Юлчы (мәчет, Сокуры)

«Юлчы» мәчете — Татарстан Республикасының Лаеш районы Сокуры авылында, Р-239 «Казан — Ырынбур» федераль трассасында урнашкан мөселман гыйбадәтханәсе. Мәчет 2013 елның 14 сентябрендә ачыла. Болгар һәм Казан арасындагы трассада беренче юл буе мәчете булып тора[5][6].

Тарихы

Мәчет төзелеше 2006 елда башлана. Төзелешне оештыручы — җирле эшкуар, Сокуры авылында туып үскән кеше[6]. 2013 елның 14 сентябрендә мәчет ачыла[7][5]. Ачылу тантанасында Россия мөселманнарының Үзәк Диния нәзарәте рәисе Тәлгать Таҗетдин, Татарстан Республикасы мөселманнарының Диния нәзарәте рәисе, мөфти Камил хәзрәт Сәмигуллин, Татарстан мөселманнарының диния нәзарәтенең баш казые Җәлил Фазлыев, Россия Ислам институты ректоры Рәфыйк Мөхәммәтшин, Ислам кабул итүнең 1000 еллыгы исемендәге Казан мәдрәсәсе җитәкчесе Ильяс Җиһаншин, Лаеш муниципаль районы башлыгы Михаил Афанасьев, ТР Дәүләт Советы депутаты Фәрит Мифтахов, шулай ук мөселман һәм православие дине вәкилләре катнаша[7]. Мөфти Камил Сәмигуллин мәчет каршында ислам нигезләрен өйрәнү курсларын ачу кирәклеген билгеләп үтә һәм мәчет имамы Галимҗан Кашаповка тантаналы рәвештә бәйрәм чапаны тапшыра[5].

Архитектурасы һәм урнашуы

Мәчет Сокуры торак пункты янында, Р-239 «Казан — Ырынбур» автомобиль юлының 27 нче километрында урнашкан. Бинага төп трассадан асфальтланган борылыш аша кереп китеп була[8]. Комплекс территориясендә 28 урынлык машина кую мәйданчыгы[9], тәһарәтханә, шулай ук эчәргә яраклы чишмә бар[10][9]. Кайбер чыганакларда мәчет шулай ук «Ихсан» исеме белән телгә алына һәм адресы Державин урамы, 2 д дип күрсәтелә[11][12].

Эшчәнлеге

«Юлчы» мәчете башта ук юлчылар өчен билгеләнгән намазларны укырга, тәһарәт алырга һәм юлда ял итәргә мөмкин булган юл буе комплексы буларак планлаштырыла[7]. Цоколь катында элек авыр тормыш хәлендә калган кешеләр өчен, соңрак — сәяхәтчеләр, Казанга дәваланырга килгән пациентлар һәм аэропортта тоткарланган пассажирлар өчен хостел урнашкан булган. Ул хәйрия нигезендә эшли, кунакларны, милләтенә һәм диненә карамастан, урнаштыралар һәм кайнар ризык белән тәэмин итәләр[13].

Мәчет мәхәлләсе актив рәвештә социаль эшчәнлек алып бара. Корбан бәйрәмендә биредә зур казан пылау пешерәләр һәм мохтаҗларга бушлай өләшәләр. Корбан итен Лаеш районының балалар йортларына һәм мәктәп-интернатларына җибәрәләр. Мәчет каршында заманча мал чалу урыны җиһазландырылган, анда мал чалу мөселман кагыйдәләре буенча башкарыла, калдыклар эшкәртүгә чыгарыла[13]. Мөселман мәхәлләсе янгыннан зыян күрүчеләргә һәм районның аз керемле яшәүчеләренә ярдәм күрсәтә, шул исәптән янгыннардан зыян күргән гаиләләр өчен акча җыя[13][14].

Мәчет янында мәдрәсә, мал чалу урыны, машиналар мәйданчыгы, фонтан, балалар мәйданчыгы һәм авыл халкы өчен ял итү зонасын эченә алган мөселман комплексы төзү планлаштырылган[6].

Имамнары

Мәчетнең имамы — Галимҗан хәзрәт Кашапов.

Искәрмәләр

  1. Юлчы, Мечеть. ТотАдрес. Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  2. Единственная между Болгаром и Казанью придорожная мечеть открылась в Татарстане. Татар-информ (14 сентябрь 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  3. 1 2 Муфтий Татарстана принял участие в торжественном открытии мечеть Юлчи. ДУМ РТ (14 сентябрь 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  4. 14 сентября состоится торжественное открытие мечети «Юлчы» в Сокурах. ДУМ РТ (12 сентябрь 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  5. 1 2 3 "Юлчы" - юлчылар өчен генә түгел мәчет. Ислам Тудей (14 сентябрь 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  6. 1 2 3 ТРның Лаеш районында юл буе мәчете ачылды. РБК Татарстан (16 сентябрь 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  7. 1 2 3 ТРның Лаеш районында "Юлчы" мәчете ачылачак. Татар-информ (12 сентябрь 2013). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  8. «Юлчы» мәчете — бәяләмә. Tripadvisor (11 сентябрь 2016). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  9. 1 2 Ихсан, мәчет. 2ГИС. Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  10. «Юлчы» мәчете турында бәяләмәләр. Куда Казань. Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  11. Юлчы, мәчет. Orgpage. Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  12. Ихсан мәчете. Zoon. Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  13. 1 2 3 Ул Лаеш районында мәчетләр төзү башында торган. Камская новь (18 июнь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.
  14. Азат Гайнетдинов командасы чираттагы чишмәне ачты. Бизнес-газета (31 июль 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 июль 2026.

Әдәбият

Татар энциклопедиясе. 5 том. — Казан: ТР ФА Татар энциклопедиясе институты, 2014. — 350—351 бб.

Тема буенча өстәмә