Әл-Әнгам мәчете (Яшел Үзән)

«Әл-Әнгам» мәчете (рус. «Әл-Әнгам» мәчете) — Татарстан Республикасының Яшел Үзән районы Яшел Үзән шәһәрендәге Тынычлык микрорайонында, Столичная урамы, 57 нче йорт адресы буенча урнашкан мөселман дини-мәгърифәт комплексы[1]. Мәчет Яшел Үзән шәһәрендәге гамәлдәге дүртенче һәм Яшел Үзән муниципаль районы территориясендәге илленче мәчет[2][3].

Тарихы

Мәчеткә нигез ташы 2022 елның җәендә, Идел буе Болгары халыклары тарафыннан ислам динен рәсми кабул итүгә 1100 ел тулуга багышланган юбилей чаралары кысаларында салына[4]. Объектны төзү инициаторы һәм төп меценаты Яшел Үзән эшкуары Әнвәр Миңнуллин була, аңа шәһәрнең мөселман җәмгыяте һәм җирле хәйриячеләр матди ярдәм күрсәтә[3].

2022 елның 9 сентябрендә төзелә торган гыйбадәтханәнең үзәк гөмбәзенә һәм манарасына ярымай куела[4]. Ике катлы таш бинаны төзү буенча төп төзелеш-монтаж һәм бизәү эшләре бер елдан артык дәвам итә[1].

2023 елның Рамазан аенда биредә беренче таравих намазы укыла[5].

2026 елның 27 августында «Әл-Әнгам» мәчетен рәсми рәвештә тантаналы ачу чарасы уза[1]. Бәйрәм тантанасында Татарстан Республикасы мөселманнарының диния нәзарәте рәисе мөфти Камил хәзрәт Сәмигуллин, Яшел Үзән муниципаль районы башлыгы Михаил Афанасьев, Татарстан Республикасы Муниципаль берәмлекләр советы рәисе Әгъзам Гобәйдуллин, Татарстан Республикасы Дәүләт Советы депутаты Ренат Мистахов, Республика балалар клиник хастаханәсенең баш табибы Айрат Зыятдинов, Яшел Үзән районы имам-мөхтәсибе Габделхәмит хәзрәт Зиннәтуллин, дин әһелләре һәм шәһәр халкы катнаша[2][6].

Архитектурасы

Бинаның архитектура кыяфәте классик татар дини төзелеш сәнгате традицияләрен һәм заманча ислам стиле үзенчәлекләрен берләштерә[1]. Ике катлы корылманың гомуми мәйданы 638 квадрат метр тәшкил итә һәм ул берьюлы 400 гә кадәр намаз укучыны сыйдыра ала[2].

Фасадлар якты бизәү материаллары белән тышланган һәм ук формасындагы витражлы тәрәзәләр белән тулыландырылган[6]. Эчке планлаштыру ир-атлар (якынча 300 кеше) һәм хатын-кызлар (якынча 80 кеше) өчен аерым гыйбадәт залларын, иркен вестибюльне, уку сыйныфларын, гардеробны һәм тәһарәтханәләрне үз эченә ала[3]. Тирә-яктагы төзекләндерелгән территориядә балалар һәм спорт мәйданчыклары, шулай ук машина кую зонасы урнашкан[3][5]. Комплекс инфраструктурасына искә алу мәҗлесләре һәм дини җыелышлар уздыру өчен аерым бина һәм хәләл туклану кафесы керә[4].

2025 елның февралендә мәчет каршында мәет юу бинасы ачыла. Биредә мәрхүмнәрне соңгы юлга озату, мәет юу, кәфенләү, күмү кирәк-яраклары алу өчен шартлар тудырыла[5][7].

Дини һәм иҗтимагый (мәгърифәти) эшчәнлеге (курслар, чаралар)

«Әл-Әнгам» мәчете Татарстан Республикасы мөселманнары диния нәзарәтенең Яшел Үзән мөхтәсибәте дини, рухи-әхлакый һәм мәдәни-мәгърифәти үзәге буларак эшли[5]. Гыйбадәтханәдә көндәлек фарыз намазлары, җомга намазлары, никах уку һәм яңа туган балаларга исем кушу дини йолалары үткәрелә[1].

Мәчет каршында балалар һәм олылар өчен ислам дине нигезләрен, гарәп графикасын, Коръән уку кагыйдәләрен (тәҗвид) һәм татар телен өйрәнү буенча кичке курслар эшли[5]. Комплекс территориясендә изге Рамазан ае көннәрендә күмәк хәйрия ифтарлары  [рус.], Ураза гаете һәм Корбан гаете уңаеннан бәйрәм чаралары, шулай ук тәрбияви һәм спорт балалар-яшүсмерләр турнирлары оештырыла[3][1].

Мәчет имамнары

Мәчет ачылганнан соң имам-хатыйб вазифасын Ибраһим хәзрәт Шаһимәрданов башкара. Ул 1996 елда Ислам динен кабул итүнең 1000 еллыгы исемендәге Казан югары мөселман мәдрәсәсен һәм 2025 елда Казан ислам университетын тәмамлаган[2][5].

Искәрмәләр

  1. 1 2 3 4 5 6 В Зеленодольске открылась мечеть «Аль-Ангам» (рус.). Зеленодольская правда (27 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 сентябрь 2026.
  2. 1 2 3 4 Яшел Үзәндә районның илленче мәчете ачылды. Татар-информ (27 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 сентябрь 2026.
  3. 1 2 3 4 5 В Зеленодольске открылась 50-я мечеть района — «Аль-Ангам» (рус.). Мой Альметьевск (28 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 сентябрь 2026.
  4. 1 2 3 В Зеленодольске на минарет мечети Аль-Ангам водружен полумесяц (рус.). Татар-информ (9 сентябрь 2022). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 сентябрь 2026.
  5. 1 2 3 4 5 6 Яшел Үзәндә яңа “Әл-Әнгам” мәчете ачылды. ДУМ РТ (27 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 сентябрь 2026.
  6. 1 2 «Әл-Әнгам» мәчетенең рәсми ачылышы. Яшел Үзән (27 август 2026). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 сентябрь 2026.
  7. Яшел Үзәннең «Әл-Әнгам» мәчете каршында мәет юу бинасы ачылды. yashel-uzan.ru (7 февраль 2025). Мөрәҗәгать итү датасы: 4 сентябрь 2026.

Сылтамалар

Тема буенча өстәмә

© Правообладателем данного материала является АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ».
Использование данного материала на других сайтах возможно только с согласия АНО «Интернет-энциклопедия «РУВИКИ».