Смоленск

Смоле́нск (рус. Смоленск) — Россиядә, аның Европа өлешенең көньяк-көнчыгышында урнашкан шәһәр, Смоленск өлкәсенең үзәге, Днепр елгасы буена урнашкан. Герой шәһәр.

Смоленск Днепр елгасы өстендә, Смоленск калкулыгында, Мәскәү шәһәреннән 417 километр көньяк-көнбатышрак урнаша.

Климат

Смоленск климаты
Күрсәткеч	Гый	Фев	Мар	Апр	Май	Июн	Июл	Авг	Сен	Окт	Ноя	Дек	Ел
Абсолют максимум, °C	9,3	9,0	17,5	28,0	30,2	31,2	34,4	37,2	29,5	24,8	14,6	9,0	37,2
Уртача максимум, °C	−3,8	−3,4	2,1	11,2	18,0	21,0	23,1	21,7	15,8	9,0	1,3	−2,8	9,4
Уртача температура, °C	−6,2	−6,4	−1,5	6,4	12,6	15,9	17,9	16,2	10,8	5,3	−0,9	−5,2	5,4
Уртача минимум, °C	−8,9	−9,6	−4,9	1,9	7,3	10,9	12,9	11,5	6,7	2,2	−3,2	−7,6	1,6
Абсолют минимум, °C	−37,9	−36,8	−28,1	−19,8	−5,4	−0,7	4,4	0,3	−4,4	−12,8	−24,8	−35,2	−37,9
Явым-төшем нормасы, мм	739
Чыганак: [1]

Сәгать поясы

Файл:Map of Russia - Moscow time zone.svg

Смоленск халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.

Смоленск беренче тапкыр «Повесть временных лет» елъязмасында 862 елда кривичлар кабиләсе үзәге буларак телгә алына.

882 елны Кенәз Олег Смоленск, Любеч һәм Киевны алды. Киевны Борынгы рус дәүләтенең башкаласа дип белдерде.

XII гасырдан — Смоленск кенәзлеге үзәге.

1404 елдан — Бөек Литва кенәзлеге составында.

1514 елда Василий III җитәкчелегендәге Мәскәү гаскәре шәһәрне ала һәм ул Бөек Мәскәү кенәзлеге составына күчә. 1611 елда, ике еллы камалыштан соң, шәһәргә поляк гаскәрләре керәләр. Руслар тарафыннан кайтару омтылышлар (1615—1617, 1634) уңышсызлыкка очраганнар.

1654 елдан — Россия составында. 1708 елдан — Смоленск губернасы үзәге.

1812 елда Смоленск тирәсендә Смоленск сугышы узган.

1868—1870 елларда шәһәр аша баручы Рига—Орёл һәм Мәскәү—Берис тимер юллары төзелә.

1919 елның 1 гыйнварында Смоленскида Совет Социалистик Белорусия Республикасы игълан ителә һәм бер атна эчендә Смоленск аның башкаласы булып тора — 8 гыйнварда ССБР хөкүмәте Смоленскидан Минскига күчә.

1940 елда Смоленск тирәсендә Катынь атышы булган.

2010 елның 10 апреленда Смоленск янында булган авиаһаләкәт нәтиҗәсендә Польша президенты Лех Качиньский вафат була.