен киметүгә, «Туган тел» фәнен «РФ халыклары теле» дип үзгәртү инициативасына һәм татар мәктәпләрен ябу мәсьәләсенә бәйле[32].

2025 елның декабрендә телләрне саклау өчен ел саен бирелә торган грант (1 млн сум күләмендә, 5 җиңүче) булдырыла[33][34]. Шулай ук Казанда, туган телне белү кирәклеген ассызыклап, Россия Федерациясенең 2036 елга кадәрге милли сәясәт стратегиясен тикшерәләр[35]. Рөстәм Миңнеханов татарлар татар телен «һич югында көнкүреш дәрәҗәсендә» белергә тиеш, дип белдерә[36].

Чуаш Республикасы

Чуашстан Республикасының күбесенчә чуашлар һәм татарлар яшәгән авыл районнарында милләтара аралашу теле ролен чуаш теле үтәгән булса, шәһәрләрдә рус теленең позицияләре ныгый[37]. Милләтара аралашу теле функцияләре башлыча рус теленә күчә, ә чуаш теле титуллы милләт вәкилләре арасында төркем эчендәге һәм гаиләдә аралашу теле буларак кулланыла[38]. Тикшеренүләр күрсәткәнчә, чуаш халкының шактый зур өлеше рус телен белә һәм аннан актив файдалана, шул ук вакытта чуаш телен белү дәрәҗәсе яшь һәм социаль төркемнәр буенча аерыла: актив икетеллелек күбрәк авыл җирлегеннән чыккан кешеләргә хас булса, яшьләр арасында чуаш теленең позицияләре зәгыйфьләнү тенденциясе күзәтелә[39]. Эксперт бәяләмәләрендә федераль һәм региональ тел сәясәте арасындагы дисбалансның һәм чуаш теленең абруе җитәрлек дәрәҗәдә булмавының чуаш-рус икетеллелеге үсеше перспективаларына тискәре йогынты ясавы ассызыклана[40].

Якутия

Саха (Якутия) Республикасында 1992 елның 16 октябрендәге (2015 елгы редакциядә) «Саха (Якутия) Республикасындагы телләр турында»гы Канун нигезендә рус һәм якут (саха) телләре дәүләт телләре дип таныла һәм аларга тигез хокуклар бирелә[41]. Төньякның азсанлы төп халыклары (ТАСХ) тупланып яшәгән урыннарда эвенк, эвен, юкагир, долган һәм чукотка телләре җирле рәсми телләр булып тора[42][43]. Якут теле төп халыклар (долганнар, эвеннар, эвенклар, юкагирлар һәм якутлар) арасында милләтара аралашу теле буларак кулланыла, ә рус теле этникара аралашу теле ролен башкара[44].

2021 елгы халык санын алу мәгълүматлары буенча, республикада 372 меңнән артык кеше якут телен белә[45]. С(Я)Р Башлыгы каршындагы Стратегик тикшеренүләр үзәге тикшеренүе (2025 ел, декабрь, 1412 кешедән сораштыру): рус телен — 37 %, якут телен — 53 % (+3 %) кеше туган тел дип саный, 7 % — икесен дә бер үк вакытта; якутлар арасында туган якут телен сайлаучылар өлеше арткан, ТАСХ арасында 44 % якут телен өстен күрә[46][47]. Экспертлар якут теле белән бәйле вәзгыятьне тотрыклы дип бәяли, әмма ТАСХ телләренә куркынычлар (урбанизация, цифрлаштыру) яный[48].

2025 елның августында билингвизмны модельләштерү, телләрне саклау/югалу факторларын фаразлау буенча халыкара проект эшли башлый; цифрлы система булдырыла[49][50]. Дәүләт программасы буенча «С(Я)Р телләре» сайты эшли; 2025 елда Якутск шәһәрендә якут теленең пилот проекты буларак бушлай курслар оештырыла[51]. Авыл мәктәпләренең күбесендә укыту якут телендә алып барыла; транспортта белдерүләр, юл күрсәткечләре ике телдә; ММЧ якут һәм ТАСХ телләрендә эшли; рәсми эш кәгазьләре ике телдә алып барыла[52]. Ерак районнарда руслар якут телен үзләштерә, һәм ул күпләр өчен туган телгә әйләнә[48].

Россия территориясендә аралашу телләре

Кайбер очракларда рус теле белән җирле телләр арасындагы тел бәйләнешләре пиджиннар һәм катнаш телләр барлыкка килүенә китерә. Рус Төньягында поморлар арасында руссенорск таралган була[53][54]. Ерак Көнчыгышта лингва франк сыйфатында руслар да, Ерак Көнчыгыш халыклары да рус-кытай пиджинын кулланганнар[55][56]. Рус теле нигезендәге ясалган тагын бер пиджин, сөйләм теле, Таймырда тарала, ул долганнар, нганасаннар, ненецлар, эвенклар тарафыннан кулланылган[57][58].

Искәрмәләр

  1. ↑ Основы государственной языковой политики России (рус.). ТАСС (10 июль 2025).
  2. ↑ Исследование русско-национального билингвизма (рус.). НИУ ВШЭ.
  3. ↑ Уточнено влияние родного языка билингвов на восприятие числительных (рус.). ТАСС (26 май 2025).
  4. ↑ В 2025 году выросло количество языков народов России, изучаемых в школах (рус.). ДДН (2025).
  5. ↑ Карагыз: Карелия Республикасы халкы  [рус.] (тат.
  6. ↑ Тулырак: Петрозаводск массакүләм мәгълүмат чаралары  [рус.] (тат.
  7. ↑ Карагыз: Карелия Республикасы#Тел мәсьәләсе
  8. ↑ Карелия халыкларының телләренә һәм мәдәниятенә аерым игътибар (рус.). «Республика» (ноябрь 2025).
  9. ↑ Е.А.Кондрашкина Современная языковая ситуация в Республике Коми. Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  10. ↑ Айбабина Е. А. Двуязычие // Коми язык. Энциклопедия / Отв. ред. Г. В. Федюнёва. — М., 1998. — С. 93.
  11. ↑ Владение языками и использование языков населением по муниципальным образованиям Республики Башкортостан. [Тикшерелгән 3 июль 2025]
  12. ↑ Итоги ВПН 2010 года по Республике Башкортостан [недоступная ссылка — история]. Архивировано 9 март 2013 года.
  13. ↑ Закон о языках народов Республики Башкортостан. — Уфа, 1999. 17 с.
  14. ↑ Н. Г. Искужина. Языковая ситуация в республике башкортостан на современном этапе // Политическая лингвистика. 2017. № 5 (65). С.194-199.
  15. ↑ Гульназира Ишбердина. Акмуллинский университет помогает развивать полилингвальное образование (рус.). "Российская газета" (24 декабрь 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 3 июль 2025.
  16. ↑ 1 2 Владение языками (кроме русского) населением отдельных национальностей Республики Башкортостан. Архивировано из оригинала 22 ноябрь 2008 года.
  17. ↑ Население Республики Башкортостан по владению русским языком. Архивировано из оригинала 22 ноябрь 2008 года.
  18. ↑ Двуязычие (рус.). TATARICA (Татарская энциклопедия). Мөрәҗәгать итү датасы: 15 гыйнвар 2026.
  19. ↑ Рустам Минниханов: «Вопрос двуязычия не подлежит пересмотру». Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  20. ↑ В Казани обсудят проблемы билингвизма в технических вузах. Мөрәҗәгать итү датасы: 20 март 2013. Архивировано 28 декабрь 2011 года.
  21. ↑ Двуязычие в Татарстане. Мөрәҗәгать итү датасы: 20 март 2013. Архивировано 27 апрель 2012 года.
  22. ↑ Влияние двуязычия на этноидентичность этнофоров и их представления о культурных ценностях этнических соседей в Татарстане. Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  23. ↑ О проблемах двуязычия в Татарстане. Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  24. ↑ Двуязычие в Республике Татарстан: критерии определения уровня владения языками... (рус.).
  25. ↑ Татары в переписях населения (рус.). Реальное время (4 май 2022).
  26. ↑ Сокращение числа татар в России: итоги переписи (рус.). Коммерсантъ (9 гыйнвар 2023).
  27. ↑ Языковая ситуация в Республике Татарстан: конфликт или толерантное равновесие (рус.).
  28. ↑ Я. З. Гарипов. Күпмилләтле төбәкнең тел үсеше Архивная копия от 23 гыйнвар 2022 на Wayback Machine // Социологик тикшеренүләр. — 2012. — №4. — 68 б.
  29. ↑ «Туган тел» — 2025 ел сүзе... (рус.). TNV (5 гыйнвар 2026).
  30. ↑ «Туган тел» — 2025 ел сүзе: туган тел өчен көрәш ничек Татарстанның төп темасына әверелде (рус.). TNV (5 гыйнвар 2026).
  31. ↑ Татарстанда «Туган тел» гыйбарәсен 2025 ел сүзе дип таныдылар (рус.). Аргументы и факты (6 гыйнвар 2026).
  32. ↑ Татар теле йолаларның төп теле булып тора, һәм ул башка телләр белән уңышлы көндәшлек итә (рус.). Миллиард.Татар (21 апрель 2025).
  33. ↑ В Татарстане учредили новый грант на сохранение языков (рус.). Business-Gazeta (24 декабрь 2025).
  34. ↑ Татарстан создал грант на защиту языков: каждый год выделяют миллион рублей (рус.). Реальное время (24 декабрь 2025).
  35. ↑ «Чтобы люди знали язык матери»: стратегию нацполитики РФ до 2036 года обсудили в Казани (рус.). Миллиард.Татар (10 декабрь 2025).
  36. ↑ «Чтобы люди знали язык матери»: стратегию нацполитики РФ до 2036 года обсудили в Казани (рус.). Миллиард.Татар (10 декабрь 2025).
  37. ↑ Федеральный и региональный аспекты языковой политики в системе школьного образования Чувашской Республики (рус.).
  38. ↑ Федеральный и региональный аспекты языковой политики в системе школьного образования Чувашской Республики (рус.).
  39. ↑ М. В. Куцаева. Количественное распределение активных и пассивных билингвов в чувашской диаспоре (рус.).
  40. ↑ Федеральный и региональный аспекты языковой политики в системе школьного образования Чувашской Республики (рус.).
  41. ↑ Алпатов В. М. Языковая ситуация в регионах современной России. Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  42. ↑ О языках в Республике Саха (Якутия) от 16 октября 1992 (рус.). КонсультантПлюс (13 гыйнвар 2025).
  43. ↑ О языках Республики Саха (Якутия) (рус.).
  44. ↑ В Якутии благодаря госпрограмме создали сайт о языках республики (рус.). ТАСС (11 февраль 2025).
  45. ↑ В Якутии благодаря госпрограмме создали сайт... (рус.). ТАСС (11 февраль 2025).
  46. ↑ Исследование языковой ситуации в Якутии: доля тех, кто считает язык народа саха родным, выросла (рус.). YSIA.ru (16 декабрь 2025).
  47. ↑ 43% жителей хорошо владеют якутским языком (рус.) (24 ноябрь 2025).
  48. ↑ 1 2 43% жителей хорошо владеют якутским языком... (рус.) (24 ноябрь 2025).
  49. ↑ В Якутии стартовал масштабный международный проект по сохранению языков и культуры (рус.). Якутия-МК (19 август 2025).
  50. ↑ «Язык — это душа народа»: в Якутске стартовал масштабный научный проект... (рус.).
  51. ↑ В Якутске в 2025 году начнется бесплатный курс по изучению родного языка (рус.). ТАСС (26 сентябрь 2024).
  52. ↑ Владимир Федоров: Мы покажем «Уроки якутского» в республике и за её пределами (рус.) (8 ноябрь 2025).
  53. ↑ Broch, I. & Jahr, E. H. 1984. «Russenorsk: a new look at the Russo-Norwegian pidgin in northern Norway.» In: P. Sture Ureland & I. Clarkson (eds.): Scandinavian Language Contacts, Cambridge: C.U.P., pp. 21-65.
  54. ↑ Русско-норвежский пиджин. Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  55. ↑ Е.В.Перехвальская. Сибирский пиджин (дальневосточный вариант). Формирование. История. Структура. Мөрәҗәгать итү датасы: 27 март 2013. Архивировано из оригинала 6 август 2013 года.
  56. ↑ Русско-китайский пиджин. Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  57. ↑ А.Ю.Урманчиева. Говорка: пример структурно смешанного языка. Архивировано 1 сентябрь 2013 года.
  58. ↑ Е. А. Хелимский «Говорка» — таймырский пиджин на русской основе // Компаративистика. Уралистика: Лекции и статьи. М.: Языки русской культуры, 2000.

Әдәбият

  • 150 языков и политика: 1917—1997. Социолингвистические проблемы СССР и постсоветского пространства. М.: Институт востоковедения РАН. 1997. 192 с. ISBN 5-89282-022-X (Изд. 2-е, дополненное (…1917—2000). М.: Крафт + Институт востоковедения РАН, 2000. 224 с.)
  • Пунегова Г. В. Функционирование русского языка в условиях двуязычия в Республике Коми. Сыктывкар, 2008. 184 с.

Сылтамалар

Тема буенча өстәмә

Төркемнәр