Дагстан

РУВИКИ — интернет-энциклопедия мәгълүматы
Дагстан
авар. Дагъистан Республика
рус. Республика Дагестан
Байрак[d]Илтамга[d]
Flag of Dagestan.svgCoat of Arms of Dagestan.svg
Монда җирләнгәннәр төркеме :Төркем:Дагстанда җирләнгәннәре[d]
КЛАДР коды 0500000000000
Кулланылган тел таулы яһүдләр телеTörki awar tele и Арчин теле
Гимн Дагстан республикасы дәүләт гимны[d] и Дагестан, ты отчизна святая[d]
Рәсми исем рус. Республика Дагестан
Мәйдан
  • 50 300 км²
Бүләкләр
Хезмәт Кызыл Байрак ордены Халыклар Дуслыгы ордены
Харита сурәте
Рәсми тел рус теле, агул теле, авар теле, әзери теле, чечен теле, даргин теле, комык теле, лак теле, лезги теле[d], нугай теле, рутул теле, табасаран теле и цахур теле
Сурәт
Хөкүмәт башлыгы вазифасы Дагстан республикасы башлыгы[d]
Дәүләт
Алыштырган Дагстан Автономияле Совет Социалистик Җөмһүрияте[d]
Нәрсә белән чиктәш Калмыкия, Ставрополь крае и Чечня
Рәсми веб-сайт e-dag.ru(рус.)
Канунбирү органы Дагстан республикасының халык җыены[d]
Административ-территориаль берәмлек Россия[1]
Номер тамгасы коды 05
Халык саны
Нигезләнү датасы 1991
Кыскача исем Дагестан
Башкала Махачкала
Социаль медиаларда күзәтүчеләре 1357
Геомәгълүматлар Data:Russia/Republic of Dagestan.map
Хөкүмәт башлыгы Сергей Меликов
Җирле телефон коды 872
Сәгать поясы MSD, UTC+03:00 и Европа/Мәскәү[d][3]
Логотип РУВИКИ.Медиа Дагстан РУВИКИ.Медиада

Дагстан Җөмһүрияте (Дагстан, азәри. Dağıstan Respublikası, лезг. Дагъустандин Республика, субъекты. 1921 елның 20 гыйнварында барлыкка килә. БашкаласыМахачкала шәһәре.

Көнъякта Чеченстан белән, төнъякта Калмык Җөмһүрияте бедән һәм төнъяк-көнбатышта Ыстаурапол крае белән чиктәш.

Җәгърафия. Табигать

Дагстанда ау күле

Дагстанның бик зур туристик потенциалы бар. 30га якын тау түбәсенең биеклеге 4000 мдан артыграк, иң югары ноктасы – Базардүзү түбәсенең биеклеге 4466 м.

Дагстан Каспий буе үзәнлеге башлана. Урта өлешеннән Сулак елгалары ага.

Таулар Дагстанның 25,5 мең км² мәйданын биләп тора, барлык территориянең уртача биеклеге 960 м тәшкил итә.

Халык

Төп мәкалә: Дагстан халыклары

Халык саны — 2 737,7 мең кеше (2010). Авыл халкы 57,6 % тәшкил итә, шәһәр халкы — 42,4 % (2009). Халык тыгызлыгы — 53,9 кеше/км² (2009). Дагстан хөкүмәтеннән алынган мәгълүмат буенча җөмһүриятенең тышында даими рәвештә 700 меңнән артык дагстанлы яши.

Дагстан халыклары телләре дүрт төп тел төркеменә карый.

Ышанучыларның 96 % — мөселманнар: шуларның төрле чыганаклар буенча 96-99 % — сөнниләр, 1-4 % — шигыйләр; 3% — христианнар (праваслау). Берникадәр яһүдиләр бар.

Туулар — 1000 кешегә 19,5 (Ингушетия һәм Чеченстаннан соң Әрәсәй Федерациясендә 3 урын). Бер хатын-кызга уртача балалар саны — 2,13.

Халык 2002 елда саны,
мең кеше
2010 елда саны,
мең кеше [4][5]
Аварлар 758,4 (29,4 %) 850,01 (29,4 %)
Даргиләр 425,5 (16,5 %) 590,38 (17,0 %)
Комыклар 365,8 (14,2 %) 431,74 (14,9 %)
Ләзгиләр 336,7 (13,1 %) 385,24 (13,3 %)
Лаклар 139,7 (5,4 %) 161,28 (5,6 %)
Әзериләр 111,7 (4,3 %) 130,9 (4,5 %)
Табасараннар 110,2 (4,3 %) 118,9 (4,1 %)
Руслар 120,9 (4,7 %) 104,02 (3,6 %)
Чеченнар 87,9 (3,4 %) 93,7 (3,2 %)
Нугайлар 36,2 (1,4 %) 40,4 (1,4 %)
Агуллар 23,3 (0,9 %) 28,1 (1 %)
Рутуллар 24,3 (0,9 %) 27,8 (1 %)
Цахурлар 8,2 9,8
Әрмәннәр 5,7 5,0
Татарлар 4,7 3,7
Яһүдләр 1,5 1,7
Украиннар 2,9 1,5
Тау яһүдләре 1,1 0,2
Саны 1000нән артык булган халыклар күрсәтелгән

Дагстанда туган танылган шәхесләр

Искәрмәләр

Сылтамалар

Шулай ук карагыз