I

Ноктасыз һәм нокталы I хәрефе

I (ı) (tat. lat. Noqtasız I) — латин әлифбасының хәрефе, татар латин әлифбасында ун икенче. "I ı" хәрефе татар кирилл әлифбасының "Ы ы" хәрефенә туры килә, нечкә е авазына каты ише булып тора, рус ы авазыннан э авазына якынрак. Каты сүзләрдә кирилл әлифбасының сүз башыннан һәм сузыктан соң барган очракта е хәрефе латин әлифбасында yı туры килә, мәсәлән: ел - yıl , ерак - yıraq , елан - yılan , буенча - buyınça , каен - qayın , сыер - sıyır , уен - uyın .

Татар теле Кирил, Латин, Гарәп әлифбасы кануны буенча расланган. Интертат, Татар-Информ 2015 елның 26 июнь көнендә архивланган., Безнең гәҗит 2013 елның 6 август көнендә архивланган., TRT-Tatar гәҗитләренең сәхифәсендә кулланыла.

Татар телендә ый - ıy диграфы аерым авазны - и авазына каты ишен билгели, Заманалиф әлифбасында ый - ıy авазына аерым хәреф í туры килә.

Яңалиф-1 әлифбасында "I i" кирилл әлифбасының "И и" хәрефенә туры килә иде, кирилл әлифбасының "Ы ы" хәрефенә Яңалиф-1та махсус хәреф "Ь, ь" туры килә иде.

Ноктасыз I ı Төрки имләсендә (Төркия, Әзәрбайҗан, Кырым татарлары) кулланыла.

Киңәйтелгән латин имләсенә керә, Көнбатыш Европа (West Europe) шрифтлары.

Графема	HTML	Юникод
I	I	U+0049
ı	ı	U+0131

Татар әлифбасы
Кирилл әлифбасы	А а • Ә ә • Б б • В в • Г г • Д д • Е е • Ё ё • Ж ж • Җ җ • З з • И и • Й й • К к • Л л • М м • Н н • Ң ң • О о • Ө ө • П п • Р р • С с • Т т • У у • Ү ү • Ф ф • Х х • Һ һ • Ц ц • Ч ч • Ш ш • Щ щ • Ъ ъ • Ы ы • Ь ь • Э э • Ю ю • Я я
Латин әлифбасы	A a • Ä ä • B b • C c • Ç ç • D d • E e • F f • G g • Ğ ğ • H h • I ı • İ i • J j • K k • Q q • L l • M m • N n • Ñ ñ • O o • Ö ö • P p • R r • S s • Ş ş • T t • U u • Ü ü • V v • W w • X x • Y y • Z z • ’
Яңалиф	A a • B ʙ • C c • Ç ç • D d • E e • Ə ə • F f • G g • Ƣ ƣ • H h • I i • J j • K k • L l • M m • N n • Ꞑ ꞑ • O o • Ɵ ɵ • P p • Q q • R r • S s • Ş ş • T t • U u • V v • X x • У y • Z z • Ƶ ƶ • Ь ь • '
Гарәп әлифбасы	ﺎ • ﻪ • ﺒ • ﺟ • ﭼ • ﺩ • ﺌ • ﻔ • ﮔ • ﻌ • ﻬ • ﺌِ • ﻳ • ﮋ • ﻜ • ﻘ • ﻟ • ﻣ • ﻧ • ﯕ • ِوُ • وُ • ﭘ • ﺭ • ﺳ • ﺷ • ﺗ • ِو • و • ۋ • و • ﺣ • ﻴ • ﺯ •ﺀ
Илминский әлифбасы	А а • Ӓ ӓ • Б б • В в • Г г • Д д • Е е • Ё ё • Ж ж • З з • И и • Й й • К к • Л л • М м • Н н • Ҥ ҥ • О о • Ӧ ӧ • П п • Р р • С с • Т т • У у • Ӱ ӱ • Ф ф • Х х • Ц ц • Ч ч • Ш ш • Щ щ • Ъ ъ • Ы ы • Ь ь • Э э • Ю ю • Я я
1989 елда Қ қ, Ғғ һәм Ў ў хәрефләрне кушу планлаштырылган булган.

I

Искәрмә

Бүтән телләрдә

Кодлар

Шулай ук карагыз

Тема буенча өстәмә

Төркемнәр