Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре министрлыгы

Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре министрлыгы Татарстан Республикасы Министрлар Кабинетының 1994 елның 22 августындагы 405 санлы карары нигезендә гамәлгә куелган Татарстан Республикасы Балалар һәм яшьләр эшләре буенча дәүләт комитеты нигезендә төзелә^[2]. 1990 еллар башында комсомол һәм яшьләр оешмалары Россиядә һәм Татарстанда яшьләр эшләре буенча дәүләт учреждениеләрен төзүне тәкъдим итә^[3]. Татарстанда мондый структураны булдыру мөмкинлеге 1993 елның 19 октябрендә Югары Советның XVIII сессиясендә «Татарстан Республикасы яшьләр сәясәте» канунын  [рус.] (тат. һәм 1993 елның 2 мартында Балалар һәм яшьләр эшләре буенча дәүләт комитеты оештыру турында карар кабул ителгәннән соң барлыкка килә^[4].

Дәүләт комитеты яшьләр сәясәте өлкәсендәге процесслар белән идарә итү һәм оештыру белән шөгыльләнә торган беренче республика башкарма хакимият структурасы була. Дәүләт комитетының беренче җитәкчесе — Марат Мансур улы Бариев^[5].

2001 елда Балалар һәм яшьләр эшләре буенча дәүләт комитеты белән Физик культура, спорт һәм туризм буенча дәүләт комитетын берләштерү нәтиҗәсендә Татарстан Республикасының Яшьләр эшләре, спорт һәм туризм министрлыгы оештырыла^[6], аны шулай ук Марат Бариев җитәкли.

2018 елда Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре һәм спорт министрлыгы ике аерым орган итеп үзгәртелә: Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре министрлыгы һәм Татарстан Республикасы Спорт министрлыгы^[7]. Министрлыкның функцияләре киңәйтелә, бүгенге көндә Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре министрлыгы республикада яшьләр сәясәте белән комплекслы идарә итүне гамәлгә ашыра торган мөстәкыйль башкарма хакимият органы булып тора.

Формалаштыруның төп этаплары:

• 1993 ел — Балалар һәм яшьләр эшләре буенча дәүләт комитетын төзү турында канун һәм карар кабул ителде;
• 1994 ел — комитетны төзү хөкүмәтнең рәсми күрсәтмәсе белән раслана;
• 2001 ел — дәүләт комитетлары базасында Яшьләр эшләре, спорт һәм туризм министрлыгын төзү;
• Заманча этап — мөстәкыйль Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре министрлыгы.

Башкарма хакимият органының төп бурычларына түбәндәгеләр керә:

• Яшьләр сәясәтен үстерүнең өстенлекле юнәлешләрен һәм стратегиясен билгеләү һәм аларны гамәлгә ашыру.
• Яшьләргә социаль ярдәм.
• Юридик һәм физик затларга яшьләр сәясәтен үстерүгә юнәлдерелгән проектларны гамәлгә ашыруда дәүләт ярдәме күрсәтү.
• Республикада яшьләр сәясәтен гамәлгә ашыруның нәтиҗәлелеген арттыруга юнәлдерелгән чаралар эшләү һәм гамәлгә ашыру.
• Яшьләрнең һәрьяклап үсеше һәм аларның потенциалын гамәлгә ашыру өчен шартлар тудыру.
• Яшьләргә социаль процессларда актив катнашу мөмкинлекләрен тәэмин итү, яшьләрнең көнүзәк проблемаларын хәл итүгә ярдәм итү һәм аларда актив гражданлык позициясе тәрбияләү.
• Ирекмәнлек эшчәнлеге өлкәсендәге мөнәсәбәтләрне җайга салу.
• Балалар һәм яшьләр иҗтимагый оешмаларына дәүләт ярдәмен күрсәтүне гамәлгә ашыру.
• Яшьләр сәясәтен оештыру һәм гамәлгә ашыруны контрольдә тоту.
• Үз вәкаләтләре чикләрендә балаларның ялын һәм савыктыруын оештыру турында белешмәләрнең дөреслегенә, актуальлегенә һәм тулылыгына региональ дәүләт күзәтчелеген гамәлгә ашыру.
• Башка хакимият органнары, иҗтимагый оешмалар һәм башка структуралар белән үзара хезмәттәшлек итү.

Министрлык Россия Федерациясе Конституциясенә, Татарстан Республикасы кануннарына һәм норматив актларга таянып эшли, яшь буынга ярдәм итү һәм аны үстерү максатында республикада яшьләр сәясәте белән комплекслы идарә итүне тәэмин итә.

• Марат Бариев (2005—2010);
• Рафис Борһанов (2010—2014);
• Владимир Леонов (2014—2018);
• Дамир Фәттахов (2018—2026);
• Тимур Сөләйманов (2021—2022);
• Ринат Садыйков (2023—2026).

Министрлык  [рус.] (тат. карамагында (2025 ел торышы буенча) түбәндәге структур бүлекчәләр һәм ведомство буйсынуындагы оешмалар бар:

1. Җитәкчелек:
   • Министр;
   • министрның өч урынбасары, шул исәптән беренче урынбасар.
2. Төп бүлекләр һәм идарәләр^[8]:
   • Бухгалтерлык исәбе һәм дәүләт заказы бүлеге;
   • Дәүләт хезмәте, кадрлар һәм юридик эш бүлеге;
   • Һөнәри һәм иҗади үзбилгеләнү бүлеге;
   • Гражданлык патриотизмы бүлеге;
   • Мәгълүмати-аналитик эш бүлеге;
   • Психологик ярдәм күрсәтү һәм профилактика эше бүлеге;
   • Дәүләт программаларын гамәлгә ашыру һәм үстерү бүлеге;
   • Территорияләр белән эшләү һәм яшьләр сәясәте инфраструктурасын үстерү бүлеге;
   • Оештыру эше бүлеге;
3. Министрлык идарәсендәге яшьләр эше, ял итү, яшьләрне савыктыру һәм аларга һөнәри ярдәм күрсәтү белән шөгыльләнә торган ведомство буйсынуындагы учреждениеләр һәм оешмалар.
4. Яшьләр сәясәтен гамәлгә ашыру буенча фикер алышуда һәм контрольдә тотуда катнаша торган министрлык каршындагы иҗтимагый совет.

Әлеге структура, соңгы үзгәрешләрне исәпкә алып, Татарстан Республикасы Министрлар Кабинеты карары белән раслана һәм республикада яшьләрне үстерү һәм аларга ярдәм итү бурычларын нәтиҗәле үтәүгә юнәлдерелә.

Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре министрлыгы Казан шәһәрендә, Сафьян урамы, 5 нче йорт адресы буенча урнашкан.