Сергей Шашурин

Сергей Петрович Шашурин (13 гыйнвар 1957, Карамалы Тау, Татарстан АССР16 июнь 2026, Мәскәү) — Россия сәясәт һәм дәүләт эшлеклесе. Татарстан Республикасыннан Дәүләт Думасының икенче һәм өченче чакырылыш депутаты[1][2].

Тормыш юлы

1957 елның 12 гыйнварында Татарстанның Юдино районы (хәзерге Яшел Үзән районы) Карамалы Тау (Түбән Вязовые) бистәсендә туган[3].

Казан төзүче-инженерлар институтының сәнәгать-гражданнар төзелеше факультетын (кичке бүлек) тәмамлый, шунда ук административ-хуҗалык бүлегендә тәэминатчы булып эшли.

Дәүләт думасы депутаты итеп сайланганчы, Казанның социаль-икътисади үсеш буенча «Таң» ассоциациясен җитәкли һәм «Таң» ЯАҖнең генераль директоры вазифасын били. Татарстан Республикасы Дәүләт Советы депутаты итеп сайлана[4].

1995 елда Татарстан Республикасының 26 нчы Идел буе бермандатлы сайлау округыннан икенче чакырылыш Дәүләт думасы депутаты итеп сайлана[1]. «Халык хакимияте» депутатлар төркеменә керә һәм Сәнәгать, төзелеш, транспорт һәм энергетика комитеты әгъзасы була. Аның икенче чакырылыш Дәүләт думасындагы вәкаләтлек чоры 1995 елның 17 декабреннән 2000 елның 17 гыйнварына кадәр дәвам итә[1].

1999 елда Шашурин шул ук сайлау округыннан өченче чакырылыш Дәүләт думасы депутаты итеп сайлана. «Халык депутаты» депутатлар төркеменә керә, Дәүләт думасының Экология буенча комитеты рәисе урынбасары, Дәүләт думасының Коррупциягә каршы көрәш комиссиясе әгъзасы һәм Дәүләт думасының Геосәясәт буенча комиссиясе әгъзасы була. Өченче чакырылыштагы вәкаләтләре 1999 елның 19 декабреннән 2003 елның 29 декабренә кадәр дәвам итә[2].

2001 елда Татарстан Республикасы Президенты постына кандидатурасын куя, 5,78 % тавыш җыеп, икенче урынны били[4].

2003 елда Татарстанның Югары суды Шашуринны Дәүләт думасына сайлаулардан төшереп калдыра. Моңа суд тарафыннан сайлаучыларга акча һәм аяк киеме өләшүне сайлаучыларны сатып алу дип тану сәбәп була[5].

2021 елда үзенең банк хисабыннан 182 миллион доллар югалу турында гариза белән хокук саклау органнарына мөрәҗәгать итә[6][7][8].

2026 елның 16 июнендә Мәскәүдә 69 яшендә вафат була, Казан шәһәренең Арча кыры зиратында җирләнгән[3][4][9].

Суд эшләре

1993 елның сентябрендә Шашурин Татарстан прокуратурасы күрсәтмәсе буенча кулга алына. Аңа мошенниклык, аеруча зур күләмдә мөлкәт урлау һәм урларга омтылу, Татарстан прокуратурасы тикшерүчесен үтерергә маташу, шулай ук хакимият вәкилен мыскыл итү, аңа каршылык күрсәтү һәм вазифаи затка карата янау гаепләүләре белдерелә[10]. 1995 елда Татарстанның Югары суды аны бары тик хакимият вәкиленә каршылык күрсәтүдә генә гаепле дип таный һәм бер ел да тугыз айга ирегеннән мәхрүм итү рәвешендә җәза билгели. Бу срокны ул тикшерү вакытында СИЗОда утырганда үтәгәнлектән, Шашурин суд залыннан ук азат ителә[10].

2005 елда Казанның Мәскәү районы мировой судында Татарстан ЭЭМ җитәкчелегенә яла ягу турындагы эш карала. Моңа Шашуринның республиканың эчке эшләр министры Әсгать Сәфәров һәм ведомствоның башка хезмәткәрләре адресына ясаган гавами чыгышлары сәбәп була[11]. 2005 елның 2 февралендә Шашурин Татарстан ЭЭМ җитәкчелегенә яла яккан өчен бер ел да сигез айга колония-поселениегә хөкем ителә[12].

2005 елның февралендә Казанның Вахитов районы судында Шашуринны Татарстан предприятиеләренең һәм гражданнарының акчаларын урлауда гаепләгән эшне карау башлана[12]. Гаепләү эше «Татархлебопродукт» бурычларына һәм «Таң» фирмасы операцияләренә бәйле була[12]. 2005 елның августында Казанның Вахитов суды Шашуринны хезмәт урыныннан файдаланып зур күләмдә мошенниклык кылуда гаепле дип таный һәм аңа җиде елга ирегеннән мәхрүм итү җәзасы билгели. Элегрәк яла ягу эше буенча чыгарылган хөкем карарын исәпкә алып, җиде ел да алты айга ирегеннән мәхрүм ителә[13].

Искәрмәләр

  1. 1 2 3 Шашурин Сергей Петрович. Государственная Дума второго созыва. Архив официального сайта Государственной думы. Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  2. 1 2 Шашурин Сергей Петрович. Государственная Дума третьего созыва. Архив официального сайта Государственной думы. Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  3. 1 2 Скончался экс-депутат Госдумы, предприниматель Сергей Шашурин. Татар-информ (17 июнь 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  4. 1 2 3 Умер экс-депутат Госдумы Сергей Шашурин. ТАСС (17 июнь 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  5. Предвыборные обещания признали подкупом. Коммерсантъ (6 октябрь 2012). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  6. Бывший депутат Госдумы заявил в полицию о пропаже 180 миллионов долларов (01.06.2021). 31 июль 2025 тикшерелде.
  7. Экс-депутат Госдумы Шашурин заявил о пропаже $182 млн со счета (2021-06-01). 31 июль 2025 тикшерелде.
  8. Экс-депутат Госдумы заявил о пропаже со счета более $180 млн (01.06.2021). 31 июль 2025 тикшерелде.
  9. В Казани прощаются с экс-депутатом Госдумы Сергеем Шашуриным (рус.). БИЗНЕС Online. Мөрәҗәгать итү датасы: 19 июнь 2026.
  10. 1 2 Дело Сергея Шашурина. Коммерсантъ (12 июль 1995). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  11. Дело Сергея Шашурина заслушали на полную громкость. Коммерсантъ (19 гыйнвар 2005). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  12. 1 2 3 Клеветника судят за мошенничество. Коммерсантъ (15 февраль 2005). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.
  13. «Обидчика» Лужкова приговорили к 7,5 годам колонии. Lenta.ru (22 август 2005). Мөрәҗәгать итү датасы: 18 июнь 2026.

Тема буенча өстәмә