5 декабрь
Дөньяви бәйрәмнәр һәм истәлекле вакыйгалар
Халыкара
БМО:
- Икътисади һәм социаль үсеш өчен халыкара ирекле ярдәм көне (ингл. International Volunteer Day for Economic and Social Development, рус. Международный день добровольцев во имя экономического и социального развития).[1][2][3][4][5][6][7][8][9].
- Халыкара туфрак көне (ингл. World Soil Day, рус. Всемирный день почв).[10][11]
Милли
Һөнәри, җәмгыяви һәм өлкә бәйрәмнәре
- Ниндзя көне.[1][3][17]
- Халыкара арсланнар клубы әгъзаләре көне.[8][18][19]
Аргентина — Велосипедчылар милли көне.[2][20]
Венесуэла — Югары уку йортлары укытучылары көне.[2][21][22]
Куба — Төзүчеләр көне.[2][3][23]
Перу — Ирекле янгын сүндерүчеләре көне.[2][24]
Россия Федерациясе — хәрби дан көне, (1941, Мәскәү өчен сугышындагы контр-һөҗүм башлану көне).[6][25]
Төркия — Дөнья инженерлары көне.[8][26][27]
Украина — статистика хезмәте хезмәткәрләре көне.[6][7][28][29].
Вакыйгалар
- 1492 — Христофор Колумб Гаити утравына барып җитә.
- 1894 — Рейхстаг бинасына беренче нигез ташы салына.
- 1936 — Сталин тәкъдим иткән ССРБ конституциясе кабул ителә; Мари автономияле өлкәсе Мари АССРы статусын ала.
- 1952 — Лондонны «бөек томан» яулап ала.
- 1993 — Кыргызстанда сом милли акча берәмлеге кертелә.
Туулар
Шулай ук карагыз: :Төркем:5 декабрь көнне туганнар
- 1782 — Мартин Ван Бүрен,
- 1803 — Федор Тютчев, рус шагыйре.
- 1867 — Антти Аарне, фин фольклор белгече.
- 1867 — Юзеф Пилсудский,
/
Польша Җөмһүрияте сәясәт һәм дәүләт эшлеклесе. - 1869 — Екатерина Кускова, сәясәт һәм җәмәгать эшлеклесе, публицист һәм нашир.
- 1878 — Александр Державин,
- 1881 — Андрей Луньяк,
- 1882 — Вячеслав Аристовский,
- 1891 — Александр Родченко,
- 1896 — Карл Фердинанд Кори,
- 1901 — Вернер Һейзенберг, алман теоретик физика галиме.
- 1901 — Уолт Дисней, Америка кинорежиссеры, продюсер.
- 1902 — Григорий Мартынов,
- 1903 — Сесил Фрәңк Павелл,
- 1907 — Николай Беляев,
- 1907 — Святослав Астафьев,
- 1909 — Николай Задорнов,
- 1910 — Георгий Павлов,
- 1913 — Арчил Цагарели,
- 1916 — Вероника Дударова,
- 1917 — Әхим Кәримов,
- 1920 — София Авижанская,
- 1924 — Вардкес Микаелян,
- 1927 — Әкъдәс Бикколов, химик.
- 1932 — Фазу Әлиева,
- 1932 — Шелдон Ли Гләшоу,
- 1935 — Зиләрә Хәсәнова,
- 1939 — Генрих Садретдинов,
- 1941 — Шарпудин Әхмәдов,
- 1947 — Валерий Лихачёв,
- 1950 — Фәүзия Бәйрәмова, татар язучысы, җәмәгать эшлеклесе.
- 1955 — Валерий Лимасов,
- 1955 — Рөстәм Сабитов, композитор, Салават Юлаев премиясе (2010) иясе.
- 1956 — Владимир Менделевич,
- 1957 — Преч Зогай,
- 1966 — Патрисия Каас, француз җырчысы.
.svg){kind=small}
.svg){kind=small}
Вафат булганнар
Шулай ук карагыз: :Төркем:5 декабрь көнне вафатлар
- 1791 — Вольфганг Амадей Моцарт, Австрия композиторы.
- 1870 — Александр Дюма, күренекле француз язучысы.
- 1889 — Николай Барсов,
- 1922 — Сергей Найденов,
- 1925 — Владыслав Реймонт,
- 1926 — Клод Моне, француз рәссамы -импрессионист.
- 1931 — Александр Луппов,
- 1941 — Михаил Заводовский,
- 1944 — Рәүф Кутуев, Бөек Ватан сугышы чоры Кызыл Гаскәр пехота взводы командиры, Советлар Союзы Герое.
- 1944 — Яков Анисимов,
- 1949 — Иван Рогов,
- 1950 — Шри Ауробиндо,
- 1954 — Һәдия Дәүләтшина, совет язучысы.
- 1965 — Җозеф Эрлангер,
- 1970 — Николай Сокольский,
- 1977 — Александр Василевский, совет гаскәр башлыгы.
- 1983 — Борис Галин,
- 1993 — Евгений Габрилович,
- 1998 — Светлана Җиһанова, җырчы, вокал педагогы, профессор.
- 2006 — Райман Ишбаев,
- 2013 — Әкъдәс Бикколов,
- 2013 — Нельсон Мандела, КАР сәясәтчесе.
- 2016 — Хәйдәр Җамал,
- 2017 — Михай I,
- 2018 — Дмитрий Михайлов,
Дини бәйрәмнәр һәм истәлекле даталар
Исем бәйрәмнәре
Шулай ук карагыз
Искәрмәләр
- ↑ 1 2 3 4 [ингл.] Holidays and observances
- ↑ 1 2 3 4 5 [исп.] Celebraciones
- ↑ 1 2 3 4 5 [фр.] Célébrations
- ↑ 1 2 3 [пол.] Święta
- ↑ 1 2 [порт.] Feriados e eventos cíclicos
- ↑ 1 2 3 4 [рус.] Международные дни и праздники
- ↑ 1 2 [укр.] Свята і пам'ятні дні
- ↑ 1 2 3 4 5 [төр.] Tatiller ve Özel Günler
- ↑ [ингл.] Икътисади һәм социаль үсеш өчен халыкара ирекле ярдәм көне БМОның A/RES/40/212 резолюциясы нигезендә кабул ителде
- ↑ [ингл.] World Soil Day 2013 елның 30 ноябрь көнендә архивланган.
- ↑ [ингл.] World Soil Day and the promotion of soil security
- ↑ [ингл.] UN.ORG:"National Holiday of Member States"
- ↑ Franco Thaï Pattaya, archived from the original on 2012-06-15, retrieved 2013-12-04
- ↑ [төр.] KADIN HAKLARI GÜNÜ HAKKINDA YAZI 2013 елның 2 декабрь көнендә архивланган.
- ↑ [төр.] www.haberler.com:KADIN HAKLARI GÜNÜ HABERLERİ
- ↑ [фр.] Décret n°2003-925 du 26 septembre 2003 instituant une journée nationale d'hommage aux "morts pour la France" pendant la guerre d'Algérie et les combats du Maroc et de la Tunisie, le 5 décembre de chaque année sur legifrance.gouv.fr
- ↑ [ингл.] NPR.org:Annual Day of the Ninja
- ↑ [төр.] LEO TARİHÇESİ 2012 елның 21 март көнендә архивланган.
- ↑ [ингл.] Get Ready for International Leo Day 2013 елның 12 ноябрь көнендә архивланган.
- ↑ [исп.] El Día del Ciclista 2014 елның 1 март көнендә архивланган.
- ↑ [исп.] DÍA DEL PROFESOR UNIVERSITARIO
- ↑ [исп.] Día del Profesor Universitario
- ↑ [исп.] Radio Baracoa 2016 елның 20 декабрь көнендә архивланган.
- ↑ [исп.] 5 de diciembre: Día del Bombero Voluntario del Perú 2016 елның 7 декабрь көнендә архивланган.
- ↑ [рус.] Федеральный закон Российской Федерации от 13 марта 1995 г. № 32-ФЗ «О днях воинской славы и памятных датах России»
- ↑ [төр.] DÜNYA MÜHENDİSLER GÜNÜNÜZ KUTLU OLSUN! 2013 елның 6 декабрь көнендә архивланган.
- ↑ [төр.] 5 Aralık
- ↑ [рус.] День работников статистики Украины — 5 декабря. История и особенности праздника в проекте Календарь Праздников 2010
- ↑ [укр.] Про День працівників статистики| вiд 02.12.2002 № 1120/2002