Рус телендәге версияПартнёрлык проектларыМахсус проектлар
Телне алыштыру
РУВИКИ ТУРЫНДА

Михаил Колчанов

ТР ФА экспертизасы

ТР Фәннәр академиясе логотибы.png
Татарстан Республикасы
Фәннәр академиясе
тарафыннан экспертиза үткәрелде
Тулырак
Aprove.svg

ТР ФА экспертизасы

Arrow-Right.png
ТР Фәннәр академиясе логотибы.png
Татарстан Республикасы
Фәннәр академиясе
тарафыннан экспертиза үткәрелде
Тулырак


Михаил Егорович Колчанов (16 ноябрь 1923, Осоко-Кавал[d], Арча кантоны, Татарстан АССР, РСФСР, СССР — 19 май 1972, Алматы) — Бөек Ватан сугышында катнашучы, Совет Армиясе гвардия өлкән сержанты. Советлар Союзы Герое (21 февраль 1945)[1].

Тормыш юлы

1923 елның 16 ноябрендә Арча кантоны Осоко-Ковали авылында (Татарстанның хәзерге Яшел Үзән районындагы югалган авыл) туа. Җиде сыйныфны тәмамлагач, Казан заводларының берсендә слесарь булып эшли. 1939—1940 елларда һәм 1941 елның ноябреннән Эшче-Крестьян Кызыл Армиясендә. Совет-фин сугышында катнаша, 1941 елның декабреннән Бөек Ватан сугышы фронтларында[2].

Гвардия өлкән сержанты, 279 нчы җиңел артиллерия полкында (23 нче гвардия җиңел артиллерия бригадасы, 5 нче артиллерия дивизиясе, 4 нче артиллерия корпусы, 69 нчы армия, I Белоруссия фронты) разведка отделениесе командиры. Воронеж, Дала һәм I Белоруссия фронтлары көчләре составында Харьков һөҗүм һәм оборона операцияләрендә (1943), Курск сугышында (1943), Люблин-Брест (1944), Варшава-Познань (1945) һөҗүм операцияләрендә катнаша[2][3].

Польшаны азат итү сугышларында батырлык күрсәтә[4].

Люблинда урам сугышлары вакытында Колчанов дошманның берничә ут ноктасын юк итә һәм пехотага һөҗүм хәрәкәтен дәвам итәргә мөмкинлек тудыра. 1944 елның 1 августында Пулава шәһәреннән 20 чакрым көньяктарак урнашкан Застув-Качмишский торак пункты янында Висланы кичә һәм, алгы сызыкта дивизион утына төзәтмәләр кертә. Аның төгәл гамәлләре Висланың көнбатыш ярында плацдармны киңәйтүгә ярдәм итә[4].

СССР Югары Советы Президиумының 1945 елның 21 февралендәге Указы нигезендә гвардия өлкән сержанты Михаил Колчанов Советлар Союзы Герое исеменә лаек була, аңа Ленин ордены һәм «Алтын Йолдыз» медале тапшырыла[4].

1946 елда демобилизацияләнә. Сугыштан соң Белгород өлкәсенең Губкин шәһәрендә яши, 1964 елда Алматыга күченә[1].

1972 елның 19 маенда вафат булган[4].

Дәүләт бүләкләре

Исемен мәңгеләштерү

  • Геройның барельефы Яшел Үзән шәһәрендәге Җиңү паркында, Геройлар аллеясында урнаштырылган.
  • Яшел Үзән районының Шыгай (Берновый Кавал) авылында һәм Яшел Үзәннең үзендә урамнар Герой исемен йөртә[5].

Искәрмәләр

  1. ↑ 1 2 Колчанов Михаил Егорович (рус.). tatarica.org. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 май 2026.
  2. ↑ 1 2 Колчанов Михаил Егорович. warheroes.ru. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 май 2026.
  3. ↑ Колчанов Михаил Егорович (рус.). Герои Отечества. Мөрәҗәгать итү датасы: 13 май 2026.
  4. ↑ 1 2 3 4 5 Колчанов Михаил Егорович (рус.). AZ Library. Мөрәҗәгать итү датасы: 15 июль 2013.
  5. ↑ Михаил Колчанов урамы картада.  [Тикшерелгән 29 апрель 2025]

Әдәбият

  • Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 с. — 100 000 экз. — ISBN отс., Рег. № в Российская книжная палата 87-95382.
  • Герои Советского Союза — наши земляки. — Казань. 1984, кн. 2. С. 66—68.
  • Ханин Л. Герои Советского Союза — сыны Татарии. — Казань, 1963. С. 256—259.
  • Книга Героев = Батырлар китабы / сост.: М. В. Черепанов, Е. В. Панов. Казань, 2022.
  • Герои Советского Союза — уроженцы Татарстана / сост. Г. Х. Галимуллина; науч. ред. Л. М. Айнутдинова. Казань: ИТЭР им. М. Хасанова АН РТ, 2025.

Тема буенча өстәмә

Төркемнәр