Берләшкән Милләтләр Оешмасы

РУВИКИ — интернет-энциклопедия мәгълүматы
Берләшкән Милләтләр Оешмасы
ингл. United Nations
кыт. 联合国
исп. Naciones Unidas
гарәп. الأمم المتحدة
фр. Organisation des Nations unies
рус. Организация Объединённых Наций
алман. Vereinte Nationen
пол. Organizacja Narodów Zjednoczonych[1]
Байрак[d]
Flag of the United Nations.svgEmblem of the United Nations.svg
Нигезләүче СССР, Америка Кушма Штатлары, Кытай Республикасы[d], Украина Совет Социалистик Республикасы, Беларус Совет Социалистик Республикасы, Бөекбритания, Франция, Хәбәшстан, Һиндстан, Канада, Югославия[d], Чехословакия, Аустралия, Яңа Зеландия, Нидерланд, Дания, Лүксимбур, Бельгия, Польша[1], Норвегия, Греция, Согуд Гарәбстаны, Мисыр, Гыйрак, Сүрия, Лөбнан, Төркия, Иран, Аргентина, Боливия, Бразилия, Чили, Колумбия, Коста-Рика, Куба, Доминикан Җөмһүрияте, Эквадор, Сальвадор, Гватемала, Haiti, Һондурас, Либерия, Мексика, Никарагуа, Панама, Парагвай, Перу, Филипин, Көньяк Африка Җөмһүрияте, Уругвай һәм Венесуэла
Ачык мәгълүматлар порталы UNdata[d]
Генераль сәркәтип Антониу Гутерреш
Нинди вики-проектка керә WikiProject United Nations[d]
Рәсми тел путуңхуа[d][2], инглиз теле[2], француз теле[2], испан теле[2] һәм кытай теле
Хезмәт күрсәтү зонасы бөтен дөнья[d]
Еш соралганы URL-ы un.org/en/about-us/frequently-asked-questions(ингл.), un.org/ar/about-us/frequently-asked-questions(гар.), un.org/zh/about-us/frequently-asked-questions(кыт.), un.org/fr/about-us/frequently-asked-questions(фр.), un.org/ru/about-us/frequently-asked-questions(рус.) һәм un.org/es/about-us/frequently-asked-questions(исп.)
Штаб-фатирының урнашуы Нью-Йорк, Нью-Йорк, Америка Кушма Штатлары
Изображение печати/эмблемы
Бәйле оешмалар Научно-исследовательский институт социального развития ООНБМО Икътисади һәм иҗтимагый шурасыБерләшкән Милләтләр СекретариатыСовет по опеке ООНБөтендөнья ризык программасыБерләшкән Милләтләр Почта администрациясеЮНИДОЮНИСЕФПрограмма ООН по окружающей средеКонтингент Вооружённых сил ООН по поддержанию мира на КипреМеждународное агентство по атомной энергии[d] һәм Q117383815?
Дипломатик мөнәсәбәтләр Аурупа Берлеге
Алыштырган Милләтләр Лигасы
Кыскача исем UNO
Оешма хезмәткәрләре өчен төркем [d] һәм [d]
Дәүләт бөтен дөнья[d]
Каналның URL-лы un.org/press/en/feed(ингл.) һәм un.org/press/fr/feed(фр.)
Нигезләнү датасы 1945[6]
Нигезсалгыч текст BMO Nizamı
Рәсми веб-сайт un.org(ингл.)(фр.)(исп.)(рус.)(кыт.)(гар.)
Җитәкче Берләшкән Милләтләр Оешмасы Генераль сәркатибе
Әсәрләр җыентыгы Дөнья мәдәнияте милли музее[d][7]
Харита сурәте
Оешма җиткәчесе вазыйфасы Берләшкән Милләтләр Оешмасы Генераль сәркатибе
Рәсми исем United Nations
Логотип
Уртак хезмәттәшлек Association for Progressive Communications[d]
Бүләкләр

премия имени Сахаровапремия Четырёх свобод — Медаль свободы[d]

Оештыру-хокук формасы международная межправительственная организация[d]
Социаль медиаларда күзәтүчеләре 16 204 666
Рәсми төс зәңгәр[10][11]
Идарә әгъзалары Кофи Аннан[4]
Административ-территориаль берәмлек Нью-Йорк
Commons-logo.svg Берләшкән Милләтләр Оешмасы РУВИКИ.Медиада
Берләшкән Милләтләр Оешмасы
United Nations
الأمم المتحدة
Organización de las Naciones Unidas
联合国
Организация Объединённых Наций
Organisation des Nations unies

United Nations (Member States and Territories).svg

     БМО әгъзалары булган дәүләтләр
Штаб-фатир:

АКШ байрагы Нью-Йорк
Өстәмә офислар:

Оешма төре:

халыкара оешма

Рәсми теле:

инглиз, гарәп, испан, кытай, рус, француз

Җитәкчеләр
Генераль сәркатиб

Португалия байрагы Антониу Гутерреш[12]

Генераль Ассамблея рәисе

Йозеф Дайс

Иминлек шурасы рәисе

Габон байрагы Эммануэль Иссозе-Нгондэ

Нигезләү
БМО уставына кул кую

26 июнь 1945 ел

Уставның эшли башлавы

24 октябрь 1945 ел

UN.org

Берләшкән Милләтләр Оешмасы, БМО (ингл. United Nations, рус. Организация Объединённых Наций, гарәп. الأمم المتحدة‎) — үз максаты итеп дөньяда тынычлык һәм иминлекне саклау куйган халыкара оешма. Шулай ук дәүләтләр арасында элемтәләрне үстерүгә көч куя. БМО карарлары Берләшкән Милләтләр Оешмасы системасының күп санлы махсус максатчан агентлыклары, бәйле оешмалар, шуралар һәм әгъза илләренең структуралары аркылы үтәлә.

Бу - дөньядагы иң зур, иң таныш, иң халыкара дәрәҗәдә күрсәтелгән һәм иң көчле хөкүмәтара оешма.[13] Берләшкән Милләтләр Оешмасы төп офисы Нью-Йоркта, аның төп офислары белән Женева, Найроби, Вена һәм Гаага.

Тарих

Төп мәкалә: БМО тарихы

Фон

Берләшкән Милләтләр Оешмасы барлыкка килгәнче гасырда, Халыкара Кызыл Хач Комитеты кебек берничә халыкара оешма оешты, кораллы конфликт һәм бәрелеш корбаннарын яклау һәм аларга ярдәм күрсәтү өчен.

Икенче бөтендөнья сугышы союздашлары декларацияләре

Оешма эшчәнлеге һәм структурасы Берләшкән Милләтләр Декларациясендә телгә алына.

Берләшкән Милләтләр Оешмасы көне дип билгеләнә.

Киләсе тарих

Оешманың дөнья тынычлыгын саклау миссиясе беренче дистәләрдә АКШ һәм Советлар Союзы һәм аларның союздашлары арасында салкын сугыш белән катлауланды. Аның миссиясе беренче чиратта коралсыз хәрби күзәтүчеләрдән һәм җиңел кораллы гаскәрләрдән тора, мониторинг, отчет һәм ышанычны арттыру ролендә.[15] Берләшкән Милләтләр Оешмасы әгъзалары 1960-нчы еллардан башлап киң таралган деколонизациядән соң сизелерлек артты. Шул вакыттан алып, 80 элеккеге колония бәйсезлеккә иреште, шул исәптән Попечительләр Советы күзәткән 11 ышаныч территориясе.[16] 1970-нче елларга БМОның икътисадый һәм социаль үсеш программалары бюджеты тынычлык саклау чыгымнарыннан күпкә артыграк. Салкын сугыш беткәч, БМО күчте һәм кыр эшләрен киңәйтте, төрле катлаулы эшләрне башкарды.[15]

Структура

Төп мәкалә: БМО системасы

Генераль сәркатиб

Исем Фото Ил Эшкә керү вакыты Эш бетү вакыты
Глэдвин Джебб
(ингл. Gladwyn Jebb, 1st Baron Gladwyn}})
Sr. Gladwyn Jebb.jpg Бөекбритания
(Көнбатыш Европа)
24 октябрь 1945 ел 1 февраль 1946 ел
1 Трюгве Хальвдан Ли
Файл:Trygve Lie.jpg Норвегия
(Көнбатыш Европа)
2 февраль 1946 ел 10 ноябрь 1952 ел
2 Даг Хаммаршельд
Швеция
(Көнбатыш Европа)
10 апрель 1953 ел 18 сентябрь 1961 ел
3 У Тан
Файл:U-Thant-10617.jpg Бирма
(Азия)
30 ноябрь 1961 ел 1 гыйнвар 1972 ел
4 Курт Вальдхайм
Bundesarchiv Bild 183-M0921-014, Beglaubigungsschreiben DDR-Vertreter in UNO new.png Австрия
(Көнбатыш Европа)
1 гыйнвар 1972 ел 1 гыйнвар 1982 ел
5 Хавьер Перес де Куэльяр
(исп. Javier Pérez de Cuéllar Guerra)
Javier Pérez de Cuéllar.JPG Перу
(Көньяк Америка)
1 гыйнвар 1982 ел 1 гыйнвар 1992 ел
6 Бутрос Бутрос-Гали
Boutros Boutros-Ghali in Davos.JPG Мисыр
(Африка)
1 гыйнвар 1992 ел 1 гыйнвар 1997 ел
7 Кофи Аннан
Kofi Annan.jpg Гана
(Африка)
1 гыйнвар 1997 ел 1 гыйнвар 2007 ел
8 Пан Ги Мун
Файл:Bankimoon07052007.jpg Көньяк Корея
(Азия)
1 гыйнвар 2007 ел 1 гыйнвар 2017 ел
9 Антониу Гутерреш
António Guterres November 2016.jpg Португалия
(Европа)
1 гыйнвар 2017 ел Хәзер вазыйфалар башкара
Беренче срок вакыты:
1 гыйнвар 2022 елда чыга

Дәүләт-әгъзалар

Башта БМОга Уставны имзалаган 51 ил кергән. 19462006 елларда оешмага тагын 141 дәүләт кергән.

2011 елның 14 июль хәләтенә караганда, БМОга 193 дәүләт керә[17].

Телләр

Төп мәкалә: БМО телләре

БМОда эшне оештыру өчен рәсми һәм эш телләре расланган. Шушы телләрне куллану һәр махсус оешма һәр орган өчен үзгә.

БМО рәсми телләрендә оешманың бөтен документлары чыга. БМО рәсми телләре:

Интернет-радио программаларны әзерләүче БМО мультимедиа үзәге битләре: бангла 2018 елның 30 гыйнвар көнендә архивланган.  • гарәпчәсе 2017 елның 17 июль көнендә архивланган.  • инглизчәсе 2011 елның 5 декабрь көнендә архивланган.  • испанчасы 2013 елның 14 октябрь көнендә архивланган.  • кытайчасы 2018 елның 29 гыйнвар көнендә архивланган.  • португальчасы 2017 елның 16 июль көнендә архивланган.  • русчасы 2017 елның 15 июль көнендә архивланган.  • суахили 2018 елның 5 февраль көнендә архивланган.  • урду 2017 елның 27 июль көнендә архивланган.  • һинди 2017 елның 7 июль көнендә архивланган.  • французчасы 2017 елның 21 июль көнендә архивланган.

Галерея

Шулай ук карагыз

Portal icon БМО порталы

Искәрмәләр

Сылтамалар