Идрис Газиев

Газиев Идрис Мөдәрис улы (Идрис Газиев, рус. Газиев Айрат Мударисович, 21 апрель 1960, Корманай, Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы) – танылган татар җырчысы (тенор), халыкара бәйгеләр лауреаты, Россиянең атказанган (1999), Башкортстан (1993) һәм Татарстан (2002) республикаларының халык артисты. БР С. Юлаев исемендәге (1998), ТР Г. Тукай исемендәге (2020) Дәүләт бүләкләре лауреаты.

Тормыш юлы

Идрис Мөдәрис улы Газиев Башкортстанның Авыргазы районында, Корманай авылында туа.

1986 елда Уфа сәнгать институтын (М. Г. Муртазина классы) «концерт-камера җырчысы, укытучы» белгечлеге буенча тәмамлый; 1996 елда — Россия сәнгать һәм мәдәният хезмәткәрләрен яңадан әзерләү институтын (Мәскәү, Н. И. Кузнецов курсы) «музыкаль театр режиссеры» белгечлеге буенча тәмамлый.

1986–2010 елларда Хөсәен Әхмәтов исемендәге Башкортстан дәүләт филармониясендә эшли[1].

2001 елдан Уфа дәүләт сәнгать институның вокал сәнгате кафедрасында укыта. Профессор, сәнгать фәннәре кандидаты. 2009 елда Казанда «Идел-Урал мөселманнарының вокал мәдәниятендә профессионализм формалашуы һәм үсеше» темасына кандидатлык диссертациясен яклый[2].

Идрис Газиев 14 артык компакт-диск һәм «Идрис Газиев җырлый» дигән видеокассета (ТРК «Башкортостан») чыгара[3].

Иҗади эшчәнлеге

1986 елдан Башкортстан филармониясе солисты. Репертуарында төрле стильдәге, жанрдагы һәм юнәлештәге татар, башкорт, рус халык көйләре, дөнья халыклары җырлары, Россия композиторлары, рус һәм чит ил классиклары әсәрләре бар. Алар арасында башкорт («Эскадрон», «Урал», «Зөлхиҗә», «Азамат») һәм татар («Әллүки», «Тәфтиләү», «Кара урман», «Хәмдия») халык җырлары; башкорт һәм татар композиторларының вокаль әсәрләре; Г.Ф. Гендель, Д. Каччини, А. Страделла, Ф. Шуберт, М. Глинка, С. Рахманинов, Р. Шуманның камера-вокаль әсәрләре. Киң масштаблы вокаль-симфоник әсәрләрдә («Тукай ритмында», А. Монасыйпов музыкаль, М. Әхмәтовның 3 нче һәм 4 нче симфониясе), Р. Абязовның «Җырга әверелгән...» (С. Сәйдәшевнең 100 еллыгына багышланган) вокаль триптихында һ.б. соло партияләрен башкара; Уфа рәссамнары төркеме белән берлектә «Чыңгыз хан» һәм «Мирас» галереясының музыкаль-сәнгать проектларын әзерли. Газиев радио һәм телевидениедән «Могҗиза», «Ак чишмә» һ.б. соло программалары белән чыгышлар ясый, башкорт һәм татар эстрада йолдызларының концерт программаларын сәхнәгә куя, актив гастроль эшчәнлеге (Германия, Нидерланд, Италия, Финляндия, Швеция, Төркия) алып бара.

«Музыкаль театр режиссёры» белгечлеге буенча Россия мәдәният һәм сәнгать хезмәткәрләрен яңадан әзерләү институтын (1996) тәмамлый.

Дәүләт бүләкләре һәм мактаулы исемнәре

БР Авыргазы районы хакимияте Г. Ибраһимов премиясе белән бүләкли.[7]

Чыганаклар

Искәрмәләр

  1. Газиев Идрис Мударисович. Татарская электронная библиотека (tatarica.org). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 гыйнвар 2026.
  2. Газиев Идрис Мударисович. Уфимский государственный институт искусств им. Загира Исмагилова (ufaart.ru). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 гыйнвар 2026.
  3. Газиев Идрис. Культурный мир Башкортостана. Мөрәҗәгать итү датасы: 14 гыйнвар 2026.
  4. Медиа: Быелгы Тукай бүләкләре ияләренең исемнәре мәгълүм булды. Азатлык радиосы, 25.04.2020
  5. Указ Президента Российской Федерации от 20.04.2021 № 227 ∙ Официальное опубликование правовых актов ∙ Официальный интернет-портал правовой информации. publication.pravo.gov.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 21 апрель 2021.
  6. Гиззатуллин, Азат. Радий Хабиров вручил госнаграды заслуженным труженикам Башкирии. Башинформ (5 май 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 14 гыйнвар 2026.
  7. БР әдәби картасы

Тема буенча өстәмә