Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Тәмле Казан

Тәмле Казан (гастрофестиваль) (рус. Вкусная Казань) — Татарстан Республикасы башкаласында, 2015 елдан башлап, ел саен уздырыла торган гастрономия фестивале. Чара традицион татар халык ашларын, шулай ук Идел буенда һәм Россия Федерациясенең башка төбәкләрендә яшәгән халыкларның кулинария традицияләрен популярлаштыруга багышлана. Оештыручылар мәгълүматларына караганда, 2015–2023 елларда фестиваль кунаклары саны 365 меңнән артып киткән, ә кулланылган ризык күләме 100 тоннадан узган[1].

Тарихы

Беренче тапкыр фестиваль 2015 елда шәһәр администрациясе, Туризм үсешенә ярдәм итү комитеты, Казан һәм Татарстан Республикасы рестораторлары һәм отельерлары ассоциациясе, шулай ук Татарстан Республикасы кулинарлары ассоциациясе ярдәмендә Иске Татар бистәсендә уздырыла. Чараның максаты — регионның гастрономия мирасын заманча трендлар ярдәмендә күрсәтү, шулай ук җирле фермерларга һәм җитештерүчеләргә ярдәм итү. Фестиваль кысаларында дөньядагы иң зур өчпочмакларның берсе пешерелә: аның авырлыгы 24 килограмм, һәр ягы 91 см була; өчпочмакка 13 кг камыр, 9 кг бәрәңге, 6 кг сыер ите һәм 4 кг суган китә[2].

2016 елда фестиваль «ТурСтат» аналитика агентлыгы төзегән Россиянең иң популяр гастрономия һәм кулинария фестивальләре исемлегендә (топ-10) беренче урынга чыга[3].

2017 елда фестиваль гадәти мәйданы — Иске Татар бистәсе урынына «Казан» гаилә үзәге янындагы мәйданга күчерелә, ә үткәрү вакыты, һава шартларына бәйле, июльдән августка күчә. Чара татар халык ашлары остасы Юныс Әхмәтҗановның 90 еллыгына багышлана; фестивальдә 50 дән артык ресторан һәм җәмәгать туклануы оешмасы катнаша[4].

2018 елда фестиваль ике тапкыр — язын һәм көзен уздырыла. Май аенда ул Меңьеллык мəйданында волейбол буенча Чемпионнар лигасының «Дүртле финалы»на («Финал четырех») багышланып үткәрелә һәм турнирның фан-зонасы өлешенә әйләнә, ә октябрьдә Игенчеләр сарае янындагы мәйданда уза, анда зур казанда 50 кг плау әзерләнә. Иң күп кунакны фестиваль 2019 елда — өч көн эчендә 65 меңнән артык кешене — җәлеп итә[5].

2019 елда фестиваль һөнәри осталык буенча WorldSkills Kazan 2019 дөнья чемпионаты көннәренә туры китереп, «Казан» гаилә үзәге янында уздырыла. Чараның үзәгендә «Казан» тортын тәкъдим итү тора[6].

2020–2021 елларда фестиваль COVID-19 пандемиясе сәбәпле өлешчә онлайн-форматта уздырыла, бу мастер-класслар һәм виртуаль экскурсияләр аша аудиторияне киңәйтергә мөмкинлек бирә[5].

2022 елда чара Игенчеләр Сарае каршындагы мәйданчыкта уза. Биредә берничә тематик зона — «Сөт урамы», «Сыр тыкрыгы», «Ит мәйданы», «Татлы проспект» һәм «Дөрес туклану районы» — оештырыла. Һәр мәйданчыкта килүчеләр ризыклардан авыз итә, гастрономия квестында катнаша һәм Казанның шеф-пешекчеләреннән аш әзерләү рецептлары белән таныша[7].

2023 елда «Тәмле Казан» ике мәйданчыкта: «Казан» гаилә үзәге янында һәм Казан Кремленең Хозур урыннары ишегалдында уза[8]. Шул ук елда фестиваль вакыйгалы туризм өлкәсендәге XII Халыкара Russian Event Awards премиясендә «2023 елның милли вакыйгасы» дип таныла һәм Гран-прига лаек була[9].

2024 елның 13–14 июлендә «Казан» гаилә үзәге янында узган 10 нчы юбилей «Тәмле Казан» гастрономия фестивалендә 2 көн эчендә 70 меңнән артык кеше була. Гаилә пикнигы форматындагы бу чарада кунаклар якынча 30 мең литр эчемлек (яңа сыгылган соклардан алып татар чәенә кадәр) эчә һәм 20 тоннага якын ризык ашый. Катнашу өчен 111 ресторан, кафе, фермер, үзмәшгуль һәм сувенир авторы сайлап алына. Чара кысаларында 11 тематик лекция һәм гастрономик мастер-класслар уза, ә 67 яшүсмер рәссам «Тәмле Казан» турындагы күзаллауларын киндердә гәүдәләндерә. Шулай ук «Казан» тортын әзерләү буенча кондитерлар бәйгесе уздырыла; җиңүчегә диплом һәм фестивальнең фирма билгесе тапшырыла[10].

2025 елда фестиваль 12–13 июльдә «Чаша» янындагы мәйданда Мәскәүнең «Вкусы России» проекты белән берлектә «Вкусы России × Вкусная Казань» форматында уздырыла. Чараны 85 мең кеше тамаша кыла, кунакларның 35 % ы Россиянең башка шәһәрләреннән килә. Рекордлы күрсәткеч — 40 төбәктән, Кырымнан Якутиягә кадәр, 125 катнашучы үз продукциясен тәкъдим итә[11][12].

Катнашучылар

Чарада җирле рестораннар һәм кафелар, Татарстанның фермер хуҗалыклары (сыр җитештерүчеләр, хәләл продукция җитештерүчеләр), Россия төбәкләреннән (Башкортстан, Чуашстан, Удмуртия һ. б.) һәм чит илләрдән кунаклар, шулай ук төрле ризык брендлары катнаша. 2024 елда фестивальдә татар, рус, аргентина, кытай, корея, кыргыз, төрекмән һәм башка халыкларның ашлары тәкъдим ителә[13].

Танылу

  • 2016 — проект «Russian Event Awards» вакыйгалы туризм өлкәсендәге Милли премия финалында беренче урын; шул ук елда «ТурСтат» агентлыгы рейтингында Россиянең иң популяр гастрономия һәм кулинария фестивальләре топ-10ына керә[3].
  • 2017 — Russian Event Awards премиясенең «Туристлык бизнесы белән иң уңышлы хезмәттәшлек өчен» номинациясендә иң яхшы вакыйга дип таныла[4].
  • National Geographic журналы фестивальне Россиянең төп гастрономик вакыйгаларының берсе дип атый; чара шулай ук Russian Event Awards премиясенең гастрономик туризм өлкәсендәге Гран-приена лаек була[14].
  • 2023 — Russian Event Awards вакыйгалы туризм өлкәсендәге XII Халыкара премия финалында «2023 елның милли вакыйгасы» номинациясендә Гран-при[9].

Искәрмәләр

  1. ↑ 365 тыс. человек и 100 тонн еды: «Вкусная Казань» отметит 10-летний юбилей (рус.). Татар-информ (3 июнь 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  2. ↑ В Казани самый большой в мире эчпочмак съели за 5 минут (рус.). Вечерняя Казань (1 май 2015). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  3. ↑ 1 2 Проект «Перевозинский засольник» из Удмуртии вошел в топ-10 гастрономических фестивалей России (рус.). ИА «Сусанин» (4 июль 2017). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  4. ↑ 1 2 Елена Кривопатре. В столице РТ открылся гастрономический фестиваль «Вкусная Казань» (рус.). Татар-информ (5 август 2017). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  5. ↑ 1 2 Бэлиш-шоу, гастрономический стендап и сырный переулок: чем удивит «Вкусная Казань» (рус.). БИЗНЕС Online (17 сентябрь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  6. ↑ «Вкусная Казань» состоится у «Чаши» с 23 по 25 августа (рус.). TatCenter (19 август 2019). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  7. ↑ Гастрономический фестиваль «Вкусная Казань» 2022 (рус.). Куда Казань (17 сентябрь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  8. ↑ Двор Присутственных мест станет площадкой фестиваля «Вкусная Казань-2023» (рус.). Музей-заповедник «Казанский Кремль» (14 август 2023). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  9. ↑ 1 2 Фестиваль «Вкусная Казань» признан национальным событием 2023 года (рус.). БИЗНЕС Online (25 ноябрь 2023). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  10. ↑ Гастрономический фестиваль «Вкусная Казань» собрал более 70 тысяч посетителей (рус.). Вечерняя Казань (16 июль 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  11. ↑ Галия Гарифуллина. Фестиваль «Вкусы России × Вкусная Казань» посетили 85 тыс. человек (рус.). Реальное время (14 июль 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  12. ↑ Азалия Абдуллина. Фестиваль «Вкусы России × Вкусная Казань» собрал 85 тыс. гостей (рус.). ТРТ (14 июль 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  13. ↑ Стали известны возможные даты проведения гастрофестиваля «Вкусная Казань» (рус.). БИЗНЕС Online (13 май 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  14. ↑ Фестиваль «Вкусная Казань» пройдет 18-го и 19 сентября (рус.). Inde (6 сентябрь 2021). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.

Сылтамалар

Тема буенча өстәмә

Төркемнәр