Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Лагерная урамындагы мәчет

«Азатдин Ирек» мәчете (Лагерная урамындагы мәчет, рус. мечеть «Азат Дин Ирек») — Казанның Киров районы Игумново-Лагерная бистәсендә, Лагерная урамы, 111 адресы буенча урнашкан гамәлдәге мөселман мәчете[2][3].

Тарихы

Бина 2017 елда Айрат Шакир улы Әхмәтҗанов тарафыннан вафат булган улы истәлегенә төзелгән[4][5]. Җирле мөселман дини оешмасы — «Азатдин Ирек» мәчете мәхәлләсе 2017 елның 29 сентябрендә теркәлгән һәм Татарстан Республикасы мөселманнарының диния нәзарәте Киров һәм Мәскәү районнары мөхтәсибәте структурасына керә[6][2][7]. Юридик адресы: Лагерная урамы, 111 булган мәхәллә теркәлә[6][2].

Архитектурасы

Мәчет кечкенә генә бер катлы агач бинадан гыйбарәт[4][3]. Композициясе буенча корылма татар дини төзелеш сәнгатендә киң таралган, түбәсендә манарасы булган мәчет тибына карый[1].

Төп күләм турыпочмаклы формада һәм ике янтаулы түбә белән капланган. Керү фасады чыгып торган, түбәнрәк биеклектәге ике янтаулы күләм белән аерылып тора. Композициядә гөмбәз юк. Керү фасадының архитектур бизәлеше горизонталь агач тышлау, фронтоннар һәм контраст ачык төстәге наличниклар һәм кәрниз такталары ярашуына нигезләнгән[4].

Бинаның төп материалы — агач. Дивары тышкы яктан шулай ук горизонталь агач белән тышланган. Бастырылган фотосурәтләр буенча, цоколь таш өеме фактуралы йөзлек белән визуаль рәвештә аерып күрсәтелгән, ә түбә һәм манараның чатырлы очы табакланган материал белән капланган[4]. Фундамент тибын, эчке йөкләнеш алучы конструкцияләрне һәм түбә япмасының төгәл составын ышанычлы билгеләргә мөмкинлек бирүче бастырылган проект документациясе ачыкланмаган.

Мәчет керү өлеше өстендәге түбәдә урнашкан бер манаралы. Аның композициясе вертикаль кәүсәне, пыялаланган сигез кырлы азанчы фонарен һәм шпиль һәм ярымай булган биек кырлы чатырны үз эченә ала[4].

Бина бер катлы[3]. Казанның иң кечкенә мәчетләре исәбенә керә, бирегә җомга намазына 15кә якын кеше җыела[4].

Дини һәм җәмәгать эшчәнлеге

Мәчет мәхәллә мәчете буларак эшли[4]. Рамазан аенда күмәк ифтарлар уздырыла[8][9], шулай ук «Ярдәм» гомуммилли хәйрия фонды тарафыннан ифтар-бокслар таратыла[10][11].

Мәчет имамнары

  • Айрат Хәтмулла улы Габдуллин — 2017 елның 29 сентябреннән 2024 елның 26 мартына кадәр имам-хатыйб һәм теркәлгән мәхәллә җитәкчесе[6][7][2];
  • Руслан Нурислам улы Вәлиев — 2024 елның 27 мартыннан имам-хатыйб; 2026 ел торышына приходның гамәлдәге җитәкчесе буларак күрсәтелгән[6][2][7].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 Мечеть. Татарская энциклопедия TATARICA, Академия наук Республики Татарстан. Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  2. ↑ 1 2 3 4 5 Местная мусульманская религиозная организация — приход мечети «Азатдин Ирек». SabyProfile. Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  3. ↑ 1 2 3 Мечеть Азатдин Ирек — отзывы, фото, режим работы. Zoon.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  4. ↑ 1 2 3 4 5 6 7 Деревянные мечети Казани: дело жизни мэра Казани, храмы в память сыновей и проект Союза офицеров. «Миллиард.Татар» (23 сентябрь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  5. ↑ ИП Ахметзянов Айрат Шакирович. Контур.Фокус. Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  6. ↑ 1 2 3 4 Местная мусульманская религиозная организация-приход мечети «Азатдин Ирек» мухтасибата Кировского и Московского районов г. Казани Централизованной религиозной организации-Духовное управление мусульман Республики Татарстан. РБК Компании. Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  7. ↑ 1 2 3 Местная мусульманская религиозная организация-приход мечети «Азатдин Ирек» мухтасибата Кировского и Московского районов г. Казани Централизованной религиозной организации-Духовное управление мусульман Республики Татарстан. Контур.Фокус. Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  8. ↑ «Казань ифтарная»: как в столице Татарстана возродилась традиция коллективного разговения. «Татар-информ» (14 март 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  9. ↑ Ифтарлар кайсы мәчетләрдә оештырылачагы билгеле — исемлек. Всемирный конгресс татар (29 апрель 2019). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  10. ↑ Где в Казани пройдут ифтары? Духовное управление мусульман Республики Татарстан (11 март 2024). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.
  11. ↑ Где в Казани и крупных городах Татарстана пройдут ифтары? Духовное управление мусульман Республики Татарстан (27 февраль 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 июль 2026.

Тема буенча өстәмә

Төркемнәр